INTERVIEWEli Dasa

Scoren tegen Ajax in de bekerfinale staat op 1 in het doelenboek van Eli Dasa, verdediger van Vitesse

Eli Dasa (blauwe shirt) van Vitesse is Thijs van Leeuwen (FC Twente) te snel af tijdens de wedstrijd tussen de twee teams op 3 april. Beeld Pro Shots / Ron Jonker
Eli Dasa (blauwe shirt) van Vitesse is Thijs van Leeuwen (FC Twente) te snel af tijdens de wedstrijd tussen de twee teams op 3 april.Beeld Pro Shots / Ron Jonker

Eli Dasa (28) leerde in Israël op blote voeten voetballen. Zondag speelt hij met Vitesse de bekerfinale tegen Ajax, toch de club van Johan Cruijff van wie hij ooit een schouderklopje kreeg. Goed voor een huivering.

Eli Dasa is een aparte voetballer, afgezien van zijn snelheid, aanvalsdrang en loopvermogen. ‘Elk seizoen stel ik doelen, door ze thuis met pen op papier te zetten’, zegt de 28-jarige Vitesseverdediger uit Israël op de tribune van het trainingscomplex in Papendal. ‘Zelfs mijn vriendin mag het niet lezen. Doelen op lange termijn, opgesplitst naar maand, week en dag. Zo houd ik mezelf fit en gefocust. Als je met pen schrijft, komt het echt je geest binnen en kun je jezelf niet voor de gek houden. Elke avond check ik mezelf, waarbij ik snap dat het niet altijd gaat zoals je wilt.’

Dasa, zondag in de KNVB-bekerfinale tegen Ajax, speelde al tegen Ajax, in de Arena voor de competitie. Vitesse was lange tijd beter. Het stond 1-1 en hij schoot tegen de paal. Bijna meteen daarop scoorde Ajax. ‘Ik hoop dat ik zondag weer zo’n kans krijg, om dan te scoren. We speelden goed en uitgerekend toen zij met tien man kwamen te staan, kregen ze controle.’

Dasa is in zijn eerste seizoen van Nederland gaan houden, ook vanwege het verschil met Israël. Ja, het is vreemd: toen hij onlangs voor interlands in Israël was, bruiste het leven, omdat vrijwel iedereen is gevaccineerd tegen corona. Hij houdt ook van de eredivisie. ‘Hier zie je spelers van 17 die al voetballen alsof ze 25 zijn.’

Twee mannen hielpen hem bij de beslissing naar Vitesse te gaan: Jordi Cruijff en Peter Bosz, met wie hij werkte bij Maccabi Tel Aviv. ‘Jordi kent me al jaren. Hij dacht dat mijn spel, met aanvalsdrift en loopvermogen, zou passen in Nederland.’

Johan Cruijff

Dasa ontmoette Johan Cruijff een paar maanden voor zijn dood. ‘Jordi, Johan en Peter zaten soms uren over voetbal te praten, na de training in de zon. Het was verbazingwekkend om mijn trainer Peter Bosz te zien veranderen in een kind, luisterend naar Johan Cruijff. Prachtig. Cruijff gaf me een keer een schouderklopje. Ik huiverde. Zo voelt het dus om aangeraakt te worden door een legende. Later kwam hij eens een restaurant binnen. Ik heb oudere mensen nog nooit zo zien opstaan bij het zien van een andere persoon.’

Dasa is geboren in Israël. Hij is een zoon van Ethiopische Joodse ouders. Hij leest de Torah en bidt, al is hij niet superreligieus. ‘Ik doe mijn best. Het belangrijkst is een goed mens te zijn. Het maakt niet uit of je dan jood, christen of moslim bent. Behandel mensen zoals jezelf behandeld wilt worden, of je nu aan de top van de wereld staat, of onderop de ladder.’

Zijn ouders, zus en twee broers wonen in Israël. Hij ziet ze geregeld, ook als hij met de nationale ploeg is. ‘Dat is de enige plek waar geen racisme bestaat. We zijn een team van joden en moslims samen.’ Hij weet dat Ajax in Israël de naam van een ‘Jodenclub’ heeft en lacht als hij hoort dat de supporters het als een geuzennaam beschouwen.

Israëlische vliegtuigen haalden de gemeenschap Ethiopische Joden op in 1985. Veel familie en kennissen gingen te voet door de woestijn, door Soedan en Egypte. Zijn ouders konden met het vliegtuig mee. ‘Ze hebben me hartbrekende verhalen verteld. De Ethiopische Joden, zogenoemde Falashas, werden aangevallen en soms vermoord in Ethiopië.’

Arm maar gelukkig

In Israël kwam de familie in een kamp bij Haifa te wonen, waar Eli werd geboren. ‘Het was de mooiste tijd van mijn leven, hoe arm we ook waren. Waar we woonden, was niet eens een huis te noemen. Het water was smerig. Elektriciteit viel vaak uit. Ik voetbalde de hele dag met vriendjes. Zonder schoenen. We renden achter iets aan dat soms leek op een bal. We waren gewoon gelukkig. We beseften niet hoe onze levensomstandigheden waren.

‘De grootste sport in Ethiopië is hardlopen. Ik maak altijd grappen met mijn teamgenoten, als ze over mijn loopvermogen beginnen. Dan zeg ik: jullie kennen Gebrselassie toch wel. Ik kan rennen tot morgenvroeg. In Israël rent ieder kind achter een bal aan. Mijn karakter is in mijn jeugd gevormd. Daarom denk ik geen verwende jongen te zijn. Ik klaag nooit. Alles is het paradijs, als je het vergelijkt met hoe ik ben opgegroeid. In elke situatie probeer ik het goede te zien, de mogelijkheid in plaats van het probleem.’

Als kind van 5 verhuisde de familie naar een huis in Nes-Ziona, met veel Ethiopiërs in de buurt, in een open samenleving. ‘Ik was eerst bang op school, omdat ik nog nooit witte mensen had gezien. Gelukkig hebben mijn ouders me geleerd dat iedereen gelijk hoort te zijn. Zo leef ik ook tegenwoordig. Ik kijk nooit naar iemands kleur, of hij mooi of lelijk is. Het maakt me niet uit. Ik omhels iedereen.’

Maccabi Tel Aviv

Hij speelde eerst in de jeugd van Maccabi Tel Aviv. Toen zijn ouders het geld voor de bus niet meer konden betalen, verhuisde hij naar Beitar Jeruzalem, waar hij bij de opleiding woonde. ‘Op de voetbalschool kreeg ik ontbijt, lunch en avondeten, beter dan thuis. Ik was gelukkig en stelde mijn ouders gerust. Op mijn 17de speelde ik in het eerste elftal. Mijn moeder huilde toen ik naar Jeruzalem vertrok, maar ze zei ook: je zult straks door de voordeur terugkeren naar Maccabi.’

Maccabi legde 900 duizend euro neer voor de jongen die eerst zijn buskaartje niet kon betalen. ‘Ik zie het niet als revanche. Ik kwam gewoon terug bij de beste club van Israël, voor een goed salaris en kon mijn familie helpen.’ Zijn ouders leven nog in hetzelfde huis in Nes-Ziona. ‘Het huis is opgeknapt. Ik heb ze gevraagd ergens anders te wonen. Dat willen ze niet. Ze geven niets om geld. Ze willen hun kinderen gelukkig zien.’

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden