Profiel

Simeone is de waterval, de vuurbal en de wervelwind

Een winnaar, een tacticus en een teamspeler. Wat hem als speler typeerde, heeft hij overgebracht op zijn elftal. Diego Simeone, een rauwe versie van Phillip Cocu.

Atlético-trainer Diego Simeone tijdens de competitiewedstrijd tegen Eibar in Estadio Vicente Calderón, de thuishaven van Atlético, 6 februari 2016.Beeld Getty Images

Met een portie levendige fantasie zou je Diego Simeone een Latijnse versie van Phillip Cocu kunnen noemen. Ze waren controlerende middenvelder, behept met leidinggevende capaciteiten en een onstuitbare wil om te winnen. En als trainer zijn ze teamdenkers bij uitstek.

Natuurlijk: de Argentijn Simeone is extremer dan Cocu, rauwer en excentrieker. Cocu is dat stille water waarin het borrelt onder de oppervlakte. Simeone is de waterval, de vuurbal, de wervelwind. Zie hem tijdens wedstrijden tekeergaan in dat zwarte, strak gesneden pak, driftig lopend langs de lijn, wijzend, protesterend als een held zonder revolver.

Op de persconferentie op de dag voor PSV - Atlético Madrid is hij anders. Minder imponerend vooral. Geen zwart ensemble, maar een trainingspak met clubembleem. Oranje gymschoenen. Hij praat snel en lacht, ook naar de tolk. Wat zijn geheim is? Hij gunt de eer aan zijn voetballers, zoals het een teamdenker betaamt: 'Ik heb goede spelers. Zonder hen kan ik niet winnen.'

Ze speelden eens tegen elkaar, Simeone en Cocu, in de kwartfinale van het WK in 1998. Het was een wedstrijd als een monument, waarin spelers alles deden en niets lieten om te winnen. Nederland versloeg Argentinië, Cocu won van Simeone. Het duel is één van de hoogtepunten in het collectieve voetbalgeheugen van Nederland.

Er zijn dus overeenkomsten tussen de tactici. De verdediging moet staan. De nul kan heilig zijn. Collectivisme verdient prioriteit. Phillip Cocu gaf dinsdag op de dag voor de wedstrijd een beetje plichtmatige antwoorden, maar op de vraag wat zo knap is aan Atlético, was hij openhartig. Wat hij zei over Simeone en zijn ongekende succes, had kunnen gaan over hemzelf: 'Het karakter dat hem typeerde als speler, heeft hij overgebracht op het team. Daarop selecteert hij ook zijn spelers. Zelfs als spelers vertrekken, blijft hetzelfde Atlético staan. Het is duidelijk een samenspel. Daardoor zijn successen behaald, in de top van een van de sterkste competities, en ook Europees.'

Cocu probeert dat ook: zijn karakter als dienstbare teamspeler overbrengen op het team, nu hij trainer is in de top. Hij ergert zich aan nietszeggend individualisme, aan spelers die hun collectieve taken laten sloffen, aan te groot verval in prestaties. Zo selecteert hij ook: Pröpper, Van Ginkel, Guardado, De Jong. Goede voetballers, alsmede teamspelers bij uitstek.

Cocu verduidelijkte zijn kijk op het teamspel van de Spanjaarden: 'De sterkte van Atlético is de constante factor. Welke wedstrijd je ook ziet, of het nu in de beker is, in de competitie of in de Europa Cup, de ploeg functioneert hetzelfde. Als je dat elke wedstrijd kunt opbrengen, typeert dat de ploeg. Simeone laat zien hoe je een team kunt laten functioneren. Iedereen in dienst van het elftal. Niemand hoeft zich groter te voelen dan de ander. En de grote prestaties zijn structureel, door de onvoorwaardelijke bereidheid om te knokken.'

Zover is Cocu nog niet met PSV, als het om die constantheid gaat bijvoorbeeld. PSV verloor dit seizoen onnodig veel punten tegen mindere teams in de eredivisie. Atlético heeft die constante factor bijna tot standaard verheven, mede dankzij vaste waarden als de verdedigers Godin, Juanfran en Felipe Luís (ondanks diens uitstapje naar Chelsea), en middenvelders als Gabi en Koke.

De prestaties van Atlético zijn bijna ongekend en voor een groot deel toe te schrijven aan de werklust en het tactische vermogen van Simeone. Tweede staat de ploeg in de huidige competitie, op ruime afstand van Barcelona weliswaar, maar een punt voor op Real Madrid, komend weekeinde de tegenstander. Zuinig is het elftal alleen in zijn scoringsdrift: slechts 35 doelpunten zijn gemaakt in 25 competitieduels, minder dan de helft van Real. Maar slechts elf treffers zijn geïncasseerd. De defensie is bijna een levende muur, met Godin als poortwachter. Daarbij valt het aantal overtredingen mee, hoewel de ploeg ontspoorde tegen Barcelona, met twee rode kaarten.

Beeld Getty Images

In zekere zin is Atlético onder Simeone, die in december 2011 aantrad, de knapst presterende ploeg van Europa. De Europa League en Europese Supercup zijn gewonnen in 2012, de Spaanse beker in 2013, de finale van de Champions League is bereikt in 2014, de landstitel gepakt eveneens in 2014.

Zet dat eens af tegen de cijfers op de jaarlijkse lijst van omzetten van Deloitte & Touche. Real staat op de laatste versie eerste met 577 miljoen, dan volgt Barcelona met 560 miljoen, Atlético is slechts vijftiende met 187 miljoen. Dat immense verschil in budget is op de ranglijst bijna weggepoetst.

En bovendien spreekt Simeone nog schitterende zinnetjes uit, die hem tekenen als teamdenker. Uit het archief: 'Goede spelers maken ploegen niet beter. Spelers die willen winnen, maken elftallen beter.' En: 'Over inspanning valt niet te onderhandelen'. Of: 'De zwakkeren interesseren me niet.' Dinsdag zei hij, toen vragen hem te vaak gingen over het duel met Madrid komend weekeinde: 'Ik blijf geloven in onze wedstrijd-tot-wedstrijd-mentaliteit.'

Cocu had het kunnen zeggen.

Beeld Getty Images
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden