schakenanish giri in jekaterinenburg

‘Schaken wordt net zo populair als toiletpapier’

Schaker Anish Giri is nagenoeg de enige Nederlandse topsporter die de kans krijgt om zijn droom te realiseren. Het coronavirus heeft alles platgelegd, maar acht grootmeesters zullen vanaf dinsdag in het Russische Jekaterinenburg uitmaken wie eind dit jaar wereldkampioen Magnus Carlsen mag uitdagen.

De Nederlandse schaker Anish Giri in actie in januari tijdens het TataSteel Chess Tournament in Wijk aan Zee.Beeld ANP

Vorige week werd het judotoernooi in Jekaterinenburg nog geannuleerd, donderdag wist Giri zeker dat de wereldschaakbond (Fide) het elitetoernooi voor de schakers zou laten doorgaan. ‘Het judotoernooi was voor 600 mensen uit 80 landen, wij zijn maar met acht schakers. Het voelt bijna als een familietoernooi, zij het met grote belangen.’ En lachend: ‘Iedereen wil me hier de hand schudden, maar ik volg het advies van premier Rutte.’

De grootmeesters worden afgezonderd, het publiek kan de vier partijen volgen in een auditorium. Ook buiten de speelzaal in het Hyatt Regency hotel gelden strenge voorzorgsmaatregelen. Giri: ‘Ik moest meteen een coronatest doen, ik verkeer in goede gezondheid. Voor de zekerheid is er geen buffet in de eetzaal en bestel ik à la carte. En bij het restaurant is desinfecterende gel om je handen schoon te maken.’

Teimoer Radjabov trok zich terug voor het kandidatentoernooi, omdat hij vreesde voor zijn gezondheid. De Chinees Ding Liren was speciaal voor het toernooi twee weken in Moskou in quarantaine geweest, zijn landgenoot Wang Hao niet. En dus weigerde Radjabov vanwege het coronavirus vanuit Azerbeidzjan naar Rusland te reizen, de Fransman Maxime Vachier Lagrave is zijn vervanger.

‘Ik zou Radjabov hebben gesteund in een pleidooi om het kandidatentoernooi te verplaatsen’, aldus Giri. ‘Maar ik had niet afgezegd. Ik wil mezelf niet de kans ontnemen om straks te spelen om de wereldtitel. En alle deelnemers zijn getest.’ Met zelfspot: ‘In Nederland is het schaken straks net zo populair als toiletpapier. De aandacht voor het kandidatentoernooi zal groot zijn, traditioneel trekt schaken vooral online veel publiek.’

Wereldkampioen Magnus Carlsen wacht op Anish Giri in Wijk aan Zee. Mag Giri hem later uitdagen voor de wereldtitel?Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Zeven bergen

Zeven bergen moet Giri beklimmen in Jekaterinenburg om zich te kwalificeren voor de WK-match. En dat zelfs twee keer.

1ste en 8ste ronde: Ion Nepomniatsjtsji (Rusland)

Giri: ‘Nepo is een goede snelschaker, maar ook in klassieke partijen hanteert hij een hoog tempo. Als het goed gaat, lijkt hij de beste speler aller tijden. Hij rekent ook snel. Maar als Nepo slecht speelt, schaakt hij als een kind en maakt bizarre fouten. Voor mij is het afwachten welke Nepo ik tref, ik heb me extra voorbereid op mijn eerste partij met wit.’

2de en 9de ronde: Wang Hao (China)

‘Al in 2011 en ’12 stond Wang Hao aan de top, daarna zakte hij ver weg en leek al gestopt. Hij lijkt me ook als mens instabiel, maar plotseling begon Wang Hao weer open toernooien te winnen. Vorig jaar kwalificeerde hij zich voor het kandidatentoernooi. Wang Hao heeft geen duidelijke stijl, ik denk niet dat hij goed voorbereid is. Maar hij heeft veel vertrouwen.’

3de en 10de ronde: Maxime Vachier-Lagrave (Frankrijk)

‘Vreemd om tegen een invaller te moeten spelen. Vachier genoot zichtbaar van zijn vakantie in Amerika met een drankje erbij en moet nu plotseling het toernooi van zijn leven spelen. Zoals Magnus Carlsen zei: Maxime zal niet goed voorbereid zijn, maar compenseert die achterstand met de vreugde dat hij toch mag meedoen.’

4de en 11de ronde: Ding Liren (China)

‘Ding Liren wordt één van de favorieten genoemd, omdat zijn laatste resultaten zo goed waren. Ik ken ook de andere kant. Ding is schaaktechnisch sterk, kan ook goed varianten doorrekenen. Toch is Ding enorm voorspelbaar, ik weet vaak al wat hij gaat doen. Hij heeft drie varianten in zijn repertoire, hij is zo simpel. Ik ben een controlfreak, ik vind het prettig dat Ding me niet zal verrassen.’

5de en 12de ronde: Fabiano Caruana (Amerika)

‘In 2018 speelde Caruana dramatisch in Wijk aan Zee, waarna hij overtuigend het kandidatentoernooi won en pas na een tiebreak de tweekamp met Carlsen om de wereldtitel verloor. Dit jaar was Fabiano ijzersterk in Wijk aan Zee, dan straalt hij zoveel vertrouwen uit. Hij is zeker de grote favoriet in Jekaterinenburg. Een Caruana in topvorm schaakt als een machine.’

6de en 14de ronde: Kirill Aleksejenko (Rusland)

‘Opmerkelijk dat hij een wildcard kreeg, terwijl die volgens mij was bedoeld voor Sergej Karjakin, de winnaar van het kandidatentoernooi in 2016. Ik dacht even dat Aleksejenko het nieuwe beest was, hij speelde sterk in de wereldbeker. Nu denk ik: hij is niet zo bijzonder. Jonge spelers als hij profiteren van de ontwikkeling van nieuwe schaakcomputers die nog veel sterker zijn dan vroeger.’

7de en 13de ronde: Alexander Grisjoek (Rusland)

‘Grisjoek is creatief en komt met interessante stellingen, maar zijn zwakke punt is het verdelen van de tijd. Grisjoek is te langzaam, daarom is hij nooit in de buurt geweest van de wereldtitel. Hij denkt ook in bekende stellingen soms een uur na, zo geeft hij zijn tegenstander nog meer voorsprong. Op die manier kan Grisjoek het kandidatentoernooi niet winnen.’

Hoe denkt Giri in dit sterke veld als eerste te eindigen? ‘Iedereen is bang voor mijn voorbereiding. Ik heb ook fysiek hard gewerkt om met maximale energie te kunnen spelen, je moet topfit zijn om de stress bij een kandidatentoernooi te pareren.’

Giri, glimlachend: ‘Ik ben niet de pianist die het stuk in zijn hoofd heeft en vervolgens zijn vingers het werk laat doen. Ik moet ook vechten achter het schaakbord, maar ik heb voldoende wapens om het kandidatentoernooi te kunnen winnen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden