Poliklinieken voor comazuipers in de maak
© UNKNOWN

Poliklinieken voor comazuipers in de maak

AMSTERDAM Er komt een landelijk netwerk van alcoholpoli's voor de behandeling van jongeren die zichzelf bewusteloos drinken. Kinderarts Nico van der Lely, initiatiefnemer van de eerste alcoholpolikliniek in Delft, helpt de komende drie jaar twintig ziekenhuizen een eigen afdeling in te richten voor de zogenoemde comazuipers.

Er zijn nu al vier alcoholpoli's, in Delft, Eindhoven, Hoorn en Leeuwarden. De behoefte blijkt groot. De afgelopen jaren steeg het aantal jongeren dat met een alcoholvergiftiging op de spoedafdeling van een ziekenhuis belandt. In 2009 waren dat er 500. De cijfers over 2010 zijn nog niet compleet, maar koersen af op ongeveer 700. Afgelopen Oud en Nieuw kreeg Van der Lely in Delft om het uur een nieuwe patiënt binnen.

Alles door elkaar drinken

'Dat zijn meestal kinderen die van alles door elkaar drinken', zegt de kinderarts. 'Alleen bier is niet genoeg. Sommigen hebben één liter wodka op, en dan nog van die zoete Passoa-troep erbij. In Delft had ik laatst een jongen met anderhalve liter cola-vieux achter de kiezen.'
Bijzonder aan de aanpak van de alcoholpoli's is dat ze zich niet alleen op de fysieke kant van het probleem richten (beademing of leegpompen van de maag).

Zodra de patiënt weer bij bewustzijn komt, krijgen de jongere en diens ouders voorlichting over de gevolgen van alcoholmisbruik. Later volgt een gesprek met de kinderpsycholoog, die probeert te achterhalen welke problemen er schuilgaan achter het drinkgedrag. Als er extra zorg nodig is, wordt het kind doorverwezen naar bijvoorbeeld een Bureau Jeugdzorg of de GGZ. Een half jaar na opname komen ouders en kinderen nog een keer terug voor een gesprek.

Van der Lely, die de alcoholpoli in Delft in 2007 begon, heeft de afgelopen jaren onderzoek gedaan naar de resultaten. Van de kinderen onder de 16 die opgenomen zijn geweest, is 60 procent na zes maanden helemaal gestopt met drinken. Ruim 80 procent van de jongeren doet na de alcoholpoli niet meer aan het zogenoemde bingedrinken (meer dan vijf glazen per keer). 'Het succes is mede te danken aan de betrokkenheid van de ouders bij de voorlichting', zegt Van der Lely. Een half jaar na opname hanteerde 80 procent van de ouders thuis duidelijke regels om alcoholmisbruik tegen te gaan.

Vooral succes 16-minners
Het positieve effect geldt vooral voor de 16-minners. 'Voor jongeren tussen de 16 en 18 is het veel moeilijker om harde grenzen te stellen. Hoe doe je dat als ouder of arts, als de wetgever toestaat dat alcoholgebruik op die leeftijd is toegestaan?'

Deze week maakte het kabinet bekend 16-minners die alcohol drinken strafbaar te stellen. Van der Lely had liever gezien dat de alcoholgrens wordt verhoogd naar 18 jaar, zoals in de meeste andere Europese landen.

De kinderarts pleitte jaren geleden al voor de landelijke invoering van de alcoholpoli. 'Er wilden al 32 ziekenhuizen meedoen. Dat we de proef op slechts vier locaties mochten uitvoeren, kwam omdat het ministerie vreesde dat een landelijke aanpak de indruk zou kunnen wekken dat wij een enorm probleem hebben met onze jongeren. Wat ook zo is.'

Het ministerie van Volksgezondheid heeft geld vrijgemaakt, zodat Van der Lely en zijn collega's in ziekenhuizen door het hele land voorlichting kunnen geven over de opzet van de alcoholpoli's.
Ook werkt het ministerie aan de registratie van de alcoholpoli als een zogenoemde diagnosebehandelingcombinatie. Dat betekent dat zorgverzekeraars een vaste vergoeding uitkeren. Nu wordt de psychologische hulp aan kinderen met alcoholvergiftiging soms niet vergoed.