Zomer of winter, op vele banen kan al worden geschaatst

De kunstijsbanen gaan op verschillende tijdstippen open. Na het zomerijs in Heerenveen is er het nazomerijs van Utrecht. ‘Het moet nul graden worden, voor de mensen zin krijgen.’..

Vroeger was de herfstvakantie het moment dat kunstijsbanen open gingen. Maar de kalender wordt steeds soepeler gehanteerd. De Nederlandse schaatsers, vooral de achttienduizend licentiehouders van de KNSB, willen steeds vroeger het ijs op.

De Vechtse Banen in Utrecht kreeg vorige week de handen op elkaar voor het nazomerijs dat werd geboden. Op zaterdag 24 september werd de half overdekte 400 meterbaan al geopend. Het was een primeur. ‘We waren de eerste van Nederland’, aldus directeur Peter Smit.

Het ‘ouwe wijven zomertje’ van medio september zat zijn technische dienst niet dwars bij het laag voor laag opbouwen van ijs. ‘In de nacht was het helder en zakte de temperatuur naar 4 graden Celsius. En door de overkapping bleef de ijsvloer tot ’s middags half vier in de schaduw. Overdag deden we er niks aan. ’s Avonds spoten we op. Nog een plus voor het vriezen: er was geen wind.’

Utrecht kreeg zijn kans op nationale faam, omdat de nummer één van Nederland, Thialf in Heerenveen, zich terugtrok uit de kostbare race om het allervroegste ijs te leveren. Hartje zomer was de overdekte Friese topbaan al drie weken (18 juni tot 8 juli) open geweest, voor het befaamde ‘zomerijs’.

Bond (KNSB) en olympische koepel (NOC*NSF) boden die kostbare service voor de Nederlandse toprijders. De merkenteams, als TVM, Telfort en Postcode Loterij verzamelden zich al in de zomer in Friesland. De recreanten wensten vervolgens dezelfde voorzieningen.

Jan Zwier, hoofd planning van Thialf: ‘Die behoefte breidt zich als een olievlek uit. Die drie weken in de zomer voorzien echt in een behoefte. Kwintus Nova in Dronten begon er mee in 1999. Nu is het niet meer weg te denken. Sporters zijn echte trendvolgers.’

Dat Thialf de ruimte liet aan Utrecht om het vroegste herfstijs, ofwel nazomerijs, te vriezen, had te maken met collegiale afspraken en druk bezette agenda’s. Zwier: ‘Wij moeten als zelfstandige BV onze omzet draaien en september geldt als de ideale maand voor beurzen. Die hebben we daarvoor vrij gehouden en tegen Utrecht gezegd dat zij hun gang moesten gaan.’ Die afspraak bleef staan, toen een geplande dance-party niet doorging en de Friese hal eerder dan verwacht leeg kwam.

In Utrecht-Noord waren de vriesmachines het beton van de 400 meterbaan al aan het afkoelen, toen de auto’s van een dealershow er nog afgereden moesten worden. Het was op Vechtse Banen snel van decor wisselen. Alom werd door de concurrentie gelachen. Smit: ‘Ze dachten dat onze klanten in de zwembroek zouden rondrijden. Maar achteraf is het vriezen fantastisch verlopen. Voor een overdekte baan kun je de nachtelijke koude niet benutten.’

Meer banen in Nederland houden inmiddels een vroegere aanvangsdatum van het schaatsseizoen aan. Den Haag, Amsterdam en Groningen hebben de poorten extra vroeg opengezet. Zij zijn sinds afgelopen weekeinde al open. Nijmegen (de 333 meterbaan van Triavium) was hen met Utrecht een week voor.

De banen – Nederland telt dertien 400 meter langebanen – willen hun clièntele tegemoet komen. Volgens de Utrechtse directeur Peter Smit, ook penningmeester van VKN (Vereniging Kunstijsbanen Nederland), is de toeloop enorm. Inclusief de negen banen van kleinere afmetingen trekken zij 5,5 miljoen schaatsers op jaarbasis.

De topper is Amsterdam. Jaap Eden, de oudste baan van Nederland, ontvangt 600duizend bezoekers per jaar. Den Haag en Utrecht volgen op korte afstand.

Het aantal kunstijsbanen zal binnenkort nog toenemen. In Hoorn wordt volgend jaar een nieuwe 400 meterbaan geopend. In Alphen aan den Rijn, Tilburg en Almere zijn vergevorderde plannen voor zulke nieuwbouw.

Smit: ‘Volgens Duitse onderzoeken zijn 300duizend inwoners in een straal van 25 kilometer voldoende om de bouw van een ijsbaan te rechtvaardigen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.