Schippers en Verstappen niet al te blij met 'hun' biografieën

Het is het lot van iedereen die regelmatig de voorpagina's domineert. Of het nou een politicus, artiest of sporter is. Vroeg of laat worden ze het onderwerp van een boek. Dus het is niet gek dat van de twee populairste Nederlanders sporters van dit moment inmiddels de eerste levensverhalen op papier zijn gezet.

Selfie met Dafne Schippers Beeld anp

Die van Formule 1-coureur Max Verstappen ligt nu bijna twee maanden in de boekwinkels. Die van atlete Dafne Schippers verschijnt begin oktober. Voor fans van de sporters een plezier, aangezien het Verstappen-boek in zeven weken niet lager dan plaats veertien heeft gestaan in de lijst met bestsellers. Het management van de sporters is alleen minder blij met de boeken.

Zowel Verstappen als Schippers werkte niet mee aan hun boeken. Zeker in combinatie met het succes van beide sporters dit jaar voelt het voor het management als 'bijdehand meeliften op het succes van iemand anders', zoals Verstappens manager Raymond Vermeulen het omschrijft.

Het steekt Vermeulen vooral dat de auteur, voormalig Formule 1-journalist André Hoogeboom, schrijft over iemand die hij niet kent. 'Hij heeft nooit met Max gesproken, is nooit bij een kart- of Formule 3-race van hem geweest en ik heb die man in twintig jaar niet in de paddock gezien. Verder snijdt het inhoudelijk geen hout. Het is vooral knip- en plakwerk van Google', zegt Vermeulen.

Hoogeboom betreurt de opmerkingen van Vermeulen. 'Dat is absolute kolder. Ik heb mijn werk zo integer mogelijk proberen te doen. Alles draait in het leven om timing. Ik voel dat het verhaal van Verstappen het grootste Nederlandse sportverhaal sinds Cruijff wordt. En dan kun je dat het best als eerste opschrijven.'

Selfie met Max Verstappen Beeld getty

Laconiek

De wenkbrauwen van het management van Schippers moesten ook fronsen toen er opeens werd medegedeeld dat er een boek, door uitgever de Arbeiderspers aangekondigd als 'de officiële biografie', over de sprintster in de maak was. Het boek moet nog verschijnen, dus Schippers' manager Ralph van Baasbank kan niet oordelen over de inhoud van het boek. Wel spreekt hij berustend over het verschijnen van het werk waaraan Schippers niet heeft meegewerkt.

'Het gaat erom wat Dafne vindt en zij reageerde heel laconiek. Je kunt het toch niet tegenhouden, zo realistisch zijn we ook. Er wordt ook in de krant over haar geschreven en de auteur heeft ongetwijfeld de beste bedoelingen.' De schrijver, Gerard Marlet, is een bekende van de vader van Schippers en heeft de familie om toestemming gevraagd voor het boek.

Wel zet Van Baasbank net als Vermeulen vraagtekens bij de intentie van het boek. Verstappens boek volgt twee maanden na zijn eerste raceoverwinning, de biografie van Schippers ligt vlak na haar zilveren medaille op de 200 meter bij de Spelen van Rio in de boekhandel. Van Baasbank: 'Ergens wordt er over de rug van Dafne geld verdiend. Daar heb ik persoonlijk wel mijn bedenkingen bij.'

Toch is het fenomeen van het ongeautoriseerde sportverhaal zo oud als de weg naar Rome. Toen Nico Scheepmaker zijn biografie over Johan Cruijff in 1972 publiceerde, tijdens de hoogtijdagen van Cruijf als speler bij Ajax, wilde Cruijff daar zelf weinig van weten en dreigde zaakwaarnemer Cor Coster met een rechtszaak.

Dat Schippers en Verstappen ook niet staan te springen om een boek waaraan ze niet meewerkten is daarom niet nieuw. Hans Renders is hoogleraar biografie aan de Rijksuniversiteit van Groningen. Hij wordt juist huiverig als een biografie wel met medewerking van de gebiografeerde tot stand is gekomen.

Grote kans dat er dan namelijk zelfcensuur heeft plaatsgevonden. 'Daarom zijn de meeste geautoriseerde biografieën pulp', zegt hij. Maar het is ook weer niet zo dat elke ongeautoriseerde biografie een meesterwerk is, stelt Renders. 'Er moet wel iets nieuws in staan. Dat kan ook een originele interpretatie van de auteur zijn.'

Gerard Marlet van het Schippers-boek is juist blij dat zijn boek zonder medewerking van Schippers zelf is geschreven. 'Ik zou het niet kunnen om een boek te schrijven als je de vrijheid niet hebt. Dit is mijn verhaal, niet dat van Dafne.'

Dafne Schippers tijdens de huldiging van de Olympische sporters op het Stadhuisplein in Utrecht Beeld anp

Pretentieus

Wel leest hoogleraar Renders eigenlijk liever boeken over personen waarvan 'het verhaal rond is'. Dat is niet het geval bij de 18-jarige Verstappen en 24-jarige Schippers. 'Ik begrijp dat mensen nu over ze willen lezen, maar ik heb mijn gebiografeerden liever dood. Het liefst al tien jaar.' Dan zijn mensen volgens hem namelijk bereid te praten. 'Zeker in het geval van Verstappen, die rondloopt in zo'n jetsetwereld vol belangen, lijkt me dat nu niet het geval', stelt Renders.

Verstappen-auteur Hoogeboom wil zijn boek om die reden ook geen biografie noemen. 'Dat is een beetje pretentieus, juist omdat hij zo jong is. Het zijn meer de Nederlandse jaren.'

Dat de eerste levensverhalen van Verstappen en Schippers nu al in de winkels liggen, begrijpt Renders wel vanuit het oogpunt van de uitgever. Of het slim is van de schrijver zo snel een boek op de markt te brengen, is een ander verhaal. 'In een grote markt als Amerika kun je niet pas over een jaar aankomen met een Obama-biografie. De kleinere Nederlandse markt is wat dat betreft een geluk bij een ongeluk.'

Hij legt uit: 'Chargerend kun je van de opbrengst van de gemiddelde biografie een keer goed uit eten met je vrienden. Ik zeg daarom tegen auteurs: neem vooral de tijd het boek te schrijven wat je wilt. Doe je dat niet, dan heb je daar de komende twintig jaar spijt van.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden