'We waren een fameus duo'

Het radioprogramma NOS Langs de Lijn bestaat vijftig jaar. Koos Postema (84) heeft tijdens bloei-jaren van de Nederlandse sportgeschiedenis twaalf jaar de presentatie voor zijn rekening genomen. We blikken terug op de gouden jaren van Langs de Lijn.

Koos Postema.Beeld anp

Vraag Koos Postema naar zijn hoogtepunt als presentator bij Langs de Lijn en hij zucht vriendelijk, maar een tikkeltje verontwaardigd. 'Van 1977 tot 1983 heb ik met Willem Ruis gewerkt. Felix Meurders volgde hem de volgende zes jaar op. Tja, om nou uit twaalf jaar één hoogtepunt te noemen...'

'Wat het programma enorm hielp was: de eredivisie speelde op zondagmiddag. Dus niet verspreid over drie dagen, maar: zondagmiddag, half drie, negen wedstrijden. In het Nederlandse voetbal zat toen een hele golf aan goede spelers - in de periode '77-'89 werd het Nederlands elftal Europees kampioen en bijna wereldkampioen. Daarnaast had het Nederlandse wielrennen meer begaafde wielrenners. Joop Zoetemelk won de Tour de France. Je had Knetemann, je had Van der Velde, je had Lubberding. Er waren er nog wel meer. Bij een liveprogramma met een hoog tempo is het fijn werken als dit soort mensen in wedstrijden uitblinken. Daarnaast had je nog het schaatsen, de Olympische Spelen tussendoor - noem het maar op. Nogmaals, met andere woorden, als u vraagt: een hoogtepunt uit twaalf jaar, dan vind ik dat erg moeilijk.'

Fameus duo

Postema is per toeval bij Langs de Lijn beland. 'Willem Ruis presenteerde Langs de Lijn in zijn eentje op woensdagavond en ik liep daar toevallig rond voor 'Met het Oog op Morgen', dat ik destijds presenteerde. Willem, een blonde jongen met sproetjes op zijn gezicht, zei: 'Kom even binnen.' We hebben elkaar een hand gegeven en wat zitten praten. Zijn maat van de zondagmiddag, Tom Blom, hield er mee op. Toen vroeg Langs de Lijn of ik op zondagmiddag aan de slag wilde gaan.'

Postema gaat in op het aanbod en er ontstaat iets moois. 'We zijn aan twee tamelijk wankele tafels gaan zitten in een zeer eenvoudig studiootje met prachtige techniek en goede medewerkers. We zijn toen uitgegroeid tot een - dat klinkt een beetje vervelend - fameus duo. We waren geen sportjournalisten, maar we hielden wel van sport. We maakten op zijn tijd een grapje, ook over voorzitters, dat waren vaak vervelende mensen. Dat moet in de sport wel regelmatig blijven gebeuren.'

De populariteit van Langs de Lijn dringt zelfs door tot de voetbalstadions. 'In die tijd ontstond het 'kleine radiootje'. Op de tribune zag je allemaal mensen met radio's aan hun oor zitten om naar Radio 1 te luisteren. De absurditeit ging zo ver dat op de tribune gejuicht werd omdat de vijandige tegenstander in Leeuwarden of zo op achterstand is gekomen, terwijl hun club uit Amsterdam of Rotterdam het net lekker deed.' De KNVB was hier niet blij mee en nam maatregelen: Langs de Lijn mocht pas vanaf drie uur verslag doen van voetbalwedstrijden, en niet langer dan negentig seconden achter elkaar. De onenigheid tussen Langs de Lijn en de KNVB eindigt voor de rechter. Langs de Lijn wint.

'We hadden merkwaardige en hele goede verslaggevers. Een jonge Mart Smeets, Evert ten Napel, Eddy Poelmann en natuurlijk, nooit te vergeten, Theo Koomen. Iedereen zegt altijd: 'Hij praatte maar, hij nam het met de feiten niet zo nauw.' Maar het geweldige was: je kon altijd naar hem schakelen. Als er een gaatje of een dip in het programma zat, moest je naar Theo toe. Als hij bij een wedstrijd zat die nog vijf minuten duurde en waar niets meer gebeurde, moesten we toch maar even naar die gekke Theo Koomen schakelen. Dan kwam-ie erin, lachend, dan wist-ie precies dat we hem nodig hadden voor nog een verhaaltje, en dan schetste hij op prachtige wijze hoe het duister langzamerhand over het veld daalde, hoe de mist lichtelijk opkwam, hoe de meeuwen boven de doelgebieden cirkelden. De luisteraars vonden dat ook fantastisch.'

Vijftigste verjaardag

De vijftigste verjaardag van Langs de Lijn wordt aanstaande zondag 1 januari 2017 gevierd met een speciale uitzending van 14.00-19.00 uur. Het eerste uur worden historische sportfragmenten afgespeeld. Daarna nemen oud-presentatoren Koos Postema (15.00-16.00), Rocky Tuhuteru (16.00-17.00), Govert van Brakel (17.00-18.00) en Tom Blom (18.00-19.00) nog een keer plaats achter de microfoon.

De toekomst

Theo Koomen was niet alleen opmerkelijk als voetbalverslaggever, maar zeker ook bij het wielrennen. 'Bij de Tour de France was het revolutionair dat de verslaggever achterop een motorfiets rechtstreeks in de huiskamer kwam. De luisteraars waren stomverbaasd. 'Hoe bestaat het, die Koomen rijdt daar door de Alpen en je kan rechtstreeks horen wat ie vertelt,' dachten de luisteraars.'

Hoe ziet Postema de toekomst van Langs de Lijn? In zijn periode had het programma weinig last van televisie en al helemaal niet van internet. Nu is dat anders. 'Alle andere vormen van media kunnen concurrerend zijn voor Langs de Lijn. Maar ik denk dat nog veel erger is dat die voetbalwedstrijden verspreid zijn over vrijdag, zaterdag en zondag. Op zondag zijn nu wedstrijden om kwart voor vijf, het worden zo wel hele lange programma's. Doordeweeks heet het al Langs de Lijn en Omstreken, daar doen ze er andere dingen bij, dus het staat wel hevig onder druk. Maar de radio moet zeker blijven, en daarmee moet het sportprogramma Langs de Lijn ook blijven. Dat is mijn oudemannenmening.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden