Online winkelen
Online winkelen © ANP

Justitie en betaaldiensten trekken samen op tegen malafide webwinkels

De politie gaat samenwerken met bedrijven die betalingen verwerken om dubieuze webwinkels uit de lucht te halen.

Zodra de politie drie aangiftes van oplichting over een bepaalde webwinkel heeft binnengekregen, seint de organisatie voortaan de betalingsdienstverleners in. Die kunnen dan de rekening van de verdachte internetwinkel blokkeren en daarmee voorkomen dat die nog meer klanten oplicht.

Jaarlijks komen er ruim 45 duizend meldingen van oplichting door internetverkopers binnen bij de politie. 'Dat gaat voornamelijk om fraude door particulieren die spullen verkopen op Marktplaats of in Facebookgroepen. Maar een deel van de aangiften gaat over malafide webwinkels', zegt Judith van der Zwan van de politie.

IDeal en elf andere betaaldiensten doen mee aan de actie tegen malafide internetwinkels

Eerder sloot de politie al samenwerkingsovereenkomsten met banken en met Marktplaats om particulieren aan te pakken die kopers oplichten. Na signalen van de politie kan Marktplaats het profiel van de verkoper blokkeren en de bank hetzelfde doen met diens betaalrekening.

Webwinkels die hun betalingsverkeer via de banken regelen konden ook al aangepakt worden dankzij de afspraken tussen de politie en de banken. Maar het grootste deel van de internetwinkels laat betaaltransacties afhandelen door een betalingsverwerker, bijvoorbeeld Adyen.

Door de meldingen door te geven aan de Betaalvereniging hopen we de oplichtingspraktijken te verstoren

Politiewoordvoerder Judith van der Zwan

Dit soort dienstverleners maakt het mogelijk dat een winkel verschillende betaalmethodes als iDeal, PayPal en creditcards aanbiedt. 'Juist voor kleinere webwinkels is dat handig. Ze hoeven maar met één dienstverlener te onderhandelen. Die zorgt er dan voor dat hun klanten al die verschillende betaalmethodes kunnen gebruiken', zegt Wijnand Jongen, directeur van webwinkelvereniging Thuiswinkel. 'Die kleinere webwinkels vormen ook de risicogroep waar de meeste malafide bedrijven tussen zitten.' Deze webwinkels vallen echter buiten het 'alarmsysteem' dat de politie met de banken heeft opgezet.

'Op het moment dat een webwinkel klant werd van een dienstverlener controleerde deze of de winkel ingeschreven is bij de Kamer van Koophandel, een bestaand bezoekadres heeft en of de eigenaar niet te boek staat als fraudeur. Maar als de webwinkel daarna van eigenaar wisselde, konden er toch problemen ontstaan', zegt Berend Jan Beugel van Currence-iDeal, eigenaar van betaalmethodes als iDeal en Acceptgiro. 'Met de nieuwe samenwerking met het Openbaar Ministerie en de politie kunnen malafide webwinkels nu ook achteraf aangepakt worden.'

Onschuldige webwinkels slachtoffer

Onderzoek is complex en we krijgen zoveel aangiftes van internetoplichting dat we ze niet allemaal kunnen oppakken

Van der Zwan

Twaalf betalingsverwerkers doen mee aan de actie tegen malafide internetwinkels. Wanneer er bij de politie drie meldingen binnenkomen over hetzelfde bedrijf, krijgen de diensten een seintje. Het is de bedoeling dat de betaaldiensten vervolgens zelf actie ondernemen, zonder dat de politie en het OM eerst onderzoek moeten doen.

'Onderzoek is complex en we krijgen zoveel aangiftes van internetoplichting dat we ze niet allemaal kunnen oppakken', zegt Van der Zwan. 'Vorig jaar hebben we 35 malafide webwinkels uit de lucht gehaald. Door de meldingen door te geven aan de dienstverleners hopen we de oplichtingspraktijken van bedrijven die we niet kunnen onderzoeken te verstoren.'

Om te voorkomen dat onschuldige webwinkels slachtoffer worden van de nieuwe samenwerking bekijken zowel de politie als de betalingsverwerkers eerst of de aangiftes echt betrouwbaar zijn. 'Als een webwinkel al tien jaar zonder klachten opereert en er komen opeens meldingen binnen, kan het natuurlijk zijn dat het bedrijf tijdelijk kampt met leveringsproblemen', zegt Van der Zwan. 'Verder is het belangrijk te controleren of het bedrijf geen slachtoffer wordt van een paar particulieren die toevallig ruzie hebben.'