Amerikaanse footballspelers knielen uit protest bij volkslied na 'klootzakken'-belediging Trump

American football nieuwe reageerbuis van president Trump

Amerikaanse footballspelers hebben zondag in groten getale geprotesteerd tijdens het volkslied voorafgaand aan de wedstrijd. Al knielend trotseerden zij president Donald Trump, die sporters die dat doen vrijdag 'klootzakken' (of letterlijk: sons of bitches') had genoemd tijdens een rally in Alabama.

Het gebaar is eigenlijk bedoeld als protest tegen het geweld van politieagenten tegen zwarte verdachten. Trump riep in een tweet zaterdag op tot een boycot van clubs die geen maatregelen nemen tegen spelers die dat doen. 'Als NFL-fans weigeren naar wedstrijden te gaan totdat spelers stoppen met het beledigen van Vlag & Land, dan zul je zien dat er snel wat gaat veranderen. Ontslaan of schorsen!'

Zo wordt het American football, een fenomeen waarin sport, geld, ras en patriottisme op een typisch Amerikaanse manier samenkomen, de nieuwste reageerbuis die door de president boven de vlam van zijn raciaal getinte populisme wordt gehouden.  De vraag is of het mengsel van sporters, eigenaren, coaches, supporters en sponsors stabiel is, gaat schiften of exploderen.

Het is mogelijk dat Trump zijn hand heeft overspeeld. Want niet alleen zwarte spelers, maar ook hun witte collega's, clubeigenaren en coaches die voorheen voor Trump waren, toonden zich nu teleurgesteld in hun president. 'Ik ben over de zeik', zei oud-coach en analist Rex Ryan. 'Ik stond achter Donald Trump. Maar deze opmerkingen zijn weerzinwekkend. Hier heb ik nooit voor getekend.'

Robert Kraft, de eigenaar van de New England Patriots, een club met veel Trump-sympathie en Trump-sympathisanten, zei in een verklaring dat hij 'diep teleurgesteld' was over de 'verdeeldheid zaaiende' opmerkingen van Trump.

Maar in het stadion klonk boegeroep, toen zondag veel spelers van de Patriots knielden tijdens het volkslied (sterspeler en Trump-fan Tom Brady bleef staan, maar haakte wel zijn armen in die van zijn knielende medespelers). Ook op Twitter spraken fans hun steun uit voor de president. 'Ik kan het niet geloven, ik zet de tv uit', aldus een van hen.

Trump heeft met zijn opmerkingen een brouwsel laten overkoken dat al een jaar suddert. Vorig jaar was Colin Kaepernick, een gekleurde speler van de 49ers uit San Francisco, de eerste die knielend ageerde tegen politiegeweld. 'Ik ga niet opstaan voor een vlag om mijn trots te tonen voor een land dat zwarte en gekleurde mensen verdrukt', zei hij. 'Voor mij is dit belangrijker dan football.'

Een aantal spelers volgde zijn voorbeeld, maar het bleef toch vooral Kaepernick aankleven. Toen zijn contract dit voorjaar afliep en hij op zoek ging naar een nieuwe club, wilde niemand hem meer hebben. De 32 footballclubs, vaak in handen van Trump-stemmende eigenaren, weigerden een quarterback (spelverdeler) in dienst te nemen die te politiek geëngageerd was. Er gingen juist in zwart Amerika stemmen op om de competitie te boycotten.

Trump heeft de situatie nu dus gedraaid. Zelfs Ray Lewis, een oud-speler van de Baltimore Ravens die Kaepernicks engagement hekelde en zo voorkwam dat hij werd gecontracteerd, zat gisteren geknield op het veld. 

Trump koos zaterdag nog een tweede gekleurde sporter als doelwit. Hij zei dat basketballer Stephen Curry, een van de beste spelers van het land, niet welkom is in het Witte Huis. Curry werd afgelopen zomer met zijn club, de Golden State Warriors uit Oakland, Amerikaans kampioen, en dan is het gebruikelijk dat je bij de president langsgaat. Curry had al eerder aangekondigd daar persoonlijk niet zo veel zin in te hebben, maar de Warriors twijfelden nog. Zaterdag nam Trump de beslissing voor hen. Ook dat lokte felle reacties uit. LeBron James, een andere grote basketbalster, noemde Trump een 'nietsnut'.

Verbetering: In een eerdere versie van dit artikel werd 'sons of bitches' vertaald als 'hoerenzonen'. Dat was misschien wat al te letterlijk opgevat; het Nederlandse scheldwoord 'klootzak' komt meer in de buurt.

Anti-racismeprotest in Amerikaanse sporten, dit gebeurde er vorig jaar

Waarom wil geen club quarterback Colin Kaepernick hebben?
Goede quarterbacks in het American football vinden altijd onderdak. Behalve Colin Kaepernick. Komt dat door zijn actie tegen politiegeweld van vorig jaar? Steeds meer Amerikanen beginnen dat te denken.

Het Amerikaans volkslied? Daar blijf je van af
Voor Amerikanen klinkt geen lied zo goed als het eigen volkslied en is geen vlag mooier dan de eigen. Wanneer je als belangrijke speler van een van de grotere sportteams van het land weigert op te staan tijdens de nationale hymne en tegelijkertijd ook nog eens wegkijkt van de vlag, is dat snel groot nieuws.

Eindelijk bijval voor Kaepernicks sit-in
Amerikaanser kan het niet: het met de hand op het hart luisteren naar het volkslied voor een sportwedstrijd. Maar een groeiend aantal gekleurde spelers doet er niet meer aan mee.