Sparta kan zijn lijdensweg (weer) beëindigen

Sparta kón vorige week kampioen worden tegen NAC. Sparta kón afgelopen vrijdag kampioen worden tegen Helmond Sport. Maar twee keer lukte het niet. Vanavond tegen Jong Ajax dan maar.

Sparta-aanvaller Thomas Verhaar, vertwijfeld na een mislukte kans tegen Helmond Sport. Beeld Guus Dubbelman
Sparta-aanvaller Thomas Verhaar, vertwijfeld na een mislukte kans tegen Helmond Sport.Beeld Guus Dubbelman

Rikkie heet de hond van Alex Pastoor. Hij kreeg het beest zeven jaar geleden zomaar, van Sinterklaas. Sindsdien wandelt Pastoor er bijna elke dag mee in de duinen van Groet. Deze zondagmiddag is dat niet anders. Want ja, nakend kampioenschap van Sparta of niet, Rikkie heeft aandacht nodig.

In een interview met het Algemeen Dagblad vertelde de trainer van Sparta hoe dat soms gaat tijdens die wandelingen. Hij doet dan zijn ogen dicht en probeert te voelen hoe dat is, kampioen worden met Sparta.

Die beelden spelen zich meestal af op het Kasteel. Daar is het hem al een keer gelukt te promoveren naar de eredivisie. Zes jaar geleden was dat, een krankzinnige wedstrijd, waarin Guyon Fernandez Excelsior in de slotseconden aan de bevrijdende treffer hielp, vlak nadat Sparta had gescoord.

De lelijke kanten van een kasteelroman

Onlangs werd in Voetbal International nog de foto afgedrukt waarin Pastoor breeduit lachend op de schouders over het veld wordt gedragen. Het bleek het begin van zes magere jaren voor de Kasteelclub. Een rentree naar het hoogste niveau raakte almaar verder uit bereik.

Trainers kwamen, trainers gingen; allemaal bezweken ze onder het torenhoge verwachtingspatroon en interne intriges. Bij Sparta zag je vooral de lelijke kanten van een kasteelroman. Tot Pastoor vorig jaar werd aangesteld op Spangen en eindelijk de rust en professionaliteit terugkeerden bij Sparta.

Er is alleen één ding aan de hand: juist nu de titel voor het grijpen ligt, heeft de ploeg steeds meer moeite om te winnen. Bezwijkt Sparta onder de kampioensstress? Pastoor wil er niets van weten. 'Ik heb er alle geloof in', zegt hij.

Was iedereen er maar zo gerust op als hij.

Het is vrijdag als we bovenstaand mailtje ontvangen, de dag waarop Sparta tegen Helmond Sport speelt. Bij winst en puntenverlies van naaste achtervolger VVV is Sparta kampioen. Het is eenzelfde scenario als een week eerder. Toen speelde Sparta gelijk.

Beste,

Jules wil geen interviews doen over Sparta voordat het daadwerkelijk zover is. Hij gokt zelf op maandag. Dus daarna zou je mij kunnen mailen, dan kijk ik wanneer Jules kan.

Met vriendelijke groet,
Ari Deelder
Deelder BV

Een Deelder van staal

Sindsdien proberen we dichter-nachtburgemeester-jazz-dj Jules Deelder te spreken. Deelder is een oer-Spartaan. Bij elke thuiswedstrijd, die hij staand volgt, trekt hij nerveus aan een joint. Op zijn neus een roze bril. Het liefst wordt hij niet afgeleid. We zagen hem een keer tieren toen iemand hem aansprak en hij dus niet kon zien hoe een schot van een Spartaan op de paal vloog. 'Daarom moet ik dus opletten. Dan gaat zo'n bal erin.'

's Avonds treffen we Deelder, zoals een tipgever ons al voorspelde, voor de deur bij café Ari. Het is helaas de Deelder die nooit beweegt, zelfs niets zegt, aldaar neergezet ter viering van de 70ste verjaardag van de meestervoordrager. Een Deelder van staal. Liefst vier centimeter dik.

De Deelder van vlees en bloed zal ook nog komen, zegt café-eigenaar en boezemvriend Ger Koedam senior. Deelder woont immers naast Ari, dat vernoemd zou zijn naar Deelders dochter, tevens zijn manager. 'Maar hij is gevallen, dus ik weet het niet zeker,' zegt Koedam. 'Misschien is-ie bang dat-ie juist nu ongeluk brengt.'

Jules Deelder in 2014. Beeld ANP Kippa
Jules Deelder in 2014.Beeld ANP Kippa

Jammer dat het zo lang heeft moeten duren

In een hoek van café Ari, het enige 100 procent Feyenoordvrije Rotterdamse etablissement - vooral dankzij Deelder, die elke Feyenoordsticker persoonlijk loskrabbelt, is een scherm neergelaten. Casual geklede veertigers, vijftigers en zestigers bezetten met een vaasje bier in de hand en een sigarendoosje binnen handbereik de barkrukken. Een man aan de bar zegt 'pleurt op' tegen eenieder die het waagt in zijn blikveld te staan.

Aan een tafel vlak voor het scherm zitten Ruurd en Gert. Ze lopen om beurten naar buiten om een sigaretje te roken. 'Het is de spanning', verklaart Gert ten overvloede. 'Vanavond kan een einde komen aan zes jaar lijden. Of nee ... twintig jaar.'

Sparta verloor veel te vaak de laatste jaren, gezien de rijke historie, de achterban, de stadionfaciliteiten, de uitstraling en ga zo maar door. 'We hebben de gekste voetballers, trainers en bestuursleden voorbij zien komen. Nu is er eindelijk rust. Jammer dat het zo lang heeft moeten duren.'

Vanavond dan maar.

Naar het Lavans Stadion

Voeten vegen. Niet roken. Geen kauwgum op het veld. De spelers van Sparta hebben maar weinig oog voor het bord met regels voor spelen op kunstgras dat in de catacomben van het stadion van Helmond Sport hangt. Het is iets voor half acht. Een groot deel van de 1.400 Spartafans staat dan nog in de vrijdagavondfile.

De selectie is al de hele dag in Brabant. Onder Pastoor is de voorbereiding professioneler dan bij de meeste eredivisieclubs. 's Ochtends ingecheckt in een hotel in Eindhoven. Zes uur voor de wedstrijd pasta. Even laten zakken. Dan slapen. Drie uur voor de wedstrijd broodjes met kipfilet en ander energierijk, maar licht verteerbaar voedsel. Geen muziek in de kleedkamer. Wel koptelefoons. Als Pastoor iets zegt, gaan die direct af.

Er zijn gezelligere stadions denkbaar om kampioen in te worden dan het Lavans Stadion. Achter één van de doelen ontbreekt zelfs een complete tribune, waardoor een buurman de wedstrijd vanaf het dak van zijn schuur kan volgen.

Terwijl de spelers beginnen aan hun warming-up, geeft Pastoor in het spelerstunneltje een interview aan RTV Rijnmond. De trainer kan de vragen inmiddels wel dromen. Of hij zenuwachtig is, of het nu eindelijk gaat gebeuren ... Pastoor is ervaren genoeg om niet te veel druk te leggen op zijn spelers. 'Doe wat je moet doen', heeft hij ze in de kleedkamer nog gezegd. 'Niets meer, en ook niet minder.'

Buiten is het zachtjes gaan regenen.

Alex Pastoor, coach van Sparta. 'Ik heb er alle geloof in.' Beeld Guus Dubbelman
Alex Pastoor, coach van Sparta. 'Ik heb er alle geloof in.'Beeld Guus Dubbelman

Terug in café Ari

Het gaat niet zoals gewenst in Helmond. Vooral Helmondspeler Gyrano Kerk is een ware plaag. In café Ari ziet Gert de ironie. 'Zes jaar geleden heb ik mijn kinderen verteld dat God niet bestaat. In twee minuten zijn we toen tegen Excelsior van de hemel naar de hel gegaan. Mijn kinderen geloofden me niet. Ik zei: God is in ieder geval niet voor Sparta. Toen geloofden ze me.'

Gert komt al bij Sparta vanaf 1984. 'De gouden tijd met Van Gaal, Blind, Lengkeek, Van den Berg, Holverda, Van der Gijp. Later nog de De Nooijers, Vurens, Van der Laan. Mijn favorieten waren de exoten. Marília, Polley, Adeleye. Die laatste schakelde Messi nog uit op de Olympische Spelen. Bij Sparta zagen we hem nooit zo goed. Dat is een beetje ons verhaal van de laatste decennia.'

Sparta is de club waar je ook de Rotterdamse muziek-, literatuur- en toneelscene treft. 'Sparta heeft klasse. Er zitten ook proleten op de tribune, maar dan van het soort dat niet weet hoe het z'n vuisten moet gebruiken.'

Ze gaan naar alle thuiswedstrijden, maar niet altijd meer naar de uitduels. Gert: 'Is een heel geregel met de vrijdagavondspits. Beweeg je hemel en aarde om op tijd in Sittard te zijn, verliezen we. Terwijl wij gewoon Sparta zijn. Kom ik om twee uur 's nachts thuis met zó'n muil. Moet je weekend nog beginnen. Als je dat blijft doen, kost het je je huwelijk.'

In Helmond blijft het 1-1, VVV wint. Ruurd en Gert schudden hun hoofd. Komende maandag is de volgende kans. Dan komt Jong Ajax langs. Winst is genoeg. Gert durft het niet met zekerheid te stellen. 'Ik durf eigenlijk al maanden niet meer naar de stand te kijken.'

De topscorer: 'Geen stress'

Zondagochtend. Sparta traint besloten. Maar er is geen stress bij de staf en de spelers, bezweert Thomas Verhaar voor de kleedkamers van de Rotterdamse amateurclub V.O.C. De topscorer van Sparta werd met de zondagamateurs al een paar keer kampioen. Twee jaar geleden, op zijn 26ste, kreeg hij alsnog de kans bij Sparta. Tegenwoordig is hij assistent-trainer bij V.O.C., qua gevoel - chic, authentiek, familiair - vergelijkbaar met Sparta. 'Ik had er ook niet op gerekend dat we vrijdag al kampioen zouden worden. Je hoort al heel lang dat we eigenlijk al kampioen zijn. De spelers hebben daar nooit aan meegedaan.'

V.O.C. doet dat wel. De club maakte Verhaars opvolger al bekend. 'Want voor Verhaar valt het assistentschap niet te combineren met de eredivisie', valt te lezen op de website. Verhaar zelf: 'Ik heb er echt wel vertrouwen in dat we het gaan redden, maar het moet eerst gebeuren, hè.'

Nu de resultaten de laatste weken wat tegenvallen, zeilt er alweer wat defaitisme de tribunes op. 'Dat is Sparta. Dan hoor je direct commentaar. De helft van de selectie moet meteen oppleuren. Mijn broertjes volgen die supporterssites. Die gaan los. Vinden ze mooi. Spartapubliek is cynisch. Ik vind dat wel wat hebben. Je moet het echt verdienen.'

'Ze zijn al bezig met een andere club', is thans een bekend verwijt in supporterskringen van Sparta. Verhaar moet erom lachen. 'Ik heb niets gehoord van andere clubs, in de kleedkamer hoor je er ook niemand over. Ik moet zeggen dat ik er ook totaal niet mee bezig ben. Ik ben Rotterdammer, opgeleid door Sparta, ik zou dolgraag met Sparta in de eredivisie spelen. Daar hoort deze club thuis. Het was er lang een zooitje, nu is het heel rustig en stabiel.'

Het Kasteel is uitverkocht

Het liefst was Alex Pastoor al in Helmond kampioen geworden. Of desnoods in 'Schubbekutteveen', zoals hij het zegt. Maar goed, als je dan toch kampioen moet worden, dan het liefst in eigen huis, met zo veel mogelijk fans op de tribune.

Voor de wedstrijd tegen Jong Ajax is het stadion ouderwets uitverkocht, meldt de club. Het publiek wordt opgeroepen extra vroeg naar het stadion te komen. Net als vorige week tegen NAC is bondscoach en ex-Spartaan Danny Blind uitgenodigd de schaal uit te reiken aan Sparta.

Zover is het echter nog niet. In Groet probeert Pastoor tussen alle opwinding door een beetje afleiding te vinden. Parijs-Roubaix is op televisie, de Harley staat te blinken in de schuur, er moet nog wat groene aanslag van de tegels worden gespoten. En natuurlijk is daar nog Rikkie. Die staat in de huiskamer te kwispelen om uitgelaten te worden. Lekker even dromen over het kampioenschap met Sparta.

Toch houdt Gert nog een slag om de arm. 'Er kan altijd iets geks gebeuren. Stelt Ajax straks ineens allemaal eerste-elftalspelers op, ik zie het al helemaal gebeuren. Hebben wij weer.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden