Tjallingii, de meesterknecht die liever bodyguard heet

Zondag rijdt Maarten Tjallingii voor de laatste keer Parijs-Roubaix, de heroïsche klassieker waarin hij in 2011 derde werd. 'Ik wil de mensen nog één keer laten zien: dit is Maarten Tjallingii.'

Maarten Tjallingii dit voorjaar in actie tijdens de Ruta del Sol.Beeld Cor Vos

Tsjallingie, Challingi, Tsjallinki; vrijwel alle mogelijke verbasteringen van zijn achternaam, die in het Fries 'zoon van Tjalling' betekent, heeft Maarten Tjallingii (38) voorbij zien komen in de tien jaar dat hij profwielrenner is. Zijn ploeggenoten noemen hem kortweg 'Tjallo'. In India, het land waar zijn schoonouders een tijdje hebben gewoond, betekent het zoiets als 'vooruit, we gaan'. Past dus prima bij hem.

'Tjallo' neemt deze zomer afscheid als wielerprof. Hij geldt als de ultieme meesterknecht, een term die Tjallingii zelf liever vermijdt. Het klinkt hem te slaafs. Oscar Freire noemde Tjallingii, in zijn dreamteam, ooit 'zijn bodyguard'. Veel beter, vindt hij. 'Daar spreekt toch veel meer waardering uit dan meesterknecht?'

Onlangs nog was hij mee in ontsnappingen in Milaan-San Remo en Gent-Wevelgem. Beide pogingen strandden, maar Tjallingii was zo lang in beeld dat commentatoren tijd genoeg hadden om over zijn carrière te vertellen. Dat hij van origine een mountainbiker is, een vrijbuiter die in 2006 de overstap maakte naar de weg. Dat hij vanwege het werk van zijn vader (bioloog) opgroeide in Mozambique, dat hij leeft als vegetariër en dat zijn meest aansprekende resultaat een derde plek in Parijs-Roubaix is geweest.

'Een mooie reis'

Heel bewust beleeft Tjallingii zijn laatste maanden als renner. Mede daarom ook dat hij mee was met die ontsnappingen. 'Ik wil de mensen nog één keer laten zien: dit is Maarten Tjallingii.'

De tien jaar als profrenner noemt Tjallingii 'een mooie reis'. Hij won de Ronde van België (2006), de World Ports Classic (2013) en reed alle grote rondes.

In de Giro d'Italia van 2009 sprak hij Lance Armstrong aan. Toen Tjallingii 2 jaar oud was, werd hem bij een ingekapselde niertumor geconstateerd. Sindsdien leeft hij met één nier. 'Ik reed naast Armstrong en zei: 'Ik heb ook kanker gehad.' Hij vroeg: 'Hoe is dat voor je ouders geweest?' Die vraag speelde lang door mijn hoofd. Ik had daar namelijk nooit bij stilgestaan.'

Maarten Tjallingii krijgt de Most Competitive Rider-trui op de Tour Down Under uitgereikt, in januari 2016.Beeld epa

Voorbereiding, training en rust

Zelf is hij van de generatie wielrenners die vertrouwt op de voorbereiding, training en rust. Weg is de dopingcultuur zoals die onder Armstrong gold, zegt hij. Elke keer als toch een renner wordt betrapt, denkt hij: 'Stakker, je kunt vertrouwen op je trainingen en je voorbereiding zoals ik dat doe.'

Tjallingii is altijd blijven studeren naast het fietsen en was de eerste vegetariër in het peloton. 'Vlees zit aan het einde van onze voedselketen, dus wat krijg je op je bord? Allerlei rotzooi.'

Inmiddels heeft hij ook melk en eieren afgezworen en is hij bijna veganist. 'Het voelt nog gezonder.'

Gekoesterde overwinningen

In het begin van zijn carrière was hij vanwege zijn opvattingen nog geregeld het middelpunt van grappen. 'Dan zei Robert Wagner tegen mij: 'Zeg Tjallo, wedden dat jij binnen twee jaar weer een lekker stuk vlees eet?' Maar ook in die zin zag Tjallingii een cultuuromslag. 'Renners zijn steeds zich bewuster van wat ze binnenkrijgen. Die tendens zie je in de hele maatschappij, de wielrennerij is daar een afspiegeling van.'

Veel won Tjallingii niet. Maar de ritten die hij won, koestert hij. Net als zijn deelnames aan de Tour. Maar de mooiste herinneringen bewaart hij aan Parijs-Roubaix. Vanwege de haag van mensen, de beroemde wielerbaan, het douchen in de nostalgische hokjes en zijn derde plek in 2011 natuurlijk.

Teamsport

Zondag is hij weer meesterknecht, of beter gezegd bodyguard van Sep Vanmarcke. En wie weet, als het wedstrijdverloop het toelaat, kan hij voor eigen kansen gaan, net als in 2011. Anders is het ook prima.

Dat het in topsport om winnen gaat, weet hij als geen ander. Maar omdat wielrennen een teamsport is, wint hij ook als een teamgenoot zegeviert.

Misschien, zegt Maarten Tjallingii, is dat wel de belangrijkste les geweest van tien jaar profwielrennen: 'De bestemming is mooi, maar vergeet niet van de reis te genieten.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden