AnalyseFinanciële compensatie

Weinig steun voor Bertens, maar eindelijk wordt monopolie IOC doorbroken

Prijzengeld voor de deelnemers aan de Olympische Spelen blijft voorlopig een illusie, maar de Nederlandse sporters krijgen volgend jaar in Tokio wel meer ruimte voor commerciële activiteiten. Tennisster Kiki Bertens krijgt weinig steun voor haar pleidooi voor financiële compensatie.

Kiki Bertens tijdens een wedstrijd tegen de Australische Ashleigh Barty. Beeld AP

De grotere commerciële ruimte is de uitkomst van intensief overleg tussen vakbond NL Sporter, de atletencommissie en zes zaakwaarnemers van de sporters. Robert Lücken, roeier in de Holland Acht, hekelt de scheefgroei in de topsport. ‘De Spelen zijn een walgelijk, commercieel gedrocht. Het IOC verdient miljarden euro’s over de ruggen van sporters die er zelf niets van terugzien. En elke euro die sportkoepel NOCNSF in de programma’s van de bonden steekt, gaat evenmin naar de atleten. Natuurlijk krijgen we een bonus voor een medaille, maar dat bedrag staat in geen verhouding tot wat het IOC opstrijkt.’

De wereld van Lücken is een andere dan die van Kiki Bertens, de tennisster die vrijdag in de Volkskrant om financiële redenen bedenkingen had bij olympische deelname. ‘Bertens gaat nog een stap verder door compensatie te eisen om mee te doen aan de Spelen. Sporters met een A-status krijgen een jaarlijkse toelage die ik vrij riant vind. Ik word er niet rijk van, het stelt me wel in staat om mijn droom na te jagen. Bertens speelt die toelage in een half toernooi bij elkaar. Het illustreert wat mij betreft dat tennis niet thuishoort op de Spelen.’

Een lekker uitje

Het beeld van Lücken over de collega-sporters uit het tennis heeft zich ook gevormd door de Spelen van 2016. ‘Bertens heeft totaal geen gevoel bij het uitkomen voor haar land of de eer van de prestatie. Dan moet ze zeker niet meedoen in Tokio. Ik weet nog hoe Bertens en Robin Haase er drie jaar geleden bijliepen in het olympisch dorp in Rio. Ze waren niet bezig met de sport, de Spelen waren een lekker uitje voor ze.’

Hoe anders is het voor hem en de andere roeiers. ‘Voor ons is dit het toernooi waar alles om draait. Met de mannen van de Holland Acht hebben we eens in de vier jaar vijfenhalve minuut de kans om ons aan de wereld te tonen. En die finalerace kan ons maken of breken. Ik wil in Tokio goud winnen met de Holland Acht, ik krijg nu alweer kippenvel als ik mijn olympische droom formuleer.’

Het IOC komt de atleten al meer tegemoet. Dat heeft ook te maken met het vonnis van een Duitse rechter die de zogeheten ‘Rule 40’ van het IOC onacceptabel noemde. Volgens dat handvest dienen de deelnemers aan de Spelen slechts het logo met de vijf ringen te vertegenwoordigen. Ze mogen niets verdienen en de sponsors kunnen zich niet profileren met hun atleten op de Spelen.

In het spoor van Duitsland wordt Rule 40 nu ook in Nederland versoepeld. Nog deze maand maakt NOCNSF bekend dat olympische sporters – zij het onder strikte voorwaarden – ook tijdens de Spelen commerciële campagnes mogen ontplooien. Het maakt ze interessanter voor sponsors, zegt hoogspringer Douwe Amels, voorzitter van de atletencommissie van de Atletiekunie. ‘Hiermee wordt het monopolie van het IOC doorbroken.’

Niet kunnen rondkomen

Topatleten als Dafne Schippers en Sifan Hassan worden vorstelijk gehonoreerd, maar marathonloper Andrea Deelstra zette onlangs haar flatje te koop om haar olympische missie te bekostigen. Amels: ‘Het zou niet in haar hoofd opkomen om daarvoor, net als Bertens, een compensatie te vragen. Onlangs bleek uit een topsportklimaatmeting dat 68 procent van de atleten met een selectiestatus, de vroegere B-status, niet van hun sport kunnen rondkomen. Die categorie kan profiteren van een verruimde Rule 40. Het blijft vreemd dat je een bedrijf werft met een olympisch perspectief en dan op de Spelen niets voor die sponsor kan betekenen. Nu valt er meer geld uit te halen voor de kleinere sporters die geen tonnen verdienen als Bertens.’

Hockeyer Billy Bakker constateert dat het verdienmodel voor teamsporters op de schop moet. Met Amsterdam beleeft hij een miserabel seizoen, de ploeg staat slechts achtste in de hoofdklasse. ‘Maar ook komend jaar ben ik 160 dagen op pad met het Nederlandse team, terwijl de club me betaalt. Het gaat steeds meer wringen.’

Bij Amsterdam maken hij, Mirco Pruyser en Valentin Verga het verschil. ‘Maar onze droom in 2020 is een gouden medaille op de Spelen. Het kan niet zo zijn dat de club in feite die droom financiert. Misschien moet de hockeybond de internationals gedeeltelijk in dienst nemen?’

Geen kerstvakantie

Volleybalster Myrthe Schoot speelt eveneens het hele jaar door. Voor de libero van het Duitse Vilsbiburg geen kerstvakantie, eind deze maand begint op Papendal de voorbereiding met het Nederlandse team op het olympische kwalificatietoernooi in Apeldoorn. Alleen de winnaar mag naar de Spelen.

Schoot: ‘Ik zou bij wijze van spreken een olympisch ticket willen kopen, een medaille op de Spelen is voor mij het hoogst haalbare. De droom van Bertens ligt op Roland Garros, al hoop ik dat ze erbij is in Tokio. Het is bijzonder om onderdeel uit te maken van iets dat groter is dan je eigen team of sport.’

Lücken weet wel wie de atletencommissie het beste kan aanvoeren om betere condities voor de sporters te realiseren. Met een ironisch lachje: ‘Ik stel voor dat Bertens in die commissie gaat zitten en voor alle Nederlandse topsporters financiële compensatie regelt.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden