Interview Håvard Lorentzen

Topschaatser Håvard Lorentzen heeft een muzikantenhart: ‘Zolang ik me op mijn gitaar moet concentreren, hoef ik niet aan de race te denken’

De Noor Håvard Lorentzen aan de start van de 500 meter tijdens een wereldbekerwedstrijd in december 2018 in in Heerenveen. Beeld Klaas Jan van der Weij / de Volkskrant

Hij is olympisch kampioen op de 500 meter. Een topsporter dus. Maar in zijn hart is de Noorse schaatser Håvard Lorentzen een muzikant.

 Er zijn momenten dat ­Håvard Lorentzen ­fantaseert over een ­bestaan als popartiest. Naar grote toernooien gaat steevast zijn gitaar mee. Op zijn hotelkamer speelt de Noorse olympisch kampioen 500 meter nummers van Metallica, Guns N’ Roses of Ozzy Ozbourne, zijn muzikale held.

‘Het leven als schaatser is prachtig’, zegt de 26-jarige Noor die vanaf ­vandaag meedoet aan de EK sprint in het Italiaanse Collalbo. ‘We mogen ons werk op mooie plaatsen in de wereld doen. Maar het is ook een heel strikt bestaan. Trainen, eten, slapen: elke dag weer. Als artiest zou ik er een wat ander leefpatroon op nahouden, denk ik.’ Met een grijns: ‘Niet meer op tijd naar bed, maar voor het slapengaan gaan eerst even de hotelkamer kort en klein slaan.’

Lorentzen won iets minder dan een jaar geleden de olympische sprint. Ook toen, in Gangneung, speelde hij uren op zijn gitaar. ‘Zolang ik me daarop moet concentreren, hoef ik niet aan de race te denken’, verklaart hij. ‘Het is voor mij de ultieme ­afleiding.’

Het werkt: het goud in Zuid-Korea was voor Lorentzen het grootste succes uit een carrière die begon bij schaatsclub Fana Idrettslag uit Bergen, waar hij met zijn vrienden Sverre Lunde Pedersen en Sindre ­Henriksen op 9-jarige leeftijd lid van werd.

Gedrieën bestormden ze later de top en veroverden olympische titels: Pedersen en Henriksen behaalden in Zuid-Korea goud met de achtervolgingsploeg. Lorentzen knikt. ‘Dat is bijzonder ja, drie jongens van één club die naar de top doorstoten.’ Zijn verklaring: ‘Mijn vader en die van Sverre waren onze coaches. Zij maakten ons enthousiast en wij hadden ­talent. Die combinatie is letterlijk goud waard geweest.’

Coach Jeremy Wotherspoon

Een groot deel van zijn succes schrijft Lorentzen toe aan zijn trainer Jeremy Wotherspoon, voormalig wereldkampioen sprint uit Canada. Los van de technische details hielp Wotherspoon hem vooral de mentale kant van het schaatsen onder de knie te krijgen. ‘Die man heeft alles meegemaakt. Gevallen op de Spelen, vier keer wereldkampioen geweest. Als ik twijfel, of ik ben gestrest, dan kan ik altijd bij hem terecht. Jeremy heeft een veel relaxter persoon van me gemaakt.’

Wat de samenwerking extra bijzonder maakte, was dat Wotherspoon zijn jeugdheld is. De Canadees had iets wat alle grote sporters hebben, zegt Lorentzen. ‘Als je hen ziet lijkt het alsof het vanzelf gaat. Dat sprak me enorm aan.’ Des te vreemder was het dat Wotherspoon in 2015 bij de Noorse bond aan de slag ging als trainer. ‘Het heeft even geduurd voordat ik hem niet meer als een held, maar als mijn trainer zag. Maar goed, je ziet hem ’s morgens ook slaperig aan het ontbijt zitten. Dan gaat dat vanzelf.’

In 2017, tijdens wereldbekerwedstrijden in Stavanger, brak Lorentzen door. Sindsdien is hij los. Het was mede dankzij de lessen van Wotherspoon, zegt hij, dat hij op 19 februari in Gangneung de race van zijn leven reed. ‘De 500 meter vind ik de mooiste, maar ook moeilijkste afstand in het schaatsen. Eén foutje, een glibber en je bent gezien. Jeremy heeft me geleerd om daar niet bang voor te zijn, maar dat gevoel juist aan te vallen.’

Alles of niets, is sindsdien zijn motto. ‘Liever alle risico’s nemen met het gevaar een keertje een fout te maken dan conservatief te rijden en achteraf het gevoel te hebben dat er meer inzat. Voor mij is de 500 meter: aanvallen, vingers gekruist en er dan maar het beste van hopen.’

Het succes van Lorentzen heeft Noorse schaatsen nieuw elan bezorgd. Tot dan toe dateerde de laatste gouden medaille van Noorwegen uit 1998, van Ådne Søndrål op de 1.500 meter. Het Noorse schaatsen was lange tijd gestoeld op een 10 kilometer-traditie, maar mede door de komst van Wotherspoon werd daarmee gebroken. Op de Noorse tv is het schaatsen, inclusief de sprintnummers, gepromoveerd naar het eerste net.

Usain Bolt op het ijs

De toegenomen belangstelling moet Lorentzen aan sponsoren gaan helpen. Sinds deze zomer beschikt hij over een manager, Lars Gilleberg, die hem in de markt zet als ‘de Usain Bolt op het ijs’. Volgens Gilleberg zijn de inwoners van Bergen wanhopig op zoek naar een superster die ze zien als zoon of broer. ‘Ik ben er zeker van dat Håvard dat kan worden.’

Na zijn gouden sprintmedaille werd Lorentzen ontvangen door de burgemeester van Bergen, de stad waar hij nog altijd woont. Nog mooier: hij kreeg een tegel in de walk of fame, in het centrum, vlakbij de gekleurde vissershuisjes in de haven. ‘Ik lig tussen Kygo, de Noorse dj en Paul McCartney. Kan minder toch?’

Nee, Lorentzen is niet vaak gaan kijken bij de walk of fame. Beetje raar om over zijn eigen tegel heen te stappen, vindt hij. Lorentzen is, wat hij noemt, ‘een easygoing person’. Kalm, rustig. Precies zoals zijn ouders.

Zijn vader en moeder studeerden allebei economie en hebben een goede baan als onderzoeker en rector. ‘Ze hebben heel lang tegen mij gezegd: Håvard, moet je niet studeren in plaats van alles op het schaatsen te gooien? Maar sinds afgelopen winter hoor ik ze daar gelukkig niet meer over.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.