Verpletterende zwemshow van een dolfijnmens

Zeven wereldtitels en vijf wereldrecords op een rij in Melbourne. Is de Amerikaan Michael Phelps nu de beste zwemmer uit de geschiedenis?...

John VolkersReutersEPAAP en AFP

Het onbedoelde effect van het zwemmen van Michael Phelps is dat andere zwemmers denken dat ze maar beter een andere sport kunnen kiezen. Dat ze stoppen, zoals de Australiër Ian Thorpe in november deed. Of dat ze hun eens zo favoriete nummer (de 200 vrij) van hun programma schrappen, zoals olympisch kampioen Pieter van den Hoogenband voornemens is.

De overheersing van de dolfijnmens is zo groot dat de ontmoediging bij concurrenten maar wat goed te begrijpen is. Is dat leuk, zwemmen voor een tweede plaats, een of twee seconden achter De Ongenaakbare die je bij keerpunten opzadelt met een golfslag die je proestend doet bovenkomen?

Natuurlijk is er die beleefde buiging voor zo veel getoonde klasse, voor elk van zijn zeven wereldtitels in Melbourne, de even zo vele Sterren & Strepen en de vijf wereldrecords in het tijdsbestek van één grandioze week. Maar God hoort ze grommen, die in de hoek gezette grootheden van voorheen.

Van den Hoogenband, de zo pijnlijk verslagene op de 200 vrij, was er woensdag eerlijk over: ‘Je kunt wel doen alsof je een grote kerel bent en dit soort nederlagen kunt verteren, maar natuurlijk doet me dit wat. Ik heb op mijn hotelkamer liggen staren naar het plafond. Kon de slaap niet vatten. Nadenkend over wat die Phelps had laten zien. Hoe kon dit in godsnaam?’

Hij stond op dat moment in de catacomben met een schuin oog naar een volgende race van Phelps te kijken, de 200 vlinder. Van den Hoogenband onderbrak zijn radio-interview en gaf live commentaar bij het wereldrecord dat zich voor zijn ogen ontvouwde.

‘Phelps ligt nu anderhalve lengte voor op zijn eigen wereldrecord. Hij zwemt 1.52. Dat is bijna twee seconden van zijn beste tijd. Dit is ongelooflijk, dit is niet normaal.’

Van den Hoogenband zei even later dat hij in Melbourne geconfronteerd is met ‘de grootste’, sommigen zeggen de allergrootste. Phelps, de Kogel uit Baltimore, wordt al jaren aangekondigd als de man die als de beste zwemmer aller tijden de boeken in zal gaan.

De Amerikanen waren lang op de hand van Mark Spitz, de man van zeven olympische titels in München (1972). De Australiërs hielden het op Ian Thorpe: 23 wereldrecords, 5 maal olympisch goud en 11 keer wereldkampioen. Maar Phelps is Thorpe feitelijk al voorbij. Hij bezit 17 wereld- en 6 olympische titels.

Zijn coach Bob Bowman verklaarde dat hij en zijn pupil zich na de Spelen van Athene gericht hadden op de vrije slag. Na de nederlaag tegen Thorpe en Van den Hoogenband op de 200 vrij waren ze gaan nadenken over de komende olympische cyclus.

‘Om als de grootste beschouwd te kunnen worden, moest Michael zich op minimaal één nummer de gelijke van Thorpe tonen. Hij had een crawlnummer nodig. En nu heeft hij er een’, zei Bowman na het wereldrecord op de 200.

Thorpe ging tien jaar eerder dan verwacht uit de boeken en bezit nu alleen nog maar het record op de 400 vrij, mogelijk ook een objectief voor Phelps, die beweert zich verre te houden van de 100 vrij, het ware koningsnummer van het zwemmen. Voor die sprint is geen ruimte in het nu al overladen programma van de Amerikaan.

Hij zwom ‘Melbourne’ als proef. Om te zien of hij volgend jaar in Peking een kans heeft de acht gouden plakken te winnen die hij in het hoofd heeft. In Athene pakte hij er zes, een te weinig voor de volle bonus van één miljoen dollar.

Phelps heeft zijn techniek verbeterd op de borstcrawl. Voorheen galoppeerde hij, nu heeft hij de rustige glijslag zoals Thorpe die demonstreerde.

De tweede factor die de Amerikaan verder voor het veld heeft uitgeholpen, is zijn vlinderbeenslag bij start en keerpunt. Hij heeft er extra aandacht aan besteed. Hij heeft, na onderzoek van een Amerikaanse universiteit, gekozen voor een kortere ‘uitslag’ van de samengevouwen benen. Zoals dolfijnen dat doen.

De derde plus is zijn toegenomen kracht. In oktober 2004 blesseerde hij bij de WK kortebaan in Indianapolis zijn rug en pas april vorig jaar kon hij weer echt aan de gewichten hangen. Het bracht hem de gewenste power.

Hij won goud op de 4 x 100 vrij, de 200 vrij, de 200 vlinder, de 200 wissel, de 4 x 200 vrij, de 100 vlinder en ten slotte de 400 wissel, met enorme marges. Van de internationale waarnemers stelde bondscoach Verhaeren vast dat de zwemmers zich door de Phelps-show niet mogen laten ontmoedigen.

Verhaeren: ‘Phelps doet ongelooflijke dingen. We gaan ons nog een paar keer aan hem vergapen. We kunnen hem niet kopiëren, maar voor ons is het zaak goed te kijken wat we kunnen gebruiken en wat niet. Wij moeten met een antwoord komen.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden