Analyse Aanloop naar Johan Cruijffschaal

Terwijl bij landskampioen PSV het roer omgaat, is bij bekerwinnaar Feyenoord veel bij het oude gebleven

De voorbereiding van PSV en Feyenoord zit erop. Komend weekeinde openen de landskampioen en bekerwinnaar het seizoen met het duel op de Johan Cruijffschaal. Hoe staan de elftallen van coach Van Bommel en Van Bronckhorst ervoor?

Denzel Dumfries snelt langs zijn directe tegenstander Daniel Wass van Valencia. Foto Guus Dubbelman / de Volkskrant

Oefenwedstrijd PSV - Valencia: 2-1.

Wat betreft het pakken van prijzen kan Mark van Bommel het niet veel beter doen dan zijn voorganger Phillip Cocu. Toch valt er komend seizoen een wereld te winnen voor de nieuwe trainer van PSV. Met drie landstitels in vijf jaar vertrok Cocu door de voordeur naar Fenerbahçe, maar altijd was er de sluimerende kritiek op het spel van zijn ploeg: te afwachtend en voorspelbaar.

Die termen moeten als het aan Van Bommel ligt tot het verleden behoren. Vanaf zijn eerste werkdag in Eindhoven benadrukt de debuterend coach dat hij ‘dominant’ wil spelen. ‘Het is een woord dat je heel vaak hoort, maar het is wel de manier waarop wij willen voetballen’, zegt hij zaterdag na de gewonnen oefenwedstrijd tegen Valencia (2-1) waarmee PSV de voorbereiding afsloot.

De landskampioen onderging een facelift de afgelopen maanden. Vooral op bestuurlijk niveau. Naast Cocu vertrok technisch manager Marcel Brands naar Everton. Hoofd jeugdopleiding Pascal Jansen koos voor AZ. Hun plek werd ingenomen door oud-spelers John de Jong (technisch manager) en Ernest Faber (hoofd jeugdopleiding). Algemeen directeur Toon Gerbrands moest zijn vakantie voortijdig afbreken om de technische organisatie op tijd op orde te krijgen.

Frisse wind

Het heeft gezorgd voor een frisse wind op De Herdgang. ‘Een keer wat anders is ook goed voor een team’, hint Luuk de Jong op de trainerswissel. ‘We krijgen andere trainingsvormen en die afwisseling is prettig. De oefeningen zijn veel meer wedstrijdgericht.’

Het introverte karakter van Cocu is ingeruild voor de extraverte persoonlijkheid van Van Bommel. Waar Cocu de boel tijdens trainingen vaak vanaf een afstandje overzag, beweegt zijn opvolger zich letterlijk tussen de oefeningen door. De Jong: ‘Cocu was iets rustiger, Van Bommel zit er korter op.’

De oud-voetballer van onder meer Barcelona, Bayern München, AC Milan en PSV eist scherpte in lijf en leden. Tijdens trainingen vraagt hij regelmatig wat de stand is. Of het nu gaat om een partijspel of afwerkvorm. Als de spelers het niet weten, gaat er voor straf een punt af. De boodschap: uiteindelijk draait het altijd om winnen.

Ook in de oefenwedstrijd tegen Valencia, zaterdagavond. Maximiliano Romero, de 19- jarige Argentijn die in de winterstop voor tien miljoen euro naar PSV kwam maar vanwege blessures nog geen minuut maakte in het Philips Stadion, staat in blessuretijd klaar om in te vallen als PSV een vrije trap tegen krijgt. Van Bommel wil zijn verdedigende organisatie niet overhoop gooien en wacht nog heel even met de wissel. Een paar seconden later fluit de scheidsrechter af en beent Romero boos de catacomben in.

Contract verlengd

‘Onder Van Bommel zijn we iets anders gaan voetballen. We zijn vanaf dag één bezig om die manier van spelen erin te slijpen. Goede resultaten dragen bij aan het vertrouwen in het nieuwe systeem. Natuurlijk moeten we fit worden en in ons ritme komen, maar als je wedstrijden wint is dat goed voor het gevoel’, aldus De Jong, die zijn contract evenals doelman Jeroen Zoet ondanks interesse vanuit het buitenland verlengde.

Tegen de nummer vier van Spanje is bij vlagen te zien wat Van Bommel wil. De ploeg zet de tegenstander vroeg onder druk, al oogt de vernieuwde defensie vooral voor rust nog wat onwennig. Linksback Brenet koos voor het Duitse Hoffenheim, terwijl PSV rekening houdt met een vertrek van Arias, de andere vleugelverdediger. Daarvoor in de plaats kwamen Viergever (Ajax), Dumfries (Heerenveen) en Angeliño (Manchester City). Samen met de ervaren Schwaab vormden zij de verdediging.

In balbezit is een belangrijke rol weggelegd voor Gastón Pereiro. De Uruguayaan pendelde onder Cocu tussen een basisplek en de bank. Van Bommel ziet in de aanvallende middenvelder het creatieve brein van zijn elftal. Iets waar het vorig seizoen vaak aan schortte bij PSV. Tegen Valencia staat Pereiro na een vroege achterstand aan de basis van de gelijkmaker van De Jong. Kort voor rust maakt hij vanaf elf meter het winnende doelpunt.

Lozano

Belangrijkste vraag in Eindhoven: speelt Lozano ook dit seizoen bij PSV? De clubtopscorer (15 doelpunten) van vorig seizoen maakte namens Mexico indruk op het WK in Rusland. Onder meer met een doelpunt tegen Duitsland. PSV wil de 22-jarige aanvaller logischerwijs nog een jaar behouden. Het is de vraag hoe reëel dat is als clubs bereid zijn voor 31 augustus veertig tot vijftig miljoen voor hem neer te tellen.

De supporters in Eindhoven doen er alles aan Lozano te overtuigen nog een jaar te blijven. Als hij zich na een uur opmaakt voor zijn rentree in het Philips Stadion volgt een langgerekt applaus. Na de wedstrijd scanderen de fans minutenlang zijn naam. Ook zij weten: PSV met of zonder Lozano is een wereld van verschil.

Zaterdag volgt de eerste officiële test. Is PSV klaar voor de strijd om de Johan Cruijff Schaal? Van Bommel: ‘Wij zijn klaar om die wedstrijd te spelen. Maar na een voorbereiding van vijf weken zijn we nog niet op het punt waar we willen zijn.’

Oefenwedstrijd Feyenoord - Levante: 2-1.

Robin van Persie geeft een zondag een pass vanaf het middenveld. Foto Guus Dubbelman / de Volkskrant

Heel even gaan de gedachten in De Kuip zondagmiddag terug naar de bekerfinale tegen AZ eerder dit jaar. Na een subtiele steekpass van Steven Berghuis besliste Robin van Persie met een majestueuze voetbeweging de eindstrijd in het voordeel van Feyenoord.

Alsof een tijdmachine de twee aanvallers ruim drie maanden heeft teruggevlogen, ontvouwt zich in de vriendschappelijke wedstrijd tegen Levante (2-1-overwinning) eenzelfde scenario. Alleen zijn de rollen nu omgedraaid. Vanaf het middenveld ziet Van Persie de diepgaande Berghuis vertrekken. Met de buitenkant van zijn linkervoet geeft hij de bal op precies de juiste snelheid mee. Oog in oog met de doelman rondt Berghuis beheerst af.

Bij het oude

Het ene moment staat model voor de situatie bij Feyenoord. Terwijl Ajax al meer dan 40 miljoen euro spendeerde aan nieuwe spelers en PSV een facelift onderging, is bij de bekerwinnaar veel bij het oude gebleven. Evenals vorig seizoen leunt de ploeg van Giovanni van Bronckhorst sterk op de bevliegingen van Berghuis en Van Persie. Van Bronckhorst: ‘Elk team heeft een paar spelers die heel bepalend zijn.’

Karim El Ahmadi vertrok na een sterk WK naar Saoedi-Arabië. Voor hem in de plaats kwam Jordy Clasie op huurbasis over van Southampton. Bij FC Utrecht werd Yassin Ayoub transfervrij opgepikt. Feyenoord betaalde alleen een transfersom (2 miljoen euro) voor het 19-jarige Colombiaanse talent Luis Sinisterra. Hij was zondag nog niet van de partij en zal tijd nodig hebben om zich aan te passen.

Met gepaste interesse keek Van Bronckhorst de afgelopen weken naar de koopdrift van Ajax. ‘Ik ben blij dat Nederlandse clubs weer spelers van grote clubs uit het buitenland kunnen halen. Het was een aantal jaar geleden nog ondenkbaar dat een voetballer van Manchester United naar Ajax zou gaan.’

Niet de middelen

Het verschil met Ajax is dat Feyenoord daar niet de middelen voor heeft. Terwijl in Amsterdam meer dan 27 miljoen euro werd neergeteld voor Dusan Tadic en Daley Blind, moest technisch directeur Martin van Geel zich in allerlei bochten wringen om Clasie voor een jaar te huren. Het liefst zou hij ook Daryl Janmaat terughalen naar De Kuip. Het Engelse Watford wil de verdediger echter niet zomaar laten gaan.

Met vijf spelers op het WK (Jones, El Ahmadi, Amrabat, Jørgensen en Tapia) had Van Geel stiekem op een mooie bonus gehoopt. De technisch directeur hield Jørgensen in de winterstop aan zijn contract toen Newcastle United bereid was 17miljoen euro te betalen. Na een goed WK zou hij nog meer opleveren, was de gedachte.

De gok pakte verkeerd uit: de Deense spits verloor na de eerste groepswedstrijd zijn basisplaats en miste de beslissende strafschop in de achtste finales tegen Kroatië. Plots droogde de interesse op. Geld om versterkingen te halen is er nauwelijks zolang er geen spelers worden verkocht. In die zin raakt Feyenoord ook achterop bij PSV, dat in de winterstop de Argentijn Romero voor 10 miljoen euro kocht en Jeroen Zoet en Luuk de Jong met verbeterde aanbiedingen langer aan zich wist te binden.

2 miljoen euro betaalde Feyenoord voor het 19-jarige Colombiaanse talent Luis Sinisterra. Jordy Clasie wordt gehuurd en Yassin Ayoub was transfervrij.

17 miljoen euro bood Newcastle United in de winterstop voor Nicolai Jørgensen. Feyenoord hoopte op meer na het WK, maar de interesse droogde op.

Opmaat naar succes

Het kampioenschap in 2017 zou de opmaat zijn naar meer succes. Feyenoord wilde structureel meedoen om de titel, maar haakte afgelopen seizoen kort na de winterstop al definitief af. Doordat de ploeg de Johan Cruijffschaal en de beker veroverde, mocht het seizoen niet als mislukt worden gezien.

Hoewel bij Feyenoord veel bij het oude is gebleven, wil de club dit seizoen langer meespelen om de titel. Het wordt een ogenschijnlijk zware opgave nu Ajax en PSV wel aan kwaliteit hebben gewonnen. Wil de ploeg van Van Bronckhorst een serieuze gooi doen naar het tweede kampioenschap in drie jaar tijd, dan mag het niet zo afhankelijk zijn van Berghuis en Van Persie.

De topscorer aller tijden van het Nederlands elftal speelde in zijn eerste halfjaar bij Feyenoord vanwege fysieke malheur nauwelijks een hele wedstrijd. Na lang wikken en wegen besloot hij in mei toch nog een jaar door te gaan. Een uitgekiende voorbereiding rustige opbouw moest ervoor zorgen dat hij de spierpijnen niet meer zo snel zal krijgen.

De eerste tekenen zijn goed: in de voorbereiding speelde hij elke wedstrijd minimaal een uur mee. Tegen Levante wordt hij na 75 minuten onder luid applaus naar de kant gehaald. Met de steekpass op Berghuis onderstreept hij nog maar eens dat het met de klasse wel goed zit. In Rotterdam bidden ze zo langzamerhand dat de spits fit blijft.

Zaterdag volgt de eerste officiële test. Is Feyenoord klaar voor de strijd om de Johan Cruijffschaal? Van Bronckhorst: ‘Jazeker. We hebben een goede voorbereiding gehad en wedstrijden gespeeld waarmee we verder kunnen. De speelwijze was natuurlijk al een heel eind duidelijk omdat er weinig is veranderd.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.