Illustratie
Illustratie © ThinkStock

Bram Bakker: 'Als je partner geen zin heeft om te vrijen, kun je altijd even de computer aanzetten'

Jongeren, en dan met name jongens, kijken vaak eerst porno voordat ze voor het eerst seks hebben. De vraag is dan of je het nog leuk kunt hebben met een meisje of jongen van vlees en bloed, schrijft psychiater Bram Bakker.

In de papieren krant van vorige week vrijdag en op vk.nl stond onder de intrigerende kop 'Geef vrouwen de hoofse liefde terug' een mooi betoog van publicist Lisette Thooft. Het stuk haakte aan op een eerder betoog in Opinie & Debat van David Goldman (24 maart). Beide auteurs zijn het eens dat er sprake is van toenemende problematiek rond onze seksualiteit.

Thooft bepleit dat we de seksuele vrijblijvendheid moeten stoppen door seksualiteit weer te verbinden met emotie en intimiteit. Ik ben het daar roerend mee eens, hoewel haar argumentatie wel enigszins verschilt van de mijne. Haar standpunt sluit in ieder geval goed aan op het pleidooi voor de monogame relatie dat ik heb opgeschreven in Over seks gesproken.

In de psychiatrische praktijk is dagelijks merkbaar hoe lastig het is om op een normale manier over seks te praten en er eerst en vooral plezier aan te beleven. Goede seks is als eten in een uitstekend restaurant: het is een vorm van ontspanning, die de stemming ten goede komt en kwaliteit geeft aan het bestaan. Het omgekeerde lijkt steeds vaker het geval: de meerderheid van de mensen is niet tevreden over het eigen seksleven. De meeste klachten gaan over de frequentie van het vrijen. Maar sterk in opkomst is de klacht dat er geen echt contact is met de partner tijdens de seks. 'Het lijkt wel porno, wat mijn vriend met me wil doen', vertelde een patiënte me pas.

Ontkoppeld
En daar zit naar mijn idee het belangrijkste punt dat door Thooft niet werd genoemd: door de opkomst van de porno zijn seks en liefde meer dan ooit ontkoppeld geraakt. Als je partner geen zin heeft om te vrijen kun je tegenwoordig altijd nog even de computer aanzetten en voor de surrogaat bevrediging kiezen. Je best doen om je partner te verleiden om toch zin te krijgen lijkt dan niet meer zo hard nodig. Terwijl de meeste mensen heel goed weten dat je de lekkerste seks kunt hebben met iemand waar je ook intiem mee bent.

Het aantal mensen dat seks en intimiteit niet meer kan combineren neemt toe, en het wordt tegenwoordig vaak uitgeboekt onder het kopje 'seksverslaving'. Iedereen die de film Shame heeft gezien, en dat is een echte aanrader, heeft kunnen zien hoe treurig het leven is van iemand die wel seks heeft, maar geen liefde kent.

De meeste zorg zou wat dat betreft naar onze jongeren uit moeten gaan, die meer dan ooit, en jonger dan ooit, naar porno kijken, zonder daar emotie en / of intimiteit mee in verband te brengen. Daar zullen wij als ouders aandacht aan moeten besteden, omdat er anders de komende decennia alleen maar meer verwarring rond seksualiteit zal ontstaan. Je zou als jongere eerst de liefde moeten leren kennen, alvorens met seks te beginnen. Momenteel is de situatie veelal omgekeerd: jonge jongens kijken vaak al lang porno voor ze hun eerste vriendinnetje (of vriendje) leren kennen. De vraag is of ze dan wel weten hoe je het leuk kan hebben met zo'n meisje of jongen van vlees en bloed. Het wordt lastig als we daar niet over in gesprek gaan met ze. De seksuele technieken kunnen ze wellicht op de computer leren, het hanteren van precaire gevoelens niet. Er is daarom dringend behoefte aan een nieuwe vorm van seksuele voorlichting.

Bram Bakker is psychiater en columnist voor vk.nl