'Ze zijn bereid kippenstront te eten'

Het schandaal rond de ploegen van Festina en TVM heeft de wielerwereld niet alleen zwaar getroffen, het heeft ook het internationale verzet van strijders tegen dopingmisbruik nieuw leven ingeblazen....

Van onze verslaggever

AMSTERDAM

Dr. Franke is als kankeronderzoeker verbonden aan de universiteit van Heidelberg. Vanuit zijn betrokkenheid met de sport houdt hij zich al jaren bezig met een diepgravende studie naar dopingpraktijken in de vroegere DDR. Over de aanhouding van Festina-verzorger Willy Voet, in wiens auto naast EPO, groeihormonen en anabole steroiden ook amfetaminen werden aangetroffen, zegt dr. Franke in een interview met de Suddeutsche Zeitung: 'Er wordt maar wat aangerotzooid. Met amfetamine is het allemaal begonnen; de Brit Tommy Simpson heeft gebruik van deze troep met de dood moeten bekopen. Ze weten niet waar ze mee bezig zijn.'

De Zwitserse sportarts dr. Gerald Gremion stelde vorige week vast dat dopinggebruik algemeen is, de Franse criticus dr. Jean-Pierre de Mondenard sloot zich maandag bij hem aan.

'Het is heel gemakkelijk om aan dopingmiddelen te komen en bovendien zijn de opsporingsmethoden voor de huidige middelen uit de tijd. Ik hou het erop dat 99 procent van de renners slikt of spuit en 100 procent de kans heeft om dat te doen', aldus De Mondenard in Der Spiegel. 'Het is veel te gemakkelijk om dopinggebruik te verdoezelen.'

Afgaande op de in de aangehouden auto's van Festina en TVM aangetroffen inhoud is EPO (Erytropoietine) op dit moment het meest populair bij de renners. Het middel bevordert de aanmaak van rode bloedlichaampjes. Het effect is hetzelfde als van een hoogtetraining: er komt meer zuurstof naar de spieren. Wetenschappelijk is vastgesteld dat EPO een positieve uitwerking heeft op de prestatie van de sporter, maar aan het gebruik kleeft een groot risico. Het bloed wordt stroperig, en hoewel dat niet met zekerheid is aan te geven, gaat men ervan uit dat EPO al een groot aantal slachtoffers heeft geëist in de topsport.

Hoewel de gedachte bestaat dat de populariteit van EPO in de topsport vooral is ontstaan door toedoen van gezaghebbende Italiaanse wetenschappers, meent de Belgische sportarts dr. Renno Roelandt - oud-voorzitter van de anti-dopingcommissie van de Vlaamse Gemeenschap - dat de bron van het kwaad in Vlaanderen en Nederland ligt. Hij noemde de ploegarts van Festina dr. Erik Ryckaert en diens rechterhand Willy Voet mensen van wie bekend is dat ze behoren tot 'het kransje van dealers'. 'Wij weten heel precies waar en bij wie sporters zich bevoorraden. Maar tot op heden hebben we niets kunnen doen omdat niemand bereid was een verklaring onder ede af te leggen.'

De internationale wielrenunie heeft haar maatregelen weliswaar genomen en de controles op bloeddikte steeds geïntensiveerd: aan de hand van het resultaat daarvan stelt zij vast of een renner van start mag gaan. Enkele ploegen controleren ook zelf nog en Telekom, de formatie van Tour-favoriet Jan Ullrich, kondigde dit weekeinde aan bij zijn controles de hulp van de universiteit van Freiburg in te schakelen. 'Een wassen neus', volgens dr. Franke, omdat de leider van het onderzoek professor Keul zelf, op dopinggebied geen onberispelijk verleden heeft.

Maar ondertussen staat ook vast dat het wielerpeloton het stadium van EPO al weer aan het passeren is. Van de kopmannen van Festina, Richard Virenque en Laurent Dufaux, is bekend dat ze het middel Sandoglobine gebruikten. Dat werd hen voorgeschreven en toegdiend door dr. Daniel Blanc en gratis ter beschikking gesteld door de Zwitserse producent Novartis. Sandoglobine is een ontstekingsremmer die ook wordt gebruikt door Aids- en Hepatitis-patiënten; bij topsporters zou het de gevolgen van het gebruik van Perfluorocarbon (PFC) tegengaan. EPO vermenigvuldigt de rode bloedlichaampjes, PFC versterkt ze, maar tast tegelijkertijd het lichamelijk afweersysteem aan. Het gebruik van Sandoglobine is zo probaat dat dr. Blanc vorige week, in euforie, uitriep dat Virenque en Dufaux dit jaar nog niet een keer ziek zijn geweest.

De experts houden vast aan hun stelling dat het nauwelijks nog een kunst voor de sporters is om uit handen te blijven van de dopingvorsers. Volgens dr. Franke ligt de oplossing van het probleem van doping bij de artsen en de wetenschap. 'Een sportman is zelfs bereid kippenstront te eten als hem wordt gezegd dat hij daarvan harder of sneller gaat. Alleen als het beschaafde Europa bereid is, zoals in Canada is gebeurd na de affaire Ben Johnson, een arts na dopingmisbruik uit zijn ambt te zetten, zou er hoop op een betere toekomst kunnen zijn.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden