Zonnepanelen.
Zonnepanelen. © ANP

'Stop met subsidies voor alternatieve energie'

De subsidies voor alternatieve energie verstoren de markt en zijn zinloos: de wereldmarkt trekt zich er niets van aan, vindt W.R. van Haga.

 
In het jaar dat Nederland besloot nauwelijks nog subsidies te verstrekken op zonne-energie is de prijs per wattpiek (Wp) met 70 procent gedaald door massaproductie in China, waardoor zonnepanelen ook in Nederland een rendabel alternatief zijn geworden voor de opwekking van elektriciteit.

Op 13 maart opende de subsidiecarrousel van de Stichting Duurzame Energie opnieuw de poorten met de SDE+-regeling. Er wordt weer van alles gesubsidieerd: windenergie, waterkracht, osmose, fotovoltaïsche zonne-energie, thermische drukhydrolyse, biomassa, geothermie, zonthermie en ga zo maar door. Voor de energiefetisjist een mooi moment, maar voor de gemiddelde energieondernemer een bron van ergernis.

De overheid subsidieert al jaren allerlei alternatieve energiebronnen. Het enige zichtbare resultaat is dat de markt is verstoord en dat onrendabele energiebronnen in gebruik zijn genomen voordat zij op eigen kracht konden concurreren met fossiele brandstoffen. Een goed voorbeeld zijn de talloze windmolens die, zoals VVD-prominent Stef Blok terecht heeft gezegd, slechts draaien op subsidie.

Om die subsidiecarrousel te faciliteren, heeft de overheid een ambtelijk apparaat in het leven geroepen onder de naam Agentschap NL, vroeger opererend onder de naam SenterNovem. Bij deze organisatie werken zo'n 2.300 mensen. Mocht een ondernemer of particulier in deze loterij een subsidie toegekend krijgen, dan begint de ellende eigenlijk pas. Via Liander, Nuon en CertiQ moet men proberen om de subsidie uitgekeerd te krijgen. Een traject dat vele maanden en soms jaren kan duren, soms voor een subsidiebedrag van slechts 50 euro per maand.

Drie problemen
Er zijn drie problemen te onderscheiden. Ten eerste wordt de markt verstoord door de valse concurrentie die de subsidies met zich meebrengen. Ten tweede zit er een verborgen tijdsverstoring in het systeem: men stelt een investering in duurzame energie uit tot de subsidiecarrousel gaat draaien, ook al weet men dat de kans op subsidie vrijwel nihil is. De vrije, objectieve keuze van de gebruiker wordt door deze perverse subsidies derhalve negatief beïnvloed. Ten derde kost het apparaat dat is opgetuigd om de subsidies te vergeven, te controleren en uit te keren onevenredig veel.

In dit kader is het aardig om op te merken dat de wereld gewoon doordraait en de technische ontwikkeling zich niets aantrekt van de Nederlandse subsidies. In het jaar dat Nederland besloot nauwelijks nog subsidies te verstrekken op zonne-energie is de prijs per wattpiek (Wp) met 70 procent gedaald door massaproductie in China, waardoor zonnepanelen ook in Nederland een rendabel alternatief zijn geworden voor de opwekking van elektriciteit.

Blinde subsidie
De conclusie van tientallen jaren in den blinde subsidie verstrekken, moet dan ook zijn dat het geen zin heeft. De wereldmarkt doet zijn werk en zorgt ervoor dat er bij een stijgende olieprijs geïnvesteerd wordt in de technische ontwikkeling van alternatieve energiebronnen, waarvan vervolgens vanzelf wel blijkt of ze goedkoper zijn per geleverde energie-eenheid. De op dat moment meest rendabele energiebronnen worden geïmplementeerd. Efficiënter kan het niet.

Maar wat te doen met de opgetuigde moloch AgentschapNL met zijn 2.300 ambtenaren? Wellicht kunnen de onderhandelaars die nu in het Catshuis naar miljoenen zoeken in de rijksbegroting hierover een lucratieve beslissing nemen.

W.R. Van Haga is VVD-raadslid te Haarlem en directeur van Solar4u.