Terugkeer van Sjarapova een vloek of een zegen?

Twee partijen, twee overwinningen. De rentree van Maria Sjarapova verloopt voorspoedig. Maar dat is te makkelijk geoordeeld. Hoe hard het vrouwentennis haar ook nodig heeft, de dopingsmet is nog vers.

Maria Sjarapova speelde in Stuttgart haar eerste toernooi na haar dopingschorsing. Beeld epa

Een nieuwe droomreis moet Maria Sjarapova snel terugbrengen bij de elite van het vrouwentennis. Ondanks een schorsing van vijftien maanden wegens dopinggebruik lijkt de 30-jarige Russin zelfs sterker uit haar ballingschap te zijn gekomen. Sjarapova plaatste zich donderdag voor de kwartfinales van het WTA-toernooi in Stuttgart door haar landgenote Ekatarina Makarova in twee sets (7-5, 6-3) te verslaan. Het lijkt alsof ze nooit is weg geweest.

Op de virtuele wereldranglijst staat Sjarapova 379ste, met een toernooizege zou in één klap de top-100 in het vizier krijgen. Titelverdedigster Angelique Kerber, nummer 2 van de wereld, werd donderdagavond roemloos uitgeschakeld door Kristina Mladenovic, Sjarapova wandelt in de Porsche Arena opnieuw als het supermodel van de WTA Tour over de catwalk.

De koningin is terug, leve de koningin? 'Zeker nu Serena Williams vanwege haar zwangerschap niet speelt, is Sjarapova zelfs weer koningin 1, 2 en 3', zegt sportmarketeer Bob van Oosterhout.

Hij heeft één advies voor de controversiële Russin. 'Zorg dat je over een langere periode weer tot de wereldtop behoort. En win je goodwill terug door je juist te associëren met fair play, want vanwege de Russische dopingschandalen heeft ze de schijn tegen.' Is de terugkeer van Sjarapova een vloek of een zegen voor het vrouwentennis?

Vloek 1: Wildcards voor een zondaar

Evenals zijn collega's in Stuttgart, Madrid en Rome aarzelde Marcel Hunze geen moment. Ook de directeur van het grastoernooi in Rosmalen heeft Sjarapova reeds een wildcard aangeboden. Morele bezwaren ziet Hunze niet. 'De wildcard is bedoeld voor speelsters, die te laag staan om rechtstreeks te worden toegelaten tot het hoofdtoernooi maar wel een meerwaarde hebben. En die is bij Sjarapova evident.

'Voor mij is essentieel dat Sjarapova niet is veroordeeld als een notoire dopinggebruiker. Ik deel de kritiek van haar collega's niet dat ze geen wildcards verdient. Je moet er ook een punt achter zetten nu ze die straf heeft uitgezeten. Ik had er anders over gedacht als Sjarapova wel bewust doping had gebruikt.

'Het management van Sjarapova heeft positief gereageerd. Haar deelname in Rosmalen is afhankelijk van Roland Garros. Als ze voor dat toernooi ook een wildcard krijgt en zelfs de finale haalt, zie ik haar niet naar Rosmalen komen. Anders is het een reële optie en verwacht ik een vergelijkbare hype als nu in Stuttgart.'

Zegen 1: Een diva verkoopt

Donderdag presenteerde Sjarapova zich in een zwarte legging en een wit jasje aan de media in Stuttgart. Hier zat een diva, maar ook een beschadigd fenomeen. 'Toch is Sjarapova transparant en schuldbewust geweest', stelt Van Oosterhout, directeur van sportmarketingbureau Triple Double. 'Natuurlijk was ze knullig, dom en onhandig. Ook haar managers hebben deze kwestie onderschat, weigerden in te zien dat Sjarapova illegaal handelde door meldonium te blijven gebruiken.'

De meeste sponsors zijn haar trouw gebleven als een signaal dat het merk Sjarapova onverwoestbaar is gebleken. Van Oosterhout: 'Haar aantrekkingskracht, sexappeal en marketingwaarde zijn onverminderd groot. Grote sponsors als Nike en Porsche hebben ongetwijfeld gehuiverd, maar Sjarapova is niet veroordeeld als een sporter die structureel doping gebruikt. En de spoeling is dun in het vrouwentennis, je komt snel weer bij haar uit.'

Voor haar schorsing was Sjarapova met een geschat jaarinkomen van 20- tot 25 miljoen euro de best verdienende sportvrouw ter wereld. Van Oosterhout: 'Hoewel de geloofwaardigheid van Sjarapova een deuk heeft opgelopen, kan ze dat opnieuw worden.'

Beeld afp

Vloek 2: Verkeerd signaal

Genadeloos oordeelde de Canadese tennisster Eugenie Bouchard over haar voormalige jeugdidool. 'Sjarapova is een bedrieger en voor bedriegers zou geen plaats moeten zijn in de sport. Sjarapova heeft de boel bedonderd en wordt door de Women's Tennis Association in de armen gesloten. Het is een verkeerd signaal naar de jeugd. Voor mij is Maria van haar voetstuk gevallen.'

Bouchard is lang niet de enige die er zo over denkt in het tenniscircuit. Hoewel het CAS haar straf reduceerde van twee jaar naar vijftien maanden constateerde het sporttribunaal dat Sjarapova de volledige verantwoordelijkheid droeg voor haar positieve dopingtest. Meldonium gebruikt ze niet meer. De vervangende supplementen is 'een zaak tussen mij, de WTA en mijn orthopeed'.

Beeld epa

Sjarapova zou toch meldonium hebben gebruikt vanwege hartklachten en diabetes? Waarom consulteert ze nu een orthopeed? 'Geen commentaar', zegt Sjarapova donderdag in de Porsche Arena. Wat is eigenlijk de les geweest van haar schorsing? Ook die vraag wenst ze niet langer te beantwoorden. 'Er is alleen nog een nieuw tijdperk.'

Van Oosterhout: 'Sjarapova moet met een charme-offensief benadrukken dat ze nooit een valsspeler is geweest. Ze moet de beeldvorming bijstellen.'

Zegen 2: Vrouwentennis heeft haar nodig

Oud-prof en tenniscommentator Marcella Mesker is positief verrast door het hoge niveau van Sjarapova. 'Ze serveert veel beter dan voor haar schorsing en haar backhandreturns zijn moordend. Goed bewegen kon ze nooit en dat is op die snelle gravelbaan in Stuttgart nog lastiger. Ik vind het fantastisch voor het vrouwentennis dat Sjarapova in deze vorm weer terug is.'

Natuurlijk moet Sjarapova ook een wildcard krijgen voor Roland Garros, aldus Mesker, tevens bestuurslid van sportkoepel NOC*NSF. 'Het is toch raar als ze die voor het ene toernooi wel krijgt en bij het andere niet?'

Volgens Mesker wordt Sjarapova afgerekend op haar imago. Bij landgenote Makarova kon er nog net een slap handje vanaf, ze heeft een bloedhekel aan het volgens haar theatrale ijskonijn. 'Sjarapova is niet geliefd in de kleedkamer', zegt Mesker. 'Maria heeft altijd gezegd dat ze geen vriendinnen zocht in de WTA Tour. Op de baan is ze meedogenloos. Het is haar grootste kracht dat ze altijd wil winnen. Sjarapova is er nooit schijnheilig over geweest.'

Toch weten ook de topspeelsters dat Sjarapova het vrouwentennis nieuw elan bezorgt. En dat is hard nodig, zegt Mesker. 'Zonder Serena Williams, Azarenka, Kvitova en Sjarapova wordt Roland Garros een mager toernooi. Muguruza heeft vorig jaar gewonnen in Parijs, Madison Keys klopte aan de deur, Bouchard is al weer diep gevallen. De echte doorbraak van die talenten is uitgebleven. Sjarapova kan de sport nog jaren blijven dragen.'

Beeld afp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden