© anp
© anp © UNKNOWN

WikiLeaks dag 11: 'Hariri-Tribunaal behandeld als kleine kinderen'

AMSTERDAM - WikiLeaks heeft het weliswaar moeilijk nu oprichter Assange is opgepakt en de geldstroom dreigt op te drogen, maar het lekken van gevoelige informatie gaat onverminderd door. Vandaag onder meer: het Brits-Nederlandse olieconcern Shell zou diep geïnfiltreerd zijn in de regering van Nigeria, China is 'uit eigenbelang' aanwezig in Afrika, en de VS zetten Duitsland onder druk vanwege een fout van de CIA.

Hariri-Tribunaal
De omstreden publicaties van WikiLeaks bevatten naar schatting vierduizend vertrouwelijke documenten uit de Amerikaanse diplomatie die over het internationale tribunaal gaan dat de moord op de Libanese miljardair en politicus Rafik al-Hariri moet onderzoeken. De door de website van de Libanese kranten Al-Akhbar en Daily Star verspreide 'wikileaks' tonen onder meer aan dat het tribunaal worstelde met Arabische teksten uit Damascus.
 
Zo klaagde aanklager Daniel Bellemare vorig jaar bij de toenmalige Amerikaanse ambassadeur in Beiroet, Michele Sison, dat het tribunaal 40.000 pagina's Arabische tekst had vertaald die het van Syrië had gekregen maar die geen nuttige informatie bleken te bevatten. Toen het tribunaal daar in Damascus over klaagde, 'deden ze alsof ze verbaasd waren en gaven ons een nieuwe lading van 40.0000 bladzijden in het Arabisch'. De Canadees Bellemare zei dat de Syrische autoriteiten de onderzoekers van het tribunaal als kleine kinderen behandelden.

Shell in Nigeria

Shell heeft eigen mensen op elk relevant ministerie van Nigeria zitten en 'heeft dus toegang tot alles wat er op die ministeries wordt gedaan'. Dat zou Ann Pickard, voormalig hoofd van Shell in Nigeria, in oktober vorig jaar tegen de Amerikaanse ambassadrice Robin Renee Sanders hebben gezegd, bericht de Britse krant The Guardian.

Volgens Pickard was de Nigeriaanse regering vergeten hoeveel Shell wist over de interne beraadslagingen. Uit de documenten zou ook blijken dat Shell misbruik maakte van die kennis. Zo zou het olieconcern de namen van Nigeriaanse politici die het verdacht van steun aan militanten hebben doorgegeven aan Amerikaanse diplomaten. Het West-Afrikaanse land verdient jaarlijks miljarden aan olie, maar 70 procent van de bevolking leeft onder de armoedegrens.

China in Afrika
Een Amerikaanse diplomaat in de Nigeriaanse stad Lagos heeft volgens de gelekte documenten gezegd dat China vooral uit eigenbelang investeert in Afrikaanse landen. 'China is vooral in Afrika voor China', zegt hij. Het land zou uit zijn op de waardevolle natuurlijke grondstoffen die aanwezig zijn op het continent, en daarnaast ook politieke steun willen vergaren bij de Verenigde Naties.

De Afrikaanse landen zijn blij met de Chinese investeringen, maar vanuit westerse landen klinkt er al langer kritiek. De Verenigde Staten hoeven zich volgens de diplomaat nog geen zorgen te maken. Voor zover hij weet is China nog niet bezig met het opzetten van militaire bases of geheime inlichtingendiensten op het continent.

Nobelprijswinnaar
De New York Times schrijft dat Chinese diplomaten geagiteerd reageerden toen de Amerikaanse ambassadeur zijn zorgen uitte over de gevangenzittende dissident Liu Xiaobo. De Verenigde Staten moeten ophouden om mensenrechten als excuus te gebruiken om zich te mengen in de interne aangelegenheden van China¿, zo zou de minister van Buitenlandse Zaken geantwoord hebben. Voedsel en een dak boven het hoofd zijn fundamentele mensenrechten, en China maakt daar prima vooruitgang in, meende hij.

Op dat moment was nog niet bekend dat Xiaobo de Nobelprijs van de Vrede van 2010 toebedeeld zou krijgen. Morgen (vrijdag) vindt de uitreiking plaats. Verschillende landen hebben gehoor gegeven aan de oproep van China om daar niet bij aanwezig te zijn.

Onschuldige Duitser
Amerikaanse diplomaten hebben in 2007 herhaaldelijk druk uitgeoefend op Duitsland om te voorkomen dat agenten van de Amerikaanse geheime dienst CIA zouden worden opgepakt, schrijft de New York Times. In 2003 zouden zij betrokken zijn bij de ontvoering van een Duitse burger die ten onrechte was aangezien voor een terrorist.

De diplomaten waarschuwden dat de arrestatie van CIA-werknemers ernstige gevolgen zou kunnen hebben voor de betrekkingen tussen de VS en Duitsland. Khaled el-Masri, een Duitser van Libanese afkomst, zei dat hij in een Amerikaanse gevangenis in Afghanistan werd vastgehouden en gemarteld., voordat de agenten hun fout inzagen en hem vrijlieten.

U kunt meehelpen de WikiLeaks-documenten te doorzoeken. Heeft u iets interessants ontdekt, laat dan een reactie achter (met een link naar de bron) onder het artikel vk.nl/cablegate, mail het naar internet@volkskrant.nl of tweet het naar @volkskrant.

Ga voor alle wikileaks-stukken naar vk.nl/wikileaks.

De WikiLeaks-overzichten van de afgelopen week:

WikiLeaks dag 10: Saoedie-Arabië wil samen Libanon aanvallen

WikiLeaks dag 9: Rusland, Rusland en Rusland

WikiLeaks dag 8: zendtijd Al-Jazeera te koop in Qatar

WikiLeaks dag 7: slingeren nucleair materiaal

WikiLeaks dag 6: ex-politici met ambities, Brown afgeschreven

WikiLeaks dag 5: kapitale jachten en clusterbommen