Waarom belanden veel Nederlandse verdedigers bij buitenlandse voetbalclubs van naam?

Steeds meer Nederlandse verdedigers spelen in het buitenland. Virgil van Dijk verkast misschien voor 70 miljoen euro naar een andere club. Hebben ze dan zo veel klasse? Nee, maar ze zijn bijvoorbeeld wel tactisch slim.

Virgil van Dijk. Beeld AP

Het is een opvallende paradox omtrent de Nederlandse verdediger: hij komt in menige kritische beschouwing tekort voor de internationale top, terwijl de ene na de andere verdediger een miljoenentransfer maakt deze zomer. Hoe kan dat?

'Goede vraag', zegt zaakwaarnemer Rob Jansen, die na kort nadenken meteen een relativering aanbrengt. 'Er zit nog geen Jaap Stam bij.' Jaap Stam was de droomverdediger van het internationale topvoetbal: snel, sterk, hard, slim. Hij won onder meer de Champions League met Manchester United, in 1999.

In zekere zin wacht het Nederlandse voetbal al jaren op de nieuwe Jaap Stam, die tien jaar geleden stopte met voetballen. Met Mathijsen en Heitinga bereikte Oranje de WK-finale van 2010. Louis van Gaal posteerde zelfs drie in plaats van twee man in het centrum tijdens het WK van 2014 (Vlaar, De Vrij, Martins Indi), om de zwakte te maskeren. Hij bereikte bijna de finale. Maar geen van allen had de allure en kwaliteit van Jaap Stam. Matthijs de Ligt heeft volgens menigeen de potentie, maar hij is pas 17.

Huidige belangstelling

Vandaar dat de huidige belangstelling voor Nederlandse verdedigers opvalt. Tijdens zijn bezoek deze week aan de Franse kampioen Monaco, dat Terence Kongolo voor 15 miljoen euro overnam van Feyenoord, dacht Rob Jansen zelfs even aan de potentiële verdediging van het Nederlands elftal, met een imponerende namenlijst qua clubs.

Bondscoach Dick Advocaat kan zomaar, vanaf rechts, Karsdorp (AS Roma), De Vrij, Hoedt (beide Lazio Roma) en Kongolo (Monaco) opstellen. En dan heeft hij ook nog bijvoorbeeld Daley Blind van Manchester United tot zijn beschikking. Niet dat AS Roma en Lazio per se veel groter zijn dan de Nederlandse topclubs, maar qua naam zijn ze van allure, en afkomstig uit het land dat prat gaat op de klasse van zijn verdedigers, Italië. Toch investeerden ook Italiaanse clubs miljoenen in Nederlandse verdedigers, hoewel Hoedt transfervrij was bij AZ.

De duurste Nederlandse verdediger van de huidige transferperiode tot nog toe is de nieuwe international Nathan Aké, voor bijna 23 miljoen euro gekocht door Bournemouth, van Chelsea, waar hij al sinds zijn 16de onder contract stond. Bij Bournemouth speelde hij vorig seizoen een half jaar op huurbasis, alvorens trainer Conte van Chelsea hem terug naar Londen riep.

De verwachting is overigens dat Virgil van Dijk, eens overbodig verklaard bij Willem II, alle records verpulvert. Hij kan de duurste Nederlandse voetballer aller tijden worden, als uitkomt wat menigeen verwacht: een transfer voor een miljoen of 70, van Southampton naar Liverpool of een andere topclub in Engeland.

Nathan Aké was eens lid van Feyenoord, dat sowieso aan een reputatie bouwt van opleidingsinstituut voor (top)verdedigers. Na het WK van 2014 vertrok Stefan de Vrij voor 7 miljoen naar Lazio, Martins Indi voor 7,5 miljoen naar Porto en Janmaat voor 6 miljoen naar Newcastle United. Hun succes was wisselend.

En nu dan: Karsdorp voor 17 miljoen naar AS Roma, als het tenminste meezit met de bonussen, en Kongolo voor 15 miljoen naar Monaco. In Italië vormen De Vrij en Hoedt geregeld samen het centrum bij Lazio. Tal van andere Nederlandse verdedigers voetballen in het buitenland, van Blind tot van Aanholt en Pieters, van Rekik tot Nuytinck, Van der Hoorn, Van Rhijn, Denswil en Bruma. Ze doen het lang niet allemaal goed overigens. En dat ze met zo velen zijn, ligt ook aan de open grenzen.

Verklaringen

Want verklaringen voor de populariteit zijn divers. De Nederlander is bijvoorbeeld relatief goedkoop, ook door de afgenomen status van de eredivisie in Nederland. Een Engelse club betaalt veel meer voor een Nederlander van een andere Engelse club die al bewezen heeft de Premier League aan te kunnen dan voor een Nederlander uit de eredivisie.

Het oude verhaal luidt ook dat de Nederlandse voetballer tactisch slim is en in staat tot improvisatie. Karsdorp was een paar seizoenen geleden nog aanvallende middenvelder, terwijl hij doorbrak als rechtsback. Kongolo is eigenlijk centrale verdediger, maar hij was dit seizoen bij Feyenoord vooral linksachter. Hij dankt zijn transfer zelfs aan zijn 'verbanning' naar de flank. Rob Jansen: 'Ze zochten een opvolger voor linksback Mendy, die vermoedelijk naar Manchester City vertrekt. Mendy is een speler die telkens opkomt langs de zijlijn. Dat deed Kongolo ook bij Feyenoord. Hij past perfect in de Franse competitie. Maar hij moet het allemaal nog bewijzen.'

Dat is de rode draad van Jansens verhaal. Ze moeten het allemaal nog echt bewijzen. Van Dijk staat op de nominatie om records te breken, maar hij speelt nu nog gewoon bij Southampton. De Vrij en Hoedt vormen geregeld het centrale duo bij Lazio, maar ze zijn niet de belangrijkste spelers van het elftal. Aké is verkocht voor 23 miljoen, dat is wel aan het bescheiden Bournemouth. De trend is interessant, maar het verhaal heeft nog een open einde.


Rick Karsdorp 11-02-1995

- Rechtsback.

- Debuut Feyenoord 1 op 6 augustus 2014 uit tegen Besiktas (voorronde CL), 3-1-verlies.

- In 3 seizoenen 78 eredivisieduels voor Feyenoord , 1 doelpunt.

- Winnaar KNVB-beker en landstitel.

- Debuut Nederlands elftal op 7 oktober 2016 thuis tegen Wit-Rusland, 4-1-zege.

Rick Karsdorp. Beeld ANP

Terence Kongolo 14-02-1994

- Linksback of centrale verdediger.

- Debuut Feyenoord 1 op 14 april 2012 thuis tegen Excelsior (3-0-winst).

- In 6 seizoenen 106 eredivisieduels voor Feyenoord, 1 doelpunt.

- Winnaar KNVB-beker en landstitel.

- Debuut Nederlands elftal op 17 mei 2014 thuis tegen Ecuador, 1-1.

Terence Kongolo. Beeld ANP

Nathan Aké 18-02-1995

- Linksback.

- Verliet Feyenoord als 16-jarige.

- Maakte op 26 december 2012 zijn debuut voor Chelsea tegen Norwich City. Nadien uitgeleend aan Watford, Bournemouth en Reading.

- Debuut Nederlands elftal op 31 mei 2017 tegen Marokko, 2-1 -winst.

Nathan Aké. Beeld AFP

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden