Formule 1

Terug naar de eerste bandensporen van Max Verstappen

Max Verstappen heeft de wereldtitel in de Formule 1 voor het grijpen. Met enig geluk zondag al, tijdens de GP van Saoedi-Arabië. Tijd voor een wandeling door de kraamkamer van het talent Verstappen.

Rob Gollin
Juli 2010. Max Verstappen staat met zijn vader Jos klaar voor de start bij een race op de kartbaan in Genk. Beeld ANP / Ronald Fleurbaaij
Juli 2010. Max Verstappen staat met zijn vader Jos klaar voor de start bij een race op de kartbaan in Genk.Beeld ANP / Ronald Fleurbaaij

Kartbaan Home of Champions, Genk

Op kletsnat asfalt stuiven in het kielzog van nijdig knetterende karts ragfijne waaiers van druppels op, die zich vermengen met wolkjes uitlaatgassen. Durfals, gezeten op enkele centimeters boven het wegdek, brengen de karretjes met enkele korte rukken aan het stuur opzettelijk aan het driften, voordat ze de bochten in duiken. Wie behoedzamer is, neemt even gas terug.

Als Paul Lemmens (74), eigenaar van de kartbaan in Genk, Home of Champions, vanuit de paddock dit soort taferelen ziet, denkt hij terug aan de Grand Prix van Brazilië op 13 november 2016, toen Max Verstappen op een doorweekt Autódromo José Carlos Pace in een onwaarschijnlijke inhaalrace oprukte van de 16de naar de 3de plaats. Hij weet: dat lukte hem dankzij de oneindige hoeveelheid kilometers die hij heeft afgelegd op dit 1.360 meter lange circuit, tussen naaldbos en een vierbaansweg.

De voor onmogelijk geachte passeeractie buitenom in de razendsnelle Blanchimont-bocht, waarmee hij in 2015 Felipe Nasr op Francorchamps voorbij stak? Geslaagd als gevolg van de uren op deze baan, samen met vader Jos. ‘Ze waren hier bijna elke dag, in weer en wind, gedurende tien jaar. Na vieren, als Max uit school kwam, totdat het begon te schemeren.’

Een babykart

Zo begon het. Max is 4,5 als hij met moeder Sophie, zelf een karter, in Genk langs de baan staat. Hij ziet een jongetje rijden en vraagt hoe oud hij is. Die blijkt 3. Max is teleurgesteld. ‘Ik ben al 4 en ik mag nog niet.’ Zijn vader wil wachten tot hij 6 is. Sophie belt Jos die in voorbereiding is op een Formule 1-race. Naast haar staat een snikkende Max. Hij wil nu. Ze zwichten. Hij krijgt een babykart, een Puffo: 60 cc, topsnelheid 60 kilometer per uur.

Krap twintig jaar later staat hij dit weekeinde in Saoedi-Arabië op de drempel van het wereldkampioenschap in de Formule 1. Lemmens: ‘Daar zijn we apetrots op. Vooral op de manier waarop: opboksen tegen het machtige Mercedes.’ Helemaal gerust op een goede afloop is hij niet. ‘Max zal zijn vel duur verkopen. Maar wat kun je doen als de ander op het rechte stuk 5 tot 6 kilometer sneller is?’

Het veertig jaar oude circuit in de Kempen kan zich met recht afficheren als het huis van kampioenen. Decor van EK’s en WK’s. Latere wereldkampioenen in de Formule 1 reden hier: Michael Schumacher, Sebastian Vettel, Kimi Räikkönen, Lewis Hamilton. Fernando Alonso werd Europees kampioen bij de junioren. Jenson Button woonde bij Lemmens thuis.

Eén met zijn kart

De eigenaar weet waarom ze zo graag komen. Het is de baan, door hemzelf ontworpen. Er zitten zeven rempunten in. Dat betekent spektakel. ‘Plankgas rijden op rechte stukken kan iedereen. Het gaat om andere zaken: de juiste lijnen rijden, timing, positie kiezen.’ Een betere leerschool dan het het karten bestaat er niet volgens hem. ‘Iedereen die nu in de Formule 1 rijdt, zat in de kart. Dat is niet zomaar. Waar anders zie je vijftien coureurs op honderdsten van seconden van elkaar rijden?’

Max Verstappen wordt in 2008 kartkampioen in de klasse Mini Max. Beeld Karting Genk
Max Verstappen wordt in 2008 kartkampioen in de klasse Mini Max.Beeld Karting Genk

Van de eerste meters van de 4-jarige Verstappen herinnert hij zich weinig. ‘Alleen dat de helm groter was dan het manneke.’ Het talent openbaart zich pas echt als hij gaat racen en telkens met grote overmacht doorstoot naar snellere klassen. ‘Je zag het steevast: na één of hooguit twee ronden had hij zeker twintig meter voorsprong op de rest. Dat is heel veel in deze sport. Hij sneed de bochten net wat scherper aan. Waar anderen zes meter nodig hadden om te remmen, redde hij het met vijf, zonder te blokkeren. Hij doseert perfect. Hij is één met zijn kart, hij voelt aan wat kan en niet kan. Honderd procent controle.’

Zijn theorie: toptalenten benutten 70 procent van de hersencapaciteit om hard te rijden, de resterende 30 wordt aangesproken om te analyseren: anticiperen, keuzes maken, baan en voertuig begrijpen.

Een niet te veronachtzamen, zo niet doorslaggevende factor was volgens Lemmens de begeleiding van zijn vader. ‘Jos reed in mijn kartteam, voordat hij naar de autosport ging. Max had zich geen betere leermeester kunnen wensen.’ Die spoorde hem aan als hij een keer geen zin had. Die sleutelde onophoudelijk aan de afstelling van de kart. Die ging op trainingen doodleuk op de baan staan om hem te dwingen andere lijnen te kiezen. Lemmens: ‘Talent is nodig om topsporter te worden. Maar zonder uiterste inzet kom je er niet. Het is Jos die hem dat heeft bijgebracht.’

Op zijn kantoor hangt een foto van Max Verstappen die in Genk in een KZ kart, 125 cc met zes versnellingen, juichend over de streep komt. Het was zijn laatste race op het circuit. De precieze datum kan Lemmens zich niet meer herinneren. ‘Het moet ergens in 2013 zijn geweest.’ Wat hij nog wel weet: het ronderecord staat nog altijd op zijn naam: 51,8 seconden, 97 kilometer per uur gemiddeld.

Loods, Maasbracht

Vanmorgen was het weer raak: post voor het Pex Racing Team, ter attentie van Jos Verstappen. Het adres klopt al ruim drie jaar niet meer. Hier zit tegenwoordig Natuurlijk Energie, leverancier van zonnepanelen.

In en om de loods van golfplaat op een bedrijventerrein in Maasbracht, gelegen in een oksel gevormd door de A2 en de Maas, ligt wel degelijk racegeschiedenis. Max Verstappen bootste er als kind met pilonnetjes en andere attributen een circuitje na, dat hij aflegde op zowel een trapskelter als de Puffo en, later, met zwaardere karts. Intussen peurde zijn vader binnen achter zijn werkbank uit glanzende motorblokken nog wat extra paardenkrachten.

De loods was in het bezit van Pex Dakbedekkingen. Het bedrijf houdt er al twintig jaar een eigen kartteam op na, gevormd door directeur Richard Pex en diens zoons Jorrit, Stan en Yard. Er werden Europese en wereldtitels behaald. Na zijn racecarrière bood Jos Verstappen zijn diensten aan. Hij was welkom. Max ging vaak mee. Daar trof hij de broertjes Pex, van wie de twee oudsten al in een kart reden.

Het ging er nauwelijks speelser aan toe dan op de baan in Genk. Soms lieten ze de betonnen vloer onder water lopen om de omstandigheden te verzwaren. Pex wil er best meer over vertellen, maar niet zonder toestemming van het management van Verstappen. Die komt niet.

In 2015 beschreef Pex in De Limburger het fanatisme van het drietal. Altijd was er competitie, altijd stonden ze naast het uitgezette parcours met de stopwatch klaar, of ze nu op de kart, de skelter, de fiets of de minibike reden. Volgens Pex wilde Max vooral de krachten meten met de vier jaar oudere Jorrit. Vaders en zoons gingen geregeld samen naar Italië op vakantie, onder voorwaarde dat er een kartbaan in de buurt was. Zeker, ze gingen wel eens naar het strand, maar lang duurde het nooit. Snel terug naar de camping, het busje in, op naar de baan.

Max Verstappen als winnaar in een kart.  Beeld Gerrit-jan Ek000
Max Verstappen als winnaar in een kart.Beeld Gerrit-jan Ek000

Natuurlijk Energie zit ruim een jaar aan het Lijnpad. Directeur Ron Smeets laat de nu lege werkplaats zien. ‘Hier stonden de karts naast elkaar. Alleen bij die van Max hing een bordje met zijn naam.’ Grijs tapijt op de vloer is verwijderd. ‘Het stonk enorm naar benzine.’ De racerij is niet helemaal uit de loods verdwenen. In een nis staan twee snelle Honda’s: motoren van Smeets.

Pex Dakbedekkingen zit inmiddels op een bedrijventerrein in Echt, zes kilometer naar het zuiden. Verstappen en de broers zijn nog altijd bevriend.

Kartbaan All in Echt, Echt

Marketingmedewerker Stefano Castagna van de Entertrain Group, een evenementenorganisatie in Limburg, is er talloze keren overheen gelopen zonder het te zien, maar onlangs wees iemand hem op het patroon van steentjes voor de ingang van de kartbaan All in Echt. Je moet goed kijken, maar daar staan inderdaad de letters J en V. In januari 1997 opende het overdekte kartcenter Jos Verstappen de deuren. Max moest nog geboren worden.

Hardnekkig misverstand volgens Castagna: Verstappen was niet de eigenaar, hij had als uithangbord zijn naam verleend aan de hal. Als hij in de jaren daarna ter promotie nog wel eens op de baan verscheen, was Max er geregeld bij. Die reed dan ook wat rondjes. In 2008 leidde dat tot enig tumult. Jos raakte slaags met een medewerker die zijn zoon van zijn minibike haalde, toen deze zonder polsbandje de baan was opgereden.

In 2009 is de accommodatie overgenomen. De Entertrain Group vond alleen een kartbaan een te smalle basis en voegde er activiteiten aan toe: bowlen, paintball, lasergamen, glow-in-the-dark-golf. De kartbaan kromp met een derde, in het restaurant zijn op de vloer nog de witte markeringen van toen zichtbaar. Een brug van 145 meter compenseert enigszins de verloren lengte.

Meekijken doet de entourage van Verstappen nog altijd, zegt Castagna achter een tafeltje in het Evel Knievelcafé. Als All in Echt een evenement aankondigt onder de vlag ‘Rij je sneller dan Max?’ maant het management van Verstappen in een e-mail de organisatie een andere titel te kiezen: dit is inbreuk op het merk. Tegen ‘Racing to the max’ kon dan weer niks worden ondernomen.

Het succes van Verstappen heeft de belangstelling voor het karten aangewakkerd. Afgelopen augustus boekte Echt een record: 7000 heats in één maand. Het publiek is alsmaar breder van samenstelling geworden. Castagna ziet veel vaders en zoons verschijnen. Pas als de laatsten langer zijn dan 1.40 meter mogen ze zelfstandig rijden. Anders zijn er duokarts beschikbaar. Door de recente coronamaatregelen is er de klad wat ingekomen. Geplande bedrijfsuitjes en kinderfeestjes worden geannuleerd.

Maar deze middag staan Giel, Thijs, Ilyo, Ebe, Seth en Arnout te trappelen van ongeduld om zich in het doolhof te begeven van witte en rode betonblokken, afgeschermd met honderden autobanden. Hun vriendje Mathiz is 11 jaar geworden. Elke wedstrijd van Max volgen ze op tv, een van hen was in Zandvoort, Ilyo heeft zelfs een pet met handtekening. Zo meteen willen ze maar één ding: ‘Winnen!! Net als Max.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden