Nieuws NK Baanwielrennen

Sprintvrouwen op de baan nog op zoek naar wereldtop

Beslissend moment in de finale van de individuele sprint: Laurine van Riessen komt over Shanne Braspennincx heen en stevent af op haar vijfde titel. Beeld Klaas Jan van der Weij

De sprintvrouwen beseffen op de NK baanwielrennen dat ze nog stappen moeten zetten om in Tokio echt mee te doen voor de medailles. De teamsprint lijkt voor de nationale selectie weinig kansen te bieden, dus wordt er extra ingezet op de individuele sprint en de keirin.

Een oorverdovende knal ketst vrijdagavond tegen het metalen dak over de wielerbaan van Alkmaar. Laurine van Riessen (32) buigt het hoofd. Lekke band, de race is voorbij. Ze had in de finale van de keirin net de jacht willen openen op de weggereden Lorena Wiebes (20), Nederlands sprintkampioen op de weg, er waren nog bijna twee ronden te gaan.

Het had haar vierde nationale titel kunnen zijn op het onderdeel waarbij renners eerst drie ronden achter een derny rijden en het daarna onderling uitvechten. Ze ziet vanuit de verte toe hoe Shanne Braspennincx (28), drie breed door de laatste bocht, Wiebes nog voorbij steekt. Steffie van der Peet, 20 jaar, maar ook al behorend tot de sprintelite op de baan, pakt het zilver.

Dat de nationale selectie domineert op de NK ligt voor de hand, maar op internationaal niveau zijn podiumplekken allerminst vanzelfsprekend. Afgelopen EK in Apeldoorn was er brons op de teamsprint, op de WK in 2018 zilver. Op de andere onderdelen, de keirin en de sprint, bleven tijdens de grote kampioenschappen ereplaatsen buiten bereik. Het is een contrast met de heerschappij van Nederlandse vrouwen in andere disciplines van het wielrennen, op de weg, in het veldrijden, op de BMX en zelfs met de duurnummers op de baan, waar Kirsten Wild (op de koppelkoers samen met Amy Pieters) de lakens uitdeelt.

Op de NK is er het besef dat er in de aanloop naar de Olympische Spelen nog stappen nodig zijn, al zit kwalificatie voor Tokio vrijwel in de tas. De renners wijzen op de nieuwe baanfiets, nog stijver en aerodynamischer dan de voorganger; ze rijden er in Alkmaar hun eerste wedstrijden mee.

Fijnslijpen

Volgens sprintcoach Hugo Haak is onlangs de keus gemaakt minder het accent op de teamsprint te leggen – de achterstand met andere landen lijkt te groot. Sinds kort wordt er specifieker getraind op de keirin en de sprint. Minder aandacht voor het optrekken, meer op het fijnslijpen van extra aanzetten op hoge snelheden, betere kwalificatietijden en scholing op tactiek. ‘Ik denk dat top-5 in Tokio mogelijk is.’ Er zijn twee plekken voor de Spelen te vergeven; Van Riessen en Braspennincx lijken de belangrijkste kandidaten. Van Peet en Kyra Lamberink zitten in de wachtkamer.

Zaterdagavond rijdt Van Riessen de tegenslag met het rubber op de keirin uit de benen: op de sprint – drie ronden om het hardst – troeft ze Braspennincx in twee heats af. Ze pareert eerst een vroege verrassingsaanval en is vervolgens de snelste in een kortere explosie. Het is haar vijfde titel op rij.

Ze ziet perspectief. ‘Het ging de afgelopen maanden wat minder. Nu de focus wat meer op de keirin en de sprint ligt, heb ik het idee dat we op de goede weg zitten. We doen er alles aan, ik train elke dag voor een medaille. Maar het moet ook gewoon goed vallen. Vorig jaar won ik twee wereldbekerwedstrijden. Dat was voor mij al het bewijs dat ik kan meedoen.’

Ook Braspennincx gelooft dat er verbetering mogelijk is. Nadat ze in 2015 was getroffen door een hartinfarct, heeft ze nog altijd het gevoel dat ze aan het opkrabbelen is. Niet langer ervaart ze de drempel om het alleruiterste op te zoeken. ‘Het is alsof ik een achterstand heb ingelopen en nu pas kan gaan oogsten. Mijn wattages zijn beter dan ooit, ik ben wat kilootjes kwijt, ik weet beter wat wel werkt en wat niet. Het kan nog sneller.’ 

Doorstroming

Dat de resultaten wat bleekjes ogen in vergelijking met de andere successen in het vrouwenwielrennen, laat zich volgens Van Riessen, die na een schaatscarrière in 2014 haar entree op het steile hout maakte, makkelijk verklaren. ‘De spoeling is dun. Zoveel meiden kiezen niet voor de baan. Ik heb die stap ook niet gemaakt toen ik 14 of 15 was. Het is ook niet zo bekend dat er een heel programma staat. Maar ik heb het idee dat er nu meer doorstromen. Toen ik er destijds bij kwam, was ik gelijk zeker van de Spelen in Rio. Nu concurreer ik met vier of vijf meiden.’

Van der Peet maakte die keuze wel op jonge leeftijd. Ze had het op de weg geprobeerd en in het veld, maar toen ze zich een winter op de baan begaf, reed ze zich meteen in de kijker. Ze was nog geen 15 toen ze werd gevraagd voor een verblijf op Papendal. ‘Daar heb ik nooit spijt van gehad.’

Gevraagd naar de charme van de sport zegt Van Riessen: ‘Het is supergaaf. Het is kort en explosief. Je hoeft niet 100 of 150 kilometer te wachten totdat er iets gebeurt.’ Van der Peet: ‘De keirin zojuist was zo’n mooi voorbeeld. Je gaat erin met een idee, dan gebeurt er zo veel dat je in een milliseconde moet schakelen en alles anders wordt. Het is tactiek gecombineerd met heel hard fietsen.’

Dan klinkt er vlak naast de box van Beat, het team van Van Riessen, een doffe klap, gevolgd door een schrapend geluid: twee renners gaan onderuit. Van Riessen kijkt bezorgd toe. ‘Oei. Dit is wel het erge van baanwielrennen.’

Wiebes voorlopig langs de kant door conflict met ploeg

Nederlands kampioen op de weg Lorena Wiebes (20) staat met 15 overwinningen in 2019 bovenaan de wereldranglijst, nog voor Marianne Vos en Annemiek van Vleuten, maar de kans bestaat dat ze volgend jaar maanden aan de kant zal staan. Wiebes wil onder haar doorlopende contract bij Parkhotel Valkenburg uit, ze verklaart hogerop te willen. De ploeg weigert haar te laten gaan, er is juist extra geïnvesteerd om de topsprinter komend seizoen beter bij te kunnen staan. Wiebes kondigde in Alkmaar niet meer voor Parkhotel te willen rijden. Als zich geen andere ploeg aandient, zal ze zeker een half jaar niet fietsen. Op de NK baan won ze goud op de scratch en brons op de keirin. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden