50Plus-Kamerlid Norbert Klein.
50Plus-Kamerlid Norbert Klein. © ANP

'Je kunt moeilijk zeggen: Klein, doe jij maar net alsof je Henk Krol bent'

Het bestuur van 50Plus had Kamerlid Norbert Klein uitgenodigd om vandaag uitleg te geven over de patstelling binnen de partij. Klein heeft daar geen zin in zolang het vertrouwen in hem ontbreekt. Het partijbestuur zegde hem de wacht aan nadat hij collega Martine Baay uit de tweemansfractie zette. Maar hij wil niet wijken en gaat vastberaden door onder de naam 50Plus. Aan de Volkskrant legt hij uit waarom.

Norbert Klein (58) heeft precies voor ogen wat voor partij 50Plus moet zijn. 'Een brede volkspartij met een focus op vijftigplussers.' Hij blijft het eindeloos herhalen; eerst die brede oriëntatie, dan pas de ouderen. En hij heeft het gelijk aan zijn kant, weet hij. Voor wie hem niet gelooft: sla het partijprogramma er maar op na. Toch is de chaos compleet, want geestelijk vader Jan Nagel wil van hem af. Een gesprek met een politicus die plots fractieleider werd en die positie nu absoluut niet meer wil opgeven.

De kantoorgang op de vierde verdieping van 'het Hotel', de hoek in het Tweede Kamergebouw waar onder andere de PVV kantoor houdt, staat vol grijze bakken. Een verhuizing is gaande. 50Plussers Norbert Klein en Martine Baay gaan uit elkaar. Maar ook drie PVV-dissidenten vertrekken naar een nieuw onderkomen. Klein en zijn persvoorlichter zijn in de weer met stickeretiketten.

Hij verkast naar de derde verdieping, een gang die hij enkel via het trappenhuis kan bereiken omdat de lift aan de andere kant uitkomt op de zwaarbeveiligde gang van Wilders. Het deert hem niet, hij is vastberaden om door te gaan. 'Nee, ik heb geen seconde getwijfeld over mijn Kamerlidmaatschap. Het Kamerwerk is juist hartstikke leuk. Dat is waarom ik naar Den Haag ben gekomen.'

Sinds collega-Kamerlid Baay op 28 mei haar 'zegelboekje' vol had, zoals Klein het noemt, en hij haar uit de fractie zette, liggen de twee in scheiding. Alle eigendommen worden netjes evenredig verdeeld. Hij dacht anders dan haar over de koers van 50Plus en over het Kamerwerk. Ze werkte wel hard, zegt Klein, maar te vaak in haar kamer en veel te weinig in de debatzaaltjes waar ze volgens hem had moeten zijn. 'Het parlementaire werk is ook zichtbaarheid, meedoen aan debatten. Dat je niet het verwijt krijgt: waar was 50Plus nou?'

Daarover en over talloze niemendalletjes discussieerde hij met Baay. Elk moment van wrijving was een spreekwoordelijk 'zegeltje' in het spaarboekje totdat voor Klein de maat vol was. Waar het dan precies over ging? Hij wil niet in detail treden, maar zou hij het vertellen, dan zou je denken: 'Waar hebben ze het over?' Al die discussies leidden hem af van zijn werk, van wat hij wilde doen: brede politiek voeren namens 50Plus.

Je bent op dat moment wel teleurgesteld in de persoon. Dat je denkt: goh, hoe heeft dit kunnen gebeuren?

50Plus-Kamerlid Norbert Klein over Henk Krol

In kielzog van Krol in de Kamer
In september 2012 stond hij aan het begin van een spannend avontuur. De charismatische ouderenfluisteraar Henk Krol wist 148.273 kiezers te verleiden. In diens kielzog kreeg Norbert Klein, ondernemer en voorheen raadslid en statenlid voor de VVD, 3511 stemmen en de felbegeerde Kamerzetel.

Naar ouderen werd steeds minder omgekeken, merkte hij in zijn eigen omgeving. Tegen die ongelijkheid wilde hij gaan strijden, 50Plus was daarvoor het perfecte, duurzame vehikel. 'Bij eerdere ouderenpartijen zag je dat ze op een gegeven moment elkaar de tent uitvechten. Nu hebben we mensen op de lijst die kunnen samenwerken en politieke ervaring hebben', zei hij toen.   

Het duo Krol en Klein ging lange tijd goed in de Kamer. Krol was naar eigen zeggen het uithangbord en Klein was van de dossiers. Hij vermaakte zich goed in de schaduw van Krol, hij kreeg alle ruimte om zich breder in te zetten dan enkel voor ouderenbelangen. Maar begin oktober 2013, na een jaar in de Kamer, berichtte de Volkskrant dat Krol in een vorig verleden als baas van de Gay Krant pensioen van zijn medewerkers had ingehouden en vertrok het gezicht van 50Plus uit het parlement.

Klein: 'Je bent op dat moment wel teleurgesteld in de persoon. Dat je denkt: goh, hoe heeft dit kunnen gebeuren?' Later volgden meer onthullingen over Krol, hij zou subsidies ten onrechte hebben gebruikt voor zijn online seksshop. 'Dat zijn allemaal dingen waarvan ik denk: ik ben blij dat hij even in de schaduw is. Mijn integriteit heeft ook te maken met zijn integriteit.'

Wat mij betreft is Jan Nagel een goede senator en zal hij gewoon zijn Eerste Kamerwerk moeten gaan doen

50Plus-Kamerlid Norbert Klein

Baay neemt zetel Krol in
En toen was de nummer twee plots fractievoorzitter. De partij was akkoord. Hij gaf nog een toespraak op het ledencongres. Daar viel geen onvertogen woord, zegt hij, ook niet van Nagel. Baay, de nummer drie van de kandidatenlijst, nam de zetel van Krol over en Klein ging door met wat hij de hele tijd al had gedaan: brede politiek voeren voor de brede volkspartij 50Plus. Hij kon niet anders: 'Je kunt moeilijk zeggen: weet je wat Klein, ga jij maar net doen alsof je Henk Krol bent.'

Maar geestelijk vader, voormalig voorzitter en Eerste Kamerlid Nagel hield de focus liever eenzijdig op ouderenbelangen, vertelt Klein. Baay, voormalig bestuurscollega van Nagel, dacht er net zo over. Hij is een brede politicus, zij zijn belangenbehartigers, one-issuepolitici. Zijn visie wordt gestaafd door het partijprogramma, daarin staan thema's als taalachterstand bij peuters, het Palestijns-Israëlisch conflict en de JSF. Het gaat echt niet alleen over ouderen, wil hij maar zeggen. Een brede basis is de enige garantie voor het voortbestaan van de partij: kijk naar de Partij voor de Dieren, die met een brede groene agenda vorige maand wél een zetel haalde in het Europees parlement.  

Hij heeft nog wel medestanders binnen 50Plus. Een bloemstuk met een geschreven steunbetuiging op zijn kamer is daarvan het bewijs. Maar de partijprominenten zijn tegen hem. Volgens Klein probeert het partijbestuur samen met Nagel de weg te plaveien voor de terugtocht van Krol. De voormalig lijsttrekker was al lijstduwer in Europa en vond het, zegt Klein, 'een bij-zon-der wijs besluit van het bestuur om te vragen of ik mijn zetel beschikbaar stel'. Klein piekert er niet over.

'Kolommetje van de fractievoorzitter'
Het bestuur begrijpt niet hoe de werkverdeling in een partij hoort te zijn, legt hij uit. Als je bijvoorbeeld kijkt in het partijblad van de PvdA, dan vind je voorin een foto van Diederik Samsom. Hoe anders is dat bij 50Plus. Hij laat het ledenblad zien van afgelopen maart. Over pagina 2 en 3 een grote foto van Jan Nagel en pas na flink bladeren: 'Kijk, ook nog een kolommetje van de fractievoorzitter'. Op diezelfde pagina een nog groter stuk met Martine Baay. Een bladzijde daarna is helemaal gewijd aan Henk Krol.

Nagel zou zich minder moeten bemoeien met het functioneren van de partij, denkt Klein. 'Wat mij betreft is Jan Nagel een goede senator en zal hij gewoon zijn Eerste Kamerwerk moeten gaan doen. De Eerste Kamerfractie is volgend aan de Tweede Kamerfractie, want wij zijn rechtstreeks gekozen.' In plaats daarvan riep Nagel Klein telkens op het matje als hem iets niet zinde. Klein gaf hem gekscherend de titel 'Nagelsjenko' en sprak op de radio over 'Oekraïense praktijken'.

Onderwijl is de patstelling compleet. 'De club heeft mij er helemaal niet uitgezet', zegt hij, maar het bestuur heeft geen vertrouwen meer in hem. Hij houdt vast aan 50Plus en gaat, net als Baay maar wel los van haar, door als 50Plus-Kamerlid. Wat hem betreft stelt de partij een commissie van wijzen in om de kluwen te ontrafelen.

Heeft Klein iets fout gedaan? 'Het is geen kwestie van goed of fout. Het cumuleert. Meerdere partijen hebben daar een aandeel in. Ik ook.' Zou hij het anders doen, mocht hij het overdoen? 'Daar moet ik nog eens goed over nadenken.' De goede hoop die hij in 2012 voor 50Plus koesterde is niet uitgekomen, de partij gaat aan ruzie ten onder. 'Kan je nagaan wat een teleurstelling dat is.'