‘Tennis heeft nog steeds het verkeerde imago’

Het nationale tennis is in verval, talent is schaars. De technisch directeur, de bondscoach en de Davis Cupcaptain vragen om geduld....

Al drie jaar heeft Nederland aan het einde van het tennisseizoen geen speler in de top-100. Het verval heeft zich snel voltrokken, want in 2003 behoorden nog vijf tennissers tot de beste honderd van de ATP Tour.

Op 1 januari 2007 kregen Rohan Goetzke (voormalig coach van Richard Krajicek en Mario Ancic, nu technisch directeur) en Hugo Ekker (voormalig coach van spelers als Peter Wessels en Raemon Sluiter, nu bondscoach Jong Oranje) een nieuwe functie bij de KNLTB. Oud-prof Jan Siemerink trad als Davis Cupcaptain aan. Een driegesprek over de knelpunten in de opleiding van jong talent.

De verloren generatie

Ekker: ‘We zitten al een tijdje in een overgangsfase, met de generatie Wessels en Sluiter en een talent als Robin Haase die op het randje van de tophonderd staat.’

Siemerink: ‘Ook in het tennis bestaan geen kleine landen meer. In de Davis Cup spelen we volgend jaar tegen Letland of Macedonië. De Letse kopman staat hoger op de wereldranglijst dan mijn spelers. Nederland heeft enkele tennissers die tegen de dertig lopen en talenten van rond de twintig, daar zit niks tussen.’

Goetzke: ‘Die kloof was er ook met de gouden generatie in de jaren negentig. Toen hadden we topresultaten bij de senioren, maar presteerden we niets bij de junioren. De laatste jaren telde Nederland mee op de juniorentoernooien, maar zijn de opvolgers van de generatie Schalken, Verkerk, Wessels en Sluiter acht jaar jonger.’

Ekker: ‘Vergeet niet dat we vóór de gouden generatie ook alleen Michiel Schapers hadden. Topspelers leid je niet zomaar op. Ik vind het te simpel om te zeggen dat na de generatie met Schalken en Sluiter iets fout is gegaan in de opleiding. Feit is dat we diverse spelers hadden die blijkbaar een schakeltje misten om de echte top te halen. Het is ook moeilijk te voorspellen bij jongens van zeventien, achttien jaar. Het hangt meestal niet van het tennis af, maar van mentale factoren.

‘Je kunt zeggen: wat duurt het lang voor de talenten doorbreken. Maar normaal gesproken hadden zij in de schaduw gestaan van spelers van rond de 25 jaar. Dan hadden we nog niet gesproken over Robin Haase en Thiemo de Bakker. Nu richten we ons al op spelers die tussen de 200 en 300 van de wereldranglijst staan, daar werd vroeger toch geen regel aan gewijd?’

Siemerink: ‘Sterker nog, de spelers uit mijn generatie kregen in hun jeugd niet eens wildcards voor een toernooi als Rotterdam. Ik ben blij dat het nu anders is, want ideaal was het niet. Maar nu krijgt een talent ook sneller aandacht, soms te vroeg.’

Ekker: ‘Mede uit ongeduld wordt de ontwikkeling van de Jong Oranjespelers ter discussie gesteld. Thiemo de Bakker is dit jaar honderd plaatsen gezakt, maar hij is met een inhaalslag bezig. Vanwege een schouderblessure hebben we de stekker er even uitgehaald. De opbouw van zijn carrière is voor Thiemo belangrijker dan een incidenteel succes zoals bij de Dutch Open.’

Davis Cup

Siemerink: ‘Engeland had in het Davis Cupduel met ons de juiste balans in de ploeg. Een jonge wereldtopper als Andy Murray naast een gelouterde speler als Tim Henman, waarbij de Britten met Greg Rusedski ook nog eens voldoende routine hadden in het dubbelspel. Je kon de degradatie van het Nederlandse team zien aankomen. Het had ook twee jaar eerder kunnen gebeuren. Promotie naar de wereldgroep moet altijd ons doel zijn. In de Davis Cup bouw je geen nieuw team op. Ik kies simpelweg voor de beste spelers.’

Goetzke: ‘Het hangt sterk af van de ontwikkeling van onze spelers. In zes maanden kan veel gebeuren. En wie weet waar we in september 2008 staan. Misschien zijn we dan weer rijp voor promotie, al zal het sterk afhankelijk zijn van de loting. Maar we zullen altijd met ons beste team spelen, leeftijd is onbelangrijk.’

Ekker: ‘Er zitten volgend jaar toplanden als Kroatië en Australië in de eerste divisie.’ Goetzke: ‘Federer kon de Zwitsers ook niet voor degradatie behoeden.’

Siemerink: ‘Robin Haase heeft ondervonden wat het betekent om voor je land te spelen. Ik heb ook veel geleerd. Voor sommige mensen waren bepaalde zaken niet zo vanzelfsprekend als ze vroeger voor mij waren. Ik moest me aanpassen aan de huidige generatie.’

De opleiding

Goetzke: ‘Ben je bereid elke dag als een topsporter te leven? Sommigen zijn toegewijd of denken dat te zijn. De keuzes die je maakt rond je achttiende jaar zijn cruciaal. Het was voor Krajicek en Siemerink ook niet zo eenvoudig. Veel talenten raken juist op die leeftijd de weg kwijt. De stap van het juniorentennis naar het proftennis is traditioneel een knelpunt.’

Siemerink: ‘Wat zijn je prioriteiten? Wil je slechts deel uitmaken van het circuit of het beste uit jezelf halen? Sommigen vinden het prima als ze bij het wereldje horen.’

Goetzke: ‘Toen Krajicek, Siemerink en Eltingh doorbraken, hadden ze Haarhuis, Koevermans en Schapers nog voor zich. Het was een uitdaging die gasten in te halen. Ik doe mijn best, ik haat die typisch Nederlandse uitdrukking. Je doet iets of je doet het niet. Ik wil die onderlinge rivaliteit uit de jaren negentig terugbrengen.’

Ekker: ‘Ik heb het idee dat ouders en kinderen zich al heel snel spiegelen aan de absolute top en denken dat zij dezelfde begeleiding moeten creëren. Dat heeft natuurlijk geen zin als je nummer 700 van de wereld bent, je moet het echt zelf doen. Maar ik bespeur dat beginnende spelers het allemaal perfect willen hebben, daar begint het pamperen dus.’

Goetzke: ‘Het is een belangrijk punt. In hun juniorentijd waren Krajicek en Siemerink al blij als een coach met ze meereisde. De bond werkt aan een nieuw beleidsplan. Ook mentale begeleiding moet een onderdeel van de opleiding worden, zeker om de stap naar het profcircuit te maken. Maar het begint bij de speler zelf.’

Ekker: ‘We moeten een omgeving aanbieden, waarin een topsportmentaliteit heerst. Maar kun je talenten echt opleiden tot toptwintig spelers? Ik denk niet dat je dat in de hand hebt.’

Goetzke: ‘Dat kun je ook niet zeggen. Maar bij de vrouwen hebben we een ongezonde situatie. Je hebt Michaëlla Krajicek en daarna een tijd niets, nu Elise Tamaëla met toptennis is gestopt. Er komen nu een paar speelsters aan, er begint een groep te ontstaan. We hadden ook het probleem dat sommige meisjes het reizen niet aankonden. Dan kun je beter stoppen.’

De toekomst

Siemerink: ‘Goetzke heeft als begeleider van een Wimbledonkampioen, als bondscoach en als technisch directeur een enorme expertise opgebouwd. Hij geniet het respect van alle spelers en coaches. Dat maakt Rohan onomstreden en dus de juiste persoon om een nieuwe structuur aan te brengen.

‘Bondscoach Stanley Franker is vaak verweten dat hij te veel oog had voor de topspelers. Nu wil Rohan een pool aan talenten creëren en moet je oppassen dat je daarop niet te veel nadruk legt. De vijver hoeft niet te groot te zijn.’

Goetzke: ‘Een nationaal trainingscentrum zou een enorme stap voorwaarts zijn. We praten er al lang over bij de bond, maar in Nederland is het blijkbaar moeilijk te realiseren. Tennis heeft nog steeds het verkeerde imago. Mensen denken dat alle spelers, net als Federer, miljonair zijn.

‘De tennissport kost alleen maar geld tot je een bepaalde ranking hebt bereikt. Ik weet dat Haase 40 duizend dollar heeft verdiend tot de Masters Series in Montreal, waar hij de tophonderd bereikte. Haal daar de belasting en de reiskosten vanaf en Robin houdt veel minder over dan bijvoorbeeld de Nederlandse topschaatsers.’

Ekker: ‘Het budget van één Europese topvoetbalclub is gelijk aan dat van de gehele ATP Tour.’

Goetzke: ‘We moeten realistisch blijven, Nederland is in het tennis nooit een topnatie geweest als Australië of Amerika. Die traditie hebben wij niet. Nederland heeft wel een geweldige periode gekend in de jaren negentig. Dat is de norm.’

‘Of we ooit weer acht mannen en acht vrouwen hebben bij een Grand Slam? Australië zou er blij mee zou zijn. Ik verwacht zeker iets van onze mannen, en ik hoop dat bij de vrouwen eind 2008 een paar talenten rond de 200ste plaats staan. Dat is de eerste stap.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden