Tennisbond wil af van het propageren van 'ideaaltechniek'

We moeten af van de sjablonen bij de ontwikkeling van talent, meent Frank van Fraayenhofen, hoofd opleidingen van de KNLTB....

De forehand van Jim Courier, de backhand van John McEnroe met dattypische hupje of een diagonale passing van Roger Federer zonder ruimte tecreëren voor die slag; je zult ze niet aantreffen in het HandboekPrestatief Tennis van de KNLTB. Ook de tennisbond heeft te langvastgehouden aan sjablonen bij het aanleren van moderne technieken, meentFrank van Fraayenhofen, hoofd opleiding bij de KNLTB.

Tijdens een studiedag van de Vereniging van Nederlandse Tennisleraren(VNT) vertelde Van Fraayenhofen hoe de komische act van een straatartiestop het Amsterdamse Rembrandtplein hem deed beseffen dat elk mens overunieke bewegingen beschikt. 'Die vent observeerde de voorbijgangers zoscherp dat hij meteen hun loopje wist te imiteren. Elk mens is ook teherkennen aan zijn manier van lopen. Van driftige passen tot slenteren; jehaalt iemands karakter er zo uit.'

Zo is het ook op de tennisbaan en toch hebben docenten de neiging een'ideaaltechniek' te propageren, stelde Van Fraayenhofen. 'Ik deed hetvroeger zelf ook. Je racket verpakken tijdens het volleren of een volleyslaan na een achterzwaai was uit den boze, daar had je toch helemaal geentijd voor? Maar de Australiër Lew Hoad deed het in de jaren vijftig al opWimbledon en bij Patrick Rafter zag je ook dat hij zijn greep bij hetvolleren iets veranderde.'

De topspelers ontwikkelen nieuwe trends, niet de theoretici, leerde VanFraayenhofen. 'Ooit kwam een groep Zweedse tennissers met hun coaches naarNederland. Let maar niet op die magere met dat lange haar, zei een trainer.Zijn spel lijkt nergens naar, al wint hij alles. Dat bleek dus Borg tezijn.

'Maar het is wel de kracht van het Zweedse tennis dat ze niet alleennieuwe Borgs hebben opgeleid. Ze boden ook de ruimte aan eenservice-volleyspecialist als Edberg.'

Bij het ontwikkelen van talenten is de verleiding immers groot om de'nieuwe Krajicek' of een 'tweede Sampras' op te leiden, waarschuwde VanFraayenhofen. 'Nu willen we allemaal het liefste Federer klonen, terwijlje bij het aanleren van technieken eerst naar het karakter van de spelermoet kijken.'

Daarbij ondervond Van Fraayenhofen dat de Nederlandse tennisser vaak'achteruitstrevend conservatief' is. 'Het is cultureel bepaald. DeAmerikaan zegt eerst dat hij olympisch kampioen wil worden en vraagt zichpas later af hoe. De Nederlander wordt van de wieg tot het graf verzorgd.Hij bouwt eerst zekerheden in en zo voeden wij onze spelers ook op. Luisternaar Schalken, bij hem staat veiligheid toch voorop?'

De tennisleraren hebben er volgens de oud-bondscoach ook hard aanmeegewerkt om 'laffe en schijterige' spelers te produceren door ze voor tehouden 'dat ze bij hun slagen een marge in moeten bouwen, zodat de bal ruimover het net gaat'. Van Fraayenhofen: 'Nederlanders zijn control freaks enzo tennissen we ook, beheerst en voorzichtig. Ligt het servicepercentagete laag? Dan luidt de opdracht: minder hard slaan. Zo trainen wevoortdurend met de rem erop.'

Vincent van Gelderen tracht met de 15-jarige Renée Reinhard een andereweg in te slaan, hoewel het aanlokkelijk is het vooral door de Russinnengepropageerde 'eendimensionale' vrouwentennis te volgen. Zo hard mogelijkslaan op een 'smalle baan' is de teneur. Maar Reinhard zal eigen wapensmoeten ontwikkelen om de sprong naar de WTA Tour te kunnen maken.

De doelstellingen van Van Gelderen spreken Van Fraayenhofen aan. DeNederlandse kampioene moet in de rally 'messcherp langs de lijn durvenslaan' en tijdens haar servicebeurten minstens twee fouten bij detegenstander afdwingen. Op papier en tijdens de videopresentatie van VanGelderen zag het er aardig uit.

De praktijk is weerbarstiger, ondervond Reinhard tijdens de US Open voorjunioren. Ze kreeg in New York het ultieme (twee keer 6-0) pak slaag vanAzarenka, de nummer een in de wereld van de spelers tot achttien jaar.

Van Gelderen mokte in het vakblad Tennis en Coach dat hij alsprivé-trainer het vuile werk moest opknappen ('technisch puinruimen'), alsReinhard na een periode in het buitenland weer bij hem terugkeerde. Een'coördinator' van de bond (Annemieke de Jong) als tussenpersoon moetvoortaan een vlekkeloze communicatie garanderen. 'Het lag ook aan mijn ego,we werken nu uitstekend samen.'

Maar de route naar de top bepaalt Reinhard uiteindelijk zelf, aldus VanGelderen. 'Renée moet haar progressie niet afmeten aan de resultaten vanMisa Krajicek. De buitenwereld doet dat graag, maar die twee hebben eenonvergelijkbaar speltype. Ik hanteer graag een Chinese wijsheid. Sta op metde zon en leef zonder oordeel.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden