Minister Henk Kamp van Sociale Zaken (L) praat met PvdA'er Mariette Hamer (R) voor aanvang van het debat over het pensioenakkoord in de Tweede Kamer.
Minister Henk Kamp van Sociale Zaken (L) praat met PvdA'er Mariette Hamer (R) voor aanvang van het debat over het pensioenakkoord in de Tweede Kamer. © ANP

Kamer stemt in met pensioenakkoord; PvdA helpt kabinet weer

De PvdA steunt het pensioenakkoord dat het kabinet met vakbeweging en werkgevers heeft gesloten. Het is, na de redding van de euro, de tweede politiek brisante kwestie waarin de PvdA het minderheidskabinet aan een meerderheid helpt.

Dit bleek donderdagnacht tijdens het slotdebat over het pensioenakkoord in de Tweede Kamer. Rond middernacht deden premier Mark Rutte (VVD) en minister Henk Kamp (VVD) van Sociale Zaken een ultiem beroep op PvdA-woordvoerder Roos Vermeij en haar secondanten Jeroen Dijsselbloem en Mariëtte Hamer om in te stemmen met het pensioenakkoord.

Tijdens dat overleg deden Rutte en Kamp concessies die de PvdA over de streep trokken. In het vervolg van het debat bleek dat de PvdA daarmee genoegen nam. Wel wil de partij eerst een brief waarin de maatregelen staan. De fractie heeft afgesproken dat 'als blok' voor het akkoord wordt gestemd. 'Het is geen vrije kwestie', aldus Dijsselbloem. 'We hebben voorwaarden geformuleerd en daaraan is tegemoetgekomen.'

Steun FNV

Kamp gaf ook aan dat uitwerking in wetgeving ook afhankelijk is van steun van de FNV voor het akkoord. De FNV is diep verdeeld over het akkoord. De twee grootste bonden, FNV Bondsgenoten en Abvakabo FNV, zijn tegen. De overige bonden zijn voor, maar FNV Bouw twijfelt nog. Die bond geeft de doorslag. Zaterdag neemt die bond een beslissing, maandag komen alle FNV-bonden bijeen voor het gezamenlijke besluit.

De mogelijkheid voor mensen met laaginkomen om toch op hun 65ste met pensioen te kunnen was voor de PvdA breekpunt in het debat. Volgens het pensioenakkoord stijgt de pensioenleeftijd in 2020 naar 66 jaar en in 2025 naar 67 jaar.

Op de valreep hebben Rutte en Kamp de PvdA over de streep getroken met toezeggingen dat laagbetaalde mensen met een klein pensioen - maximaal tienduizend euro per jaar - ook in 2025 nog zonder grote korting op de AOW op hun 65ste met pensioen kunnen. Het verlies wordt gemaximeerd op 3 procent. Het is de verwachting dat de pensioenleeftijd in 2025 67 jaar is.

Hoe groot de groep is, kon Kamp niet aangeven. Nog even dreigde ruzie tussen Kamp en Vermeij. Kamp sprak steeds over mensen met minimumloon terwijl Vermeij het over het bredere begrip 'lage inkomens' had.  Vermeij kreeg uiteindelijk gelijk van Kamp.

Daarnaast wordt het belastingvoordeel voor laagbetaalden na hun 61ste verjaardag verhoogd.  Dinsdag deed Kam op de bonden en werkgevers al de toezegging dat de doorwerkbonus voor iedereen 8400 euro zou worden. Laagbetaalden krijgen 1200 euro extra, beloofde Kamp donderdagnacht aan de PvdA.

Met de steun aan het pensioenakkoord neemt de PvdA een gewaagde stap. De SP en een groot deel van de FNV zijn tegen het akkoord, dat volgens hen de introductie van een 'casinopensioen' betekent. Daarnaast is steun aan het minderheidskabinet, dat door de PvdA verfoeid wordt, gevoelig.

Kamp heeft de PvdA onder grote druk gezet. Hij wilde donderdag 'hom of kuit'. 'Na twee jaar praten is het mooi geweest', aldus Kamp. Bovendien heeft hij haast om belastingmaatregelen over pensioensparen door het parlement te loodsen om de bezuinigingen te halen die in het regeer- en gedoogakkoord staan. Kamp dreigde, als donderdag geen steun voor het pensioenakkoord werd uitgesproken door een meerderheid in de Kamer, de plannen uit hert regeer- en gedoogakkoord uit te voeren. Daarin wordt de pensioenleeftijd in 2020 'kaal' verhoogd naar 66 jaar. Het pensioenakkoord biedt tussen 2013 en 2028 jaarlijks 0,6 procent extra verhoging van de AOW bovenop koppeling aan de gemiddelde CAO-loonstijging. Bovendien wordt via de plannen uit het regeer- en gedoogakkoord het pensioensparen verder beperkt dan in het pensioenakkoord.

Het CDA en de VVD steunen het pensioenakkoord volmondig. De PVV is mordicus tegen, evenals de SP. Zij willen de pensioenleeftijd op 65 jaar houden.

GroenLinks en D66 gaat het pensioenakkoord niet ver genoeg. Zij willen veel eerder beginnen met het verhogen van de pensioenleeftijd. De ChristenUnie wil extra garanties over het beheer van het pensioenvermogen door de pensioenfondsen. Die normen moeten nog worden uitgewerkt. Waarschijnlijk steunt ook de ChristenUnie het akkoord, net zoals de SGP.