AchtergrondUCI-regelement

Zo (on)eerlijk zijn de wetten van het wielrennen

Julian Alaphilippe raakte woensdag de leiding in het algemeen klassement van de Tour kwijt, door een tijdstraf voor het aannemen van een bidon te dicht bij de finish. Het is een van de vele regels uit het ‘wetboek’ van de Internationale Wielerunie (UCI), dat logische en minder logische verboden kent.

Julian Alaphilippe woensdag aan de start van de vijfde etappe.Beeld ANP

Alaphilippe stond woensdagmiddag al klaar bij het podium van de Tour de France. Hij zou voor de vierde keer de gele trui uitgereikt krijgen. Dacht hij. Maar plots werd hij weggestuurd. De wedstrijdjury had hem 20 seconden tijdstraf gegeven, omdat hij 17,1 kilometer voor de finish in Privas nog een bidon had aangepakt van een verzorger. Door die straf kukelde hij naar plek 16 in het algemeen klassement. Weg geel.

In de zoektocht naar een goede plek om de laatste bidons van de etappe aan te reiken, was de verzorger per ongeluk te dicht bij de finish gaan staan. Een coureur mag in de laatste 20 kilometer van een etappe namelijk niet verzorgd worden. Hij mag geen eten of drinken meer halen bij de ploegleiderswagen en ook niet aangereikt krijgen aan de kant van de weg.

In artikel 4.10.4 uit het regelboek van de UCI is de strafmaat bepaald: een boete van 200 Zwitserse frank, zo’n 185 euro, en 20 seconden tijdstraf. Alle renners en ploegen kennen de regel, die geldt in alle World Tour-wedstrijden. Niet voor niets accepteerde Alaphilippe zijn straf zonder te morren.

Vreemde regels

Of hij alle regels kent, valt te betwijfelen, want het overzicht aan overtredingen en bijbehorende straffen in het UCI-reglement telt maar liefst twintig pagina’s. Van vrij logische verboden, zoals afsnijden of gebruikmaken van motorvoertuigen (beide leiden tot diskwalificatie), tot wat vreemdere. Zo is het ploegleiders niet toegestaan om een renner te besproeien met een vloeistof. De straf: 185 euro. Ook mogen renners geen glaswerk gebruiken onderweg op straffe van 464 euro en diskwalificatie.

De overtredingen vallen onder te verdelen in twee categorieën: acties die het koersverloop kunnen beïnvloeden en misdaden van administratieve of organisatorische aard. Bij een misstap in die laatste categorie blijft het meestal bij een boete. Zo kan plassen in de buurt van publiek je tot 464 euro kosten. Mis je een prijsuitreiking, dan moet je 863 euro aftikken en daarbovenop kun je jouw vergaarde prijzengeld weer inleveren.

Dat op het aannemen van een bidon, op het oog een kleinigheidje, ook tijdstraf volgt, heeft te maken met het voordeel dat het zou kunnen opleveren ten opzichte van de renners die zich netjes aan de regels houden en het slot van de race met droge keel moeten volbrengen.

Misdaad en straf

De straffen voor vals spel zijn vanzelfsprekend strenger. Stayeren achter een auto kost een coureur 172 euro en dan moet hij nog afwachten hoeveel straftijd hij krijgt. Dat varieert van 20 seconden tot 5 minuten. Wie niet eens meer zelf trapt en zich laat voorttrekken door een auto of motor, moet 432 euro betalen, krijgt 100 punten in mindering in de wereldranglijst en wordt gediskwalificeerd.

Soms zijn misdaad en straf niet in verhouding. Zo is het niet toegestaan om een renner met pech te helpen als hij lid is van een andere ploeg. Zoals Simon Clarke dat deed in de Giro d’Italia van 2015. Hij gaf zijn voorwiel aan landgenoot Richie Porte nadat die laatste lek had gereden. Een fraai staaltje fair play, want ze reden elk voor een ander team, maar de jury volgde de reglementen en legde Porte de minimale tijdstraf van 2 minuten op, boven op de 464 euro boete. De maximumtijdstraf voor het helpen van een niet-ploeggenoot is 10 minuten.

Het belangrijkst, zeker in het licht van de huidige veiligheidsdiscussie, zijn de straffen voor gevaarlijk rijden. Daaronder vallen bijvoorbeeld het fietsen over de stoep (tot 928 euro boete en 20 seconden tijdstaf) en het afwijken van de rechte lijn in een eindsprint. Dat leidt standaard tot een boete van 464 euro, 25 procent puntenaftrek in het puntenklassement en het terugzetten in de etappe-uitslag. Bovendien kan de jury altijd besluiten tot ingrijpendere straffen met diskwalificatie als uiterste consequentie, zoals dat gebeurde toen Dylan Groenewegen in de Ronde van Polen zijn concurrent Fabio Jakobsen in de dranghekken dwong.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden