Wielrennen raport KNWU

Veel renners hebben last van harde cultuur, blijkt uit rapport Nederlandse Wielerunie

Het wielrennen moet een cultuurverandering ondergaan om grensoverschrijdend gedrag tegen te gaan. Dat zegt Vincent Luyendijk, directeur van de Koninklijke Nederlandse Wielerunie (KNWU), naar aanleiding van een gisteren gepubliceerd onderzoek naar intimidatie in de wielersport.

Beeld ANP

Uit het onderzoek blijkt dat een ruime meerderheid (60 procent) van de topwielrenners in Nederland last heeft gehad van vervelende ervaringen als chantage, pesten of seksuele intimidatie. Dat komt met name door de harde cultuur die binnen het wielrennen heerst, concluderen onderzoekers hoogleraar sport en recht Marjan Olfers en criminoloog Anton van Wijk.

‘We zien dit rapport als een nulpunt’, zegt Luyendijk. ‘We hebben de cijfers nu zwart op wit. Vanuit hier kunnen we een verandering teweegbrengen. Maar dat is niet gemakkelijk, dit gaat om gedrag. Je kunt niet op een knop drukken, waardoor opeens alles anders is.’

De KNWU gaf opdracht voor het onderzoek naar aanleiding van verhalen over seksueel misbruik in de sportwereld.

Onveilig

De resultaten komen voort uit een digitale vragenlijst die door 113 topwielrenners en 2.070 amateurs anoniem is ingevuld.

Ruim een kwart van de toprenners gaf aan zich weleens onveilig te hebben gevoeld binnen de sport. Dat dit percentage fors lager ligt dan het aantal renners dat nare ervaringen heeft gehad, komt doordat ‘bepaald gedrag gemeengoed is binnen de cultuur’.

Het hoort bij de wielersport, was een vaak gehoorde opmerking tijdens het onderzoek. Dit geldt met name voor verbale vormen van geweld, chantage en dwang.

Het zijn bijna altijd mannen die grensoverschrijdend gedrag vertonen. De groep die het grootste risico loopt op intimidatie zijn vrouwen tussen de 12 en 21 jaar, concluderen de onderzoekers.

Een vaak terugkerend onderwerp is het gewicht en de voeding van renners, en dan vooral de negatieve aandacht die hiernaar uitgaat. ‘Er is altijd wel een ploegleider die zegt dat je te dik bent of een dikke kont hebt, of juist te veel bent afgevallen’, zegt een anonieme toprenster in het rapport. ‘Je mensbeeld en wat gezond is, raakt verknipt: zolang je maar licht bent, presteer je.’

In de scheve verhoudingen tussen renners en hun teammanager ligt een belangrijke sleutel om de grensoverschrijdende gedragingen tegen te gaan. Sporters zijn in grote mate afhankelijk van de ploegleiding, dit geldt vooral voor renners die ‘eenvoudiger vervangbaar zijn’.

Zij hebben vaker last van vervelende ervaringen en voelen zich soms gedwongen om contracten te ondertekenen waarbij ze hun medische gegevens moeten delen. De onderzoekers raden kwetsbare renners aan om zich te laten vertegenwoordigen door goede managers. Ook wielervakbonden kunnen hierin een belangrijke rol vertolken.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.