REPORTAGE

'Verder dan 100 procent gaan we niet'

Wereldkampioen Charlotte Dujardin heerst met ijzeren vuist en benadert perfectie. Ze miste in de kür haar eigen wereldrecord op een haar.

Charlotte Dujardin passeert met haar paard Valegro een jurytafel. De Britse dressuuramazone eindigde met afstand als eerste.

'Ja, mensen. Dit gaat u niet vaak meer zien', zegt de omroeper in de RAI als de score van 93,90 procent van dressuuramazone Charlotte Dujardin en haar paard Valegro op het uitslagenbord verschijnt. Op de tribune klinkt een langgerekte 'ah'. De Britse Dujardin is geregeld goed voor een veelvoud aan tienen op verschillende onderdelen. Maar wat volgt er na de tienen nu het plafond in zicht komt?

Niks, stelt de Nederlandse dressuurbondscoach en voormalig jurylid Wim Ernes. 'Verder dan 100 procent gaan we niet.' Een protocol van een kür bestaat uit 21 onderdelen, zaterdagmiddag tijdens de wereldbekerwedstrijd in Amsterdam kreeg Dujardin van de vijf juryleden in totaal 26 tienen.

Betekent dit dat perfectie op sommige onderdelen bestaat in de vorm van Dujardin en Valegro? Nee. 'Bij ons telt een tien niet als perfectie, maar als uitmuntend. Die twee liggen dicht bij elkaar. Dujardin gaat de richting op dat er weinig meer te wensen over is', aldus Ernes.

Dujardin heerst

Dat is ook te zien aan haar erelijst. Dujardin heerst in de dressuurwereld. In Amsterdam eindigde ze met afstand als eerste. Ze is olympisch en wereldkampioen en een maand geleden verbrak ze met Valegro met een score van 94,30 procent hun eigen wereldrecord.

Volgens Ernes zal dit record in de toekomst vaker verbroken worden. 'Natuurlijk kan het hoger, in elke sport zijn er door de jaren heen verbeteringen, maar het zal tegelijkertijd ook moeilijker worden. De laatste tienden gaan met kleine beetjes', aldus Ernes. Hij verwacht dat de combinatie Dujardin en haar in Nederland gefokte paard Valegro nog maximaal een procent zal verbeteren. Ernes: 'Die 95 gaat ze zeker nog wel een keer halen, daarna is het aan een nieuwe combinatie.'

Dat Dujardin ooit alleen maar tienen haalt ziet ze ook zelf niet als een mogelijkheid. 'Het lopen van Valegro is geen 10 waard. Dat is een 8,5, en dat wordt nooit een 10', zegt de Britse. 'Al kan er met de juiste muziek veel gebeuren.'

Tot 2013 stond het wereldrecord lange tijd op naam van Edward Gal en zijn vroegere toppaard Totilas. Gal, bij Jumping Amsterdam aanwezig als toeschouwer doordat zijn paard Undercover met koorts in zijn stal ligt, noemt het moment waarop hij het wereldrecord haalde fantastisch. Tegelijkertijd stond het garant voor een extra dosis druk. 'Dan denk je: het zou toch wel mooi zijn als ik dat iedere keer kan benaderen of verbeteren', aldus Gal. Hij wist ook meteen: dat kan nog beter.

Dat is anders bij Dujardin. 'Ik was er helemaal niet mee bezig', zegt ze. 'En bij het laatste wereldrecord was Valegro geweldig. Ik dacht meteen: hoe kan ik beter dan dat?'

Helemaal eerlijk is het niet, om de records van Dujardin en haar Nederlandse concurrent te vergelijken. Sinds 2014 wordt er anders gerekend tijdens een kür. De piaffe telt dubbel. Gal: 'Toen ik het wereldrecord haalde waren er nog geen halve punten. Als juryleden twijfelen tussen een 9 en een 10, geven ze nu een 9,5. Destijds gaven ze een 9.'

Nooit meer verbroken

Bondscoach Ernes denkt dat zelfs een score van 100 procent haalbaar is in de toekomst. 'Ik zeg niet dat het gebeurt, maar het is mogelijk', zegt Ernes. In dat geval zou het wereldrecord nooit meer verbroken kunnen worden, alleen nog maar geëvenaard.

Gal, geregeld genoemd als beste ruiter van de wereld, denkt er anders over. Zijn ervaring leert: het ene paard is goed in piaffe-passage, de ander kan goed draven. Hij gelooft niet dat er ooit een paard is dat tijdens een wedstrijd voor elk onderdeel een tien haalt. 'Er zal altijd wel iets zijn waar een paard een paar puntjes laat liggen.'

Waarmee hij niet wil zeggen dat er nooit een paard zal komen dat alle onderdelen perfect kan uitvoeren. 'Misschien gebeurt dat wel. Maar dat het paard dit allemaal achter elkaar tijdens een wedstrijd lukt - meestal gaat het thuis beter - , en dat dan ook alle juryleden daar een tien voor geven, lijkt mij onmogelijk', aldus Gal.

Dressuur is een jurysport, de persoonlijke voorkeur van de juryleden speelt een rol, daarvan is Gal overtuigd. 'Iedereen zegt wel dat het niet mee mag spelen en uiteraard proberen ze dat te voorkomen, maar ik kan me niet voorstellen dat dit niet naar voren komt. Dat is menselijk en ik vind het feit dat emotie meespeelt ook het mooie van de dressuur. Mensen moeten kippenvel krijgen.' Dat is Gal zelfs meer waard dan een hogere score.

Zelf ziet Gal een rol als jurylid vooralsnog niet zitten. 'Ik denk dat ik niet streng genoeg kan zijn. Dan geef ik een 8 in plaats van een 7,5 omdat ik weet hoe moeilijk het is.' Betekent dit dat een score van 100 procent in het geval van een carrièreswitch van Gal naar de jurytafel wel haalbaar is? Gal lacht en zegt dan beslist: 'Nou, dat zou ik dan nog nèt niet doen.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden