Wederopstanding van Federer bekroond op historische avond in Rotterdam

Met ijzeren forehand regeert hij nu voor de vierde maal als nummer één

Op een historische avond voor Roger Federer leek Robin Haase met een ijzersterke openingsset het Zwitserse feest in Ahoy te verpesten. De 36-jarige Federer moest bij het tennistoernooi in Rotterdam de halve finales bereiken om de oudste nummer 1 van de wereld te worden. In grootse stijl corrigeerde Federer zijn valse start: 4-6, 6-1, 6-1.

De koning zit weer op zijn troon. Beeld afp

Zichtbaar geëmotioneerd keek hij bij een speciale huldiging naar de vele hoogtepunten in zijn carrière, die op een beeldscherm werden vertoond. Toch kreeg Federer zijn nieuwste record niet cadeau. Haase serveerde sterk, nadat hij in zijn eerste opslagbeurt vanaf 0-40 drie breakpoints overleefde. Hij hamerde met zijn forehand en ontrafelde zelfs de opslag van Federer. Na de servicebreak op 4-4 haalde Haase de set overtuigend binnen.

De getergde Federer voerde meteen het tempo op in set 2 en Haase moest plotseling een marathon lopen: 6-1. Toen Federer zijn ritme had hervonden was er voor Haase geen houden meer aan. Met schitterende forehandwinners bekroonde Federer zijn wederopstanding in 2017 met een onverwachte terugkeer als aanvoerder van de wereldranglijst.

Maandag begint de tennisser die zijn sport allang is ontstegen aan week 303 als aanvoerder van de wereldranglijst. En hij is misschien wel beter dan ooit.

Federer, vrijdag in Rotterdam. Beeld afp
Wimbledon 2003, Australian Open 2004, Wimbledon 2004, US Open 2004, Wimbledon 2005, US Open 2005, Australian Open 2006, Wimbledon 2006, US Open 2006, Australian Open 2007, Wimbledon 2007, US Open 2007, US Open 2008, French Open 2009, Wimbledon 2009, Australian Open 2010, Wimbledon 2012, Australian Open 2017, Wimbledon 2017, en de Australian Open 2018. Beeld afp

Regeerperiode I, februari 2004 - augustus 2008

Federer onderscheidde zich in zijn beginperiode vooral met zijn majestueuze forehand, zegt oud-prof Sjeng Schalken, die hem in 2002 op het gras van Rosmalen versloeg. 'Federer is onwaarschijnlijk snel en ook in die tijd werd onderschat hoe sterk hij verdedigend is. Roger heeft bovendien een forehand van de buitencategorie. Ik zocht ook de versnelling vanuit de verdediging, maar Roger wist mijn slagen meestal te pareren. En als hij ging jagen met de forehand was ik weg. Die disbalans heb ik zelden kunnen oplossen.'

De Federer van ruim tien jaar geleden was een complete tennisser, die op het gras van Wimbledon ook nog het inmiddels uitgestorven service/volley durfde te spelen. 'Bij Roger had ik altijd het gevoel dat alle opties me ontglipten', aldus Schalken.

Federer in 2004. Beeld afp

Regeerperiode II: 2009

Vier jaar lang had Federer nauwelijks concurrentie, aldus toernooidirecteur Richard Krajicek. 'Nadal was destijds een pure gravelspeler, die Federer op andere ondergronden niet kon bedreigen. Het was een overgangsperiode. Roger speelde ook tegen de sterren van de vorige generatie als Agassi en de twee jaar oudere Safin.

'Spelers van zijn lichting als Roddick, Hewitt, Ferrero, Davidenko en zijn huidige coach Iwan Ljubicic hadden niet de wapens om hem op de grandslamtoernooien pijn te doen. Zo konden Federer en Nadal samen bijna alle grandslamtitels verdelen en ook nog eens de meeste Masterstoernooien winnen.'

Regeerperiode III, juli 2012 - november 2012

Uitgerekend zijn tweede toernooizege in Ahoy in 2012 legde de basis voor de tijdelijke terugkeer van Federer op de troon. Na zijn zevende Wimbledontitel maakten de 500 punten uit Rotterdam het verschil. Toch kon Federer die eerste plaats niet vasthouden, in november moest hij Novak Djokovic, de heerser in 2010 en '11 weer voorrang verlenen.

Krajicek: 'Op gras profiteerde Federer optimaal van zijn fantastische service. Hij serveert zelden boven de 200 kilometer per uur, maar haalt met de eerste opslag altijd 70 procent. Je kunt zijn opslag moeilijk lezen. Roger heeft op links een topservice naar buiten, waardoor hij het veld opentrekt. Hij legt de bal achteloos in alle hoeken.'

Nu profiteert Federer mede van het blessureleed van zijn concurrenten, daarom schaalt Krajicek de eerste plaats in 2012 hoger in. 'In mijn ogen is het zijn beste prestatie, omdat Federer dat jaar Djokovic en Murray in topvorm wist te passeren.'

Federer tegen Murray in 2012. Beeld afp

Regeerperiode IV, februari 2018 - ???

Al sinds eind 2013 hanteert Federer een groter racketblad, waardoor hij ook met de backhand meer snelheid kan ontwikkelen. Kijk hoe Federer zijn aartsrivaal Nadal vorig jaar pijnigde in de historische finale van de Australian Open. Eindelijk had hij het antwoord gevonden op de moordende spinballen van de linkshandige Spanjaard.

Federer had vanaf de baseline ook met de backhand zo'n laag raakpunt dat hij de verblufte Nadal geen tijd gaf om te aan te leggen met zijn befaamde forehand. Hij werd op tempo en snelheid geklopt door Federer, die ook in Ahoy als een balletdanser over de baan zweeft. Is die gerenoveerde backhand het geheim van zijn sensationele comeback in 2017?

Federer, in Ahoy: 'Ik denk dat mijn backhand zeker de sterkst verbeterde slag is. Die finale was de ultieme test voor mijn backhand, ik kon hem blijven slaan vanaf 3-1 voor Nadal. Het is wellicht mijn belangrijkste examen geweest. De titel bij de Australian Open was de bevestiging dat ik nog grote wedstrijden kon winnen. En dat ik ook in Indian Wells, Miami en op Wimbledon mijn tegenstanders kon domineren met de backhand.'

Krajicek roemt de invloed van voormalig Wimbledonkampioen Stefan Edberg, in 2014 en 2015 coach van Federer. 'Edberg heeft hem leren volleren, want ik vond de forehandvolley van Federer matig. Nu weet Roger hoe hij naar het net moet komen en het veld afdekken. Roger probeert nooit met de eerste volley het punt te verdienen. Hij brengt de tegenstander uit balans en kiest dan voor de open hoek, precies zoals Edberg het vroeger deed.'

Het is de kracht van Federer dat hij al drie generaties voorblijft door in zichzelf te blijven investeren, stelt Haase. 'Hij wil leren, staat altijd open voor innovaties. Ik zoek ook naar die ene procent om beter te worden. Het verschil is dat Roger zo goed is dat hij dingen meteen in zijn volgende partij oppikt, terwijl ik misschien wel een jaar nodig heb om mijn spel aan te passen.'

Twintig grandslamtitels, opnieuw nummer 1; wat heeft Federer nog te wensen? 'Ik wil toernooien winnen. Ik sta nu op 96 en 100 zou een prachtig getal zijn. Ik had nooit gedacht zover te komen, sinds ik in 2001 in Milaan mijn eerste ATP-titel behaalde. Ik dacht: als ik stop, kan ik altijd zeggen dat ik tenminste een toernooi heb gewonnen. En hier ben ik, 95 titels verder. Zo'n carrière had ik nooit kunnen voorspellen.'

Krajicek beseft als geen ander dat het record van Federer het toernooi in Rotterdam een meerwaarde gaf. Je zou zeggen, discussie gesloten. Federer is nu zeker de beste tennisser aller tijden. Maar bij Krajicek is Djokovic nummer 1. 'Wat Federer speciaal maakt is dat hij al zestien jaar op topniveau presteert en een recordaantal grandslamtitels heeft veroverd.

'Hij is ook de mooiste tennisser om naar te kijken. Maar zet Federer en Djokovic tegenover elkaar en Novak wint de meeste partijen. Ik vind hem nog completer. Djokovic had in 2016 alle grandslamtitels in zijn bezit, dat is Federer nog nooit gelukt. En Roger kon nu ook eerste worden, omdat zijn naaste concurrenten geblesseerd zijn.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.