Column Tom Vennink

Wolfje ‘Zabivaka’, de officiële mascotte van het WK in Rusland, domineert de Russische souvenirwinkeltjes

*Davaj (hup in het Russisch) wordt tijdens het WK verzorgd door Hassan Bahara, Tom Vennink en Willem Vissers.

Loop een souvenirwinkel in Rusland binnen en dit kun je kopen: wodkaglaasjes van Stalin, T-shirts met Trump ♥ Poetin en ansichtkaarten van gewapende mannen die de Krim innamen (opschrift: ‘wij zijn beleefde mensen, groeten uit Rusland’).

Afgelopen zondag lanceerde een souvenirbedrijf een zwart T-shirt met een gasmasker erop en in bloedrode letters ‘Novitsjok’ (u weet wel, het dodelijke zenuwgas dat gebruikt werd bij de aanval in Engeland en waaraan zondag een Britse vrouw overleden is).

Veel souvenirwinkels zijn in handen van het Kremlin. Niet dat er een presidentieel logo op de deur staat, maar dat staat ook niet op de deuren van de meeste tv-kanalen. Ze kunnen alleen bestaan met goedkeuring van het Kremlin.

De gedachte achter de souvenirs is vaak simpel. Een middelvinger naar het Westen, dat vinden de toeristen leuk voor thuis. Wat op zich niet onwaar is, aangezien ik regelmatig mensen gelukkig bij de kassa’s zie staan met een Stalin-item. Een echt Russische souvenir, zie ik ze denken.

Maar veel dingen in Rusland zijn een beetje anders tijdens het WK, zo ook de souvenirmarkt. Op de vliegvelden van de speelsteden zag ik de afgelopen weken dat de traditionele souvenirwinkeltjes het afleggen tegen een nieuw soort souvenirwinkel. Ook daar kun je terecht voor wodkaglaasjes, T-shirts en ansichtkaarten. Alleen staan er geen dictators, presidenten of annexerende militairen op, maar een vrolijk wolfje dat tegen een voetbal schopt.

Het ontwerp komt van Jekaterina Bocharova, een 22-jarige studente uit Strezjevoj, een olienederzetting diep in Siberië waar nog nooit een toerist geweest is. Bocharova noemde haar wolfje ‘Zabivaka’, Russisch voor ‘doelpuntenmakertje’. Zabivaka is razend populair.

In een interview met de Moscow Times vertelt Bocharova over haar wolfje: ‘Hij is heel energiek en heel vriendelijk. Hij is altijd op zoek naar avontuur en is heel sociaal. En hij houdt van voetbal, dat spreekt voor zich.’ De inspiratie komt onder meer van haar hond Tyson, vertelt ze, waarop de journalist vraagt: ‘Tyson is een hond, maar Zabivaka is een wolf. Hoe transformeerde je de hond in een wolf?’ Bocharova: ‘Alle honden waren ooit wolven.’

De Fifa selecteerde het wolfje als de officiële mascotte van het WK. Bocharova kreeg er 500 dollar voor van de voetbalbond. Daar kan ze tien pluchen wolfjes voor kopen bij een van de souvenirwinkeltjes van de Fifa, dan is het geld op. Maar dat doet ze niet. Bocharova: ‘Als ik Zabivaka in Fifa-winkels zie, voel ik niks. Maar als ik mensen er mee zie lopen, dan vinden ze hem waarschijnlijk leuk en dat doet mij meer.’

Het nieuws van de selectie als officiële mascotte werd bekendgemaakt op de populairste talkshow van Rusland. Bocharova’s familie hoorde het grote nieuws pas een dag later, want Strezjevoj ligt diep in Siberië en daar was het tijdens de uitzending 4 uur ’s nachts. Zabivaka is een echt Russische souvenir.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.