Nieuwsfietsen in Turkmenistan

Uitzonderlijk eerbetoon aan fietsminnende Turkmeense dictator

Dat Turkmenistan volgend jaar het gastland van de wereldkampioenschappen baanwielrennen is, verheugde de internationale wielerfederatie UCI al zeer. Het betekent een welkome impuls aan de zo vurig beoogde wereldwijde ontwikkeling van het fietsen. De infrastructuur is er. In de hoofdstad Asjchabad werd in 2017 een velodroom geopend met plek voor zesduizend toeschouwers.

Onder leiding van president Goerbangoely Berdimoehamedov rijden honderden fietsers langs een monument dat gezien moet worden als een eerbetoon aan alle wielrenners. Beeld AFP

Er was kennelijk nog ruimte voor extra blijken van waardering. Aan de vooravond van Wereld Fietsdag op 3 juni, in een video-ontmoeting met president Goerbangoely Berdimoehamedov, toont UCI-voorzitter David Lappartient een oorkonde, een medaille en een beeldje: een gestileerde fietser op een sokkel. De Turkmeense leider, op een inktzwart blaadje bij mensenrechtenorganisaties, ontvangt virtueel de ‘UCI order’, voorwaar een uitzonderlijke onderscheiding. 

Volgens het staatspersbureau TDH verklaarde Lappartient bij de gelegenheid dat dit eerbetoon sinds 2007 niet meer is uitgereikt. Hij was graag langsgekomen om de attributen persoonlijk te overhandigen, maar dat zat er gelet op mogelijke virusbesmetting niet in, al ontkent ‘het moederland van neutraliteit’ – het predicaat komt van de grote leider zelf – dat covid-19 er rondwaart.

De opname van de toekenning was te zien op de staatstelevisie en werd donderdag opgepikt door de site Cyclingtips. Lappartient prees daarin de activiteiten van Berdimoehamedov om het fietsen in eigen land te stimuleren en bedankte hem voor zijn steun aan het WK op de baan. 

Wat Turkmenistan heeft betaald voor het evenement is niet bekend, maar een bedrag van enkele miljoenen euro’s is een veilige aanname. De Beschermer – ook die titel komt uit eigen koker - was blij met het eerbetoon. ‘We zien het als een teken van groot respect en internationale erkenning van het belang van het lopende staatsbeleid voor de ontwikkeling van lichamelijke opvoeding en sport.’

Het moet gezegd: Berdimoehamedov is een vurig pleitbezorger. Hij is op veelsoortige rijwielen te zien, doorgaans van het merk Turkmenistan. Hij organiseert fietsmarathons. Hij liet in 2019 3.246 fietsers achter elkaar rijden om zo een record-fietstraining neer te zetten. De dag na ontvangst van de UCI-onderscheiding liep hij begeleid door honderden fietsers om een net onthuld kunstwerk zuidelijk van Asjchabad, een platte bol waar goudkleurige fietsers omheen cirkelen. Er zijn beelden dat hij al fietsend met een pistool het vuur opent op enkele schietschijven. Dankzij de nogal doorzichtige montage: alles in de roos.

In het dagelijks leven gaat het er grimmiger aan toe. Volgens internationale organisaties leidt hij een onderdrukkend, gesloten en corrupt regime. Verkiezingen monden uit in geregisseerde monsteroverwinningen. Politieke tegenstanders worden opgepakt, een onbekend aantal overleeft de detentie niet. Vrouwen worden achtergesteld. Op homoseksualiteit staat een celstraf van twee jaar. De pers is gemuilkorfd, de toegang tot internet beperkt.

In een verklaring aan Cyclingtips verwijst de UCI naar Turkmenistan als de drijvende kracht binnen de Verenigde Naties achter Wereld Fietsdag, die net de derde editie beleefde. Volgens de federatie verdient Berdimoehamedov de onderscheiding als een erkenning voor zijn promotie van het wielrennen.Tegelijkertijd vent de UCI de toekenning niet erg uit: op de site is het tot donderdag vergeefs zoeken naar het toch zo bijzondere huldeblijk. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden