Van Lottum geeft partij uit handen door provocaties van Spaanse topper Geveld door de trucs van Mantilla

In een thriller van vijf sets lonkte John van Lottum brutaal naar de hoofdrol, maar onervarenheid en geprikkelde zenuwen maakten van hem alsnog een slachtoffer....

WYBREN DE BOER

Van onze verslaggever

Wybren de Boer

NEW YORK

De Spaanse nummer twaalf van de wereldranglijst, gepokt en gemazeld in het professionele circuit, wist zich slechts ten koste van listige trucs en provocerende acties te verlossen uit de houdgreep van een 21-jarige nieuweling uit Eindhoven. Felix Mantilla zei na afloop dat hij alles wil doen om te winnen - 'of het nu tegen een qualifier is of tegen Sampras' - en voerde daarom Van Lottum in de slotfase van het duel naar een zinderend spel van koude oorlog.

Te laat, pas toen hij ten overstaan van de media zijn verhaal mocht doen, zette Van Lottum zijn pokerface op. In plaats van de frustraties verbaal af te reageren, zocht hij de schuld bij zichzelf en prees hij zijn opponent. 'Ik had me beter moeten concentreren. Hij heeft het slim gespeeld.' En slechts een keer was iets hoorbaar van het onweer dat in zijn hoofd woedde. 'Het is wel zwaar klote, dit mag me nooit weer gebeuren.'

De psychologische test begon in de 46ste game, bij een 1-0 voorsprong in de vijfde set voor Van Lottum en 15-15 op de service van Mantilla. Naar eigen zeggen gehinderd door een rugblessure liet de Spanjaard een fysiotherapeut opdraven, wat een acht minuten durende pauze tot gevolg had.

Eenmaal terug op de baan wekte Mantilla zelfs de indruk nauwelijks meer te kunnen lopen. Hij serveerde 'vanwege de pijn' een keer onderhands, rende luid kermend over de baan, maar liet op hetzelfde moment ongelooflijke staaltjes tennis zien en won de game (1-1).

Het bleek nog maar het begin van het Spaanse melodrama. Met mallotige fratsen en kolderieke poses, op één been stond hij de service te ontvangen, trachtte Mantilla de concentratie bij zijn tegenstander te breken en rende zelf, zodra de bal in het spel was, als een kievit over de baan.

In dat theater was Van Lottum geen schim meer van het lefgozertje dat in de eerste vier sets voor spektakel had gezorgd. Hij verloor zijn service en beet bij het wisselen van speelhelft zijn tegenstander toe dat die niet moest faken.

Getergd door zoveel brutaliteit van de nummer 191 van de wereldranglijst achtte Mantilla het nodig zijn opponent nog meer te provoceren. Na elk gewonnen punt daagde de Spanjaard met een gebalde vuist Van Lottum uit en toen het noodlot voor de Nederlander al lang onafwendbaar was, vroeg Mantilla wederom een blessurebehandeling aan. Ditmaal vanwege kramp.

In zijn laatste servicegame stond de Spanjaard vervolgens slechts één punt af. Hij meldde zich daarna, zeer content met zichzelf, bij de internationale pers. 'Van Lottum viel in de vijfde set terug', was zijn understatement.

Ondanks striemende fluitconcerten uit het publiek bleven de provocaties van Mantilla onbestraft, terwijl Van Lottum wèl een officiële waarschuwing incasseerde. In de tiebreak van de vierde set, na een prachtige cross-passing van Mantilla, sloeg Van Lottum uit woede zijn racket stuk wat hem op een reprimande van de umpire kwam te staan. 'Mijn enige dipje', noemde hij dat, maar voor het overige was hij trots op de zelfbeheersing die hij had getoond. 'Ik heb me keurig gedragen.'

Het schouwspel riep herinneringen op aan een duel tussen Krajicek en John McEnroe vijf jaar geleden. De toen nog als coming man te boek staande Hagenaar dreef bij het indoortoernooi van Brussel de Amerikaanse superster in het nauw, waarop McEnroe alle regels van sportiviteit tartte (hij liet lijnrechters en umpire vervangen) en alsnog won. Krajicek merkte naderhand op dat zijn idool van een voetstuk was gevallen en McEnroe erkende later 'niet trots te zijn' op die overwinning.

Onervarenheid én zenuwen weerhielden Van Lottum, evenals Krajicek destijds, van de overwinning, waarvan hij slechts twee klappen verwijderd was. Bij een voorsprong van 5-4 in de vierde set mocht hij voor de zege serveren. Uitgerekend op dat moment liet zijn eerste service hem in de steek. Van Lottum werkte vier breekpunten weg, zag tweemaal bij deuce de victorie gloren, maar boog op het vijfde breekpunt toch.

Volgens Van Lottum was het niet de stress die hem in die bewuste tiende game van de vierde set parten speelde. 'Ik was helemaal niet nerveus, niet één keer in de hele partij. Je moet Mantilla ook credits geven. Hij speelde een paar waanzinnige punten.'

Frappant was het niettemin dat Van Lottum in de opslagbeurt voorafgaand en volgend op die tiende game Mantilla slechts één punt toestond, maar op het moment suprème niet de benodigde pressie kon uitoefenen met zijn service.

Lof verdiende echter ook Mantilla, die in die cruciale game liet zien waarom hij de nummer twaalf van de wereldranglijst is. Een briljante backhand-passeerslag vanuit geslagen positie bracht hem op breekpunt (0-40), een actie die zelfs applaus opleverde van Van Lottum, en met een even perfecte forehand trok de Spanjaard bij zijn vijfde breekkans de stand weer in evenwicht. Geroutineerd gaf Mantilla nadien de regie niet meer uit handen.

Van Lottum verliet New York in de overtuiging dat de deur naar de mondiale top op een kier staat. Sinds bondscoach Schapers hem in mei vanwege onprofessioneel gedrag uit Jong Oranje zette, is Van Lottum aan een succesreeks begonnen die hem tot de derde ronde op Wimbledon, de kwartfinale in Amsterdam en de derde ronde van de US Open bracht. En dat is naar zijn zeggen geen geluk. 'Ik heb deze week niet boven mijn kunnen gespeeld. Ik moet dit accepteren en verder gaan met het idee dat ik de wereldtoppers serieus partij kan bieden.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden