Verlang naar WK-titel

Zou het kunnen dat Brazilië zijn successen mede te danken heeft aan het verlangen van de bevolking naar een titel?...

Het belangrijkste dat het Nederlands elftal bij het WK voor ogen moet houden is verlangen. Of om met de aan Kafka toegeschreven woorden te spreken: ‘By believing passionately in something that still does not exist, we create it. The nonexistent is whatever we have not sufficiently desired.’

Bert van Marwijk zou het voorbeeld moeten volgen van die andere succescoach, Phil Jackson van het basketbalteam de LA Lakers (dit jaar weer winnaars van de NBA), die elk seizoen een thema kiest, bijvoorbeeld opoffering. Als Bert van Marwijk (al dan niet op aangeven van zijn assistent Dick ‘Cookie’ Voorn) kiest voor het thema verlangen zou hij niet moeten doceren, er zou geen sprake van eenrichtingsverkeer moeten zijn. Nee, hij zou alle spelers moeten laten praten over wat voor hen verlangen betekent.

Naast het verlangen van een ieder – dat opgeteld leidt tot een collectief verlangen van het hele team – is vertrouwen van groot belang. Een voorbeeld uit het boek dat ik schreef: de spelers vervullen de wens van de bondscoach, in het begin nog wat onwennig, maar later met veel plezier, omdat zij zien dat dit belangrijk is voor de bondscoach én voor het team als geheel. Er ontstaat een positieve groepsdynamiek. Een voorbeeld uit de werkelijkheid: Arjen Robben vertrouwt op fysiotherapeut Dick van Toorn, terwijl Van Toorn over zijn methoden zegt: ‘Ik doe een combinatie van dingen, en wat nu precies waarvoor zorgt, dat weet ik niet.’ Van Marwijk geeft op zijn beurt Robben weer het vertrouwen en die is daar dankbaar voor.

Dan leiderschap. Sommigen pleiten voor één sterke leider binnen het team. Eén leider zou duidelijk zijn en één leider heeft volgelingen. Maar wie was de leider van de winnende selectie van Italië in 2006? Cannavaro? Pirlo? Totti? Grosso? Zegt u het maar. In het huidige Nederlands elftal is (ook) niet echt één leider te vinden. Mark van Bommel heeft het laatst als volgt gezegd: ‘De kracht van dit elftal is dat niemand zich als leider opwerpt. Ik hoef niet de leider te zijn. Ik voel me niet geroepen. Ik kijk meer naar het team. Ik zie me niet als een leider van dit Nederlands elftal. Ik cijfer mezelf liever weg.’

Dit brengt me bij de derde V, die van verbinding. Ook deze V is naar mijn mening onlosmakelijk verbonden met succesvolle teams. Bij voetbalteams is niet alleen de verbinding tussen de spelers van belang, maar ook de verbinding tussen selectie en trainersstaf. De opbouw van de staf van Van Marwijk is perfect uitgedacht: een aanvaller (hij zelf), een middenvelder (Cocu) en een verdediger (Frank de Boer). Mannen met roots bij Feyenoord, PSV en Ajax, zodat de kans op een stammenoorlog geminimaliseerd wordt.

Als kers op de slagroom heeft Van Marwijk een oudere vertrouwenspersoon (voor hem én voor de spelers) meegenomen: de 61-jarige Dick Voorn. Werd Marco van Basten vier jaar geleden verweten dat hij een nogal eenzijdige staf (lees: Ajax, allemaal aanvallers) had meegenomen zonder een oudere raadgever, nu kan dit verwijt zeker niet worden gemaakt. Ook de succescoach Fabio Capello zweert bij een oudere assistent – Italo Galbiati, 72 jaar. De staf doet een beetje denken aan die van het WK van 1998 met Guus Hiddink als bondscoach en Johan Neeskens, Ronald Koeman en Frank Rijkaard als assistenten. Toen reikte Nederland tot de halve finale en haalden wij het net niet tegen Brazilië. Dat land wordt als vanouds hartstochtelijk ondersteund door het thuisfront.

Ik werp hier graag de vraag op of het zo is dat de successen van Brazilië voor een groot deel te danken zijn aan de steun én het verlangen van de bevolking. Een Braziliaan heeft gemiddeld 813 euro over voor de wereldtitel, een Nederlander gemiddeld 47 euro. Daar moet het naar mijn mening vooral om gaan bij het Nederlands elftal: verlangen van het team, verlangen van de aanhang én verlangen van de gehele bevolking.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden