Verhalen uit de mist en de woede van Karsten Kroon

Twee uur naar een marathon kijken vind ik bijna net zo moeilijk vol te houden als zelf een marathon lopen, maar ik staar moeiteloos drie uur naar een wielerkoers zonder wielrenners....

Sinds ik als piepklein kereltje mocht opblijven voor mijn eerste voetbalwedstrijd op tv, Ajax-Liverpool in december 1966, vind ik sport in de mist zeer speciaal. Mist maakt sport mysterieus en sporters tot geesten uit het schimmenrijk. En dat is toch wat je wilt als liefhebber.

De NOS was erin geslaagd om één shot te maken van afdalende renners in een mistbank, een fascinerende scène die gelukkig een aantal malen werd herhaald. Er moet snel een techniek worden gevonden waarmee we ook koersbeelden uit ondoordringbare mist te zien kunnen krijgen. Die hadden ervoor gezorgd dat de veertigste Amstel Gold Race was uitgegroeid tot een legendarische. Een hele middag zware mist, met zo nu en dan iets vaags, vermoedelijk een renner, dat was geweldig geweest.

Maar zo was het ook al mooi. Bij de radio hadden ze dit keer gelukkig Gio Lippens op de motor gezet, die dapper berichtte vanonder de wolkendeken. Hij deed dat onverstaanbaar genoeg en met voldoende tussenpozen om ruimte te laten voor eigen invulling door de luisteraar. Mijn geest vulde zich langzaam maar zeker met zware dampen, waarin de coureurs zich blindelings in de afdaling stortten, demarreerden en losten bij het leven. Schitterende wedstrijd!, zei ik tegen mezelf, want ik ben thuis de enige liefhebber van onzichtbare mistkoersen.

Ondertussen stond Joop Zoetemelk met Mart Smeets op een soort podium, wat ook een bijzonder gezicht was, want er kunnen maar weinig mensen zo intens verloren op een podium staan als Joop Zoetemelk.

Joop won de Gold Race in 1987. Bij Studio Sport was iemand op het idee gekomen om de waarheid achter de finale van dat jaar te gaan uitzoeken. De volledige waarheid is in het wielrennen onvindbaar, maar dat doet er niet toe. De poging was moedig genoeg. Het item toonde de verhalende kracht van het wielrennen. Je zag er de beelden van achttien jaar geleden bij en ogenschijnlijk was er weinig aan de hand. Maar aan de ontwikkelingen in die paar beslissende kilometers ging, zo bleek uit de gesprekken met oud-coureurs, een reeks van voorvallen tussen de verschillende hoofdrolspelers in eerdere koersen vooraf. Ongetwijfeld was met de zege van Zoetemelk het verhaal nog lang niet afgelopen.

Over de laatste kilometers van de Amstel Gold Race van 1987, en aan het voorspel en de nasleep ervan, zou een prachtig boek van driehonderd pagina's zijn te schrijven. De schrijver daarvan zou van één ding last hebben: de naakte beelden. Dat moderne bewijsmateriaal beperkt toch de artistieke invulling van de historische werkelijkheid.

De Amstel Gold Race van 2005 was dan ook een mooie stap terug in de tijd. De koers kwam in flarden tot ons via de microfoon van Lippens en de rest werd aan de verbeelding overgelaten. Het wachten was verder op de aankomst van de renners en hun op fantasievolle wijze ingekleurde verhaal van de koers.

Jean, we krijgen het door, nog acht kilometer, zei Maarten Ducrot tegen zijn mede-commentator. Het was een fijne opmerking, die meer in 1955 thuishoorde dan in 2005.

Spanning en sensatie, hier in Valkenburg!, kraakte Lippens vanaf de motor. Er was nog altijd geen renner te zien, maar bij mij op de bank steeg de spanning tot grote hoogten.

Ja hoor, daar waren ze, de helden, levend en wel terug uit de onderwereld van stoom en rook. Ik vond het bijna jammer dat de laatste kilometer wél in beeld was, want dat doorbrak toch een beetje de sfeer.

De harde beelden zaaiden bij mij ook twijfel aan Michael Boogerds verklaring dat hij de sprint aantrok voor Freire, en dat hij daarom weer tweede was geworden. Zonder televisie was de illusie van vergeefse heroïsche zelfopoffering mooi overeind gebleven.

Ik denk trouwens dat het mooiste verhaal van de dag te vinden was bij de zwaar gefrustreerde Karsten Kroon, dus daar ligt nog een belangrijke taak voor de onderzoeksjournalisten rond het peloton. Waarom was Kroon zo woedend? Waarom mag hij geen grote koers winnen?

In de marathon van Londen zegevierde Martin Lel. Hij liep harder dan de anderen, zodoende.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden