Interview Magnus Carlsen

Schaakkoning Magnus Carlsen ziet het einde al voor zich

Als wereldkampioen in alle disciplines van de schaaksport keert Magnus Carlsen terug naar Wijk aan Zee, waar hij vanaf zaterdag zijn titel verdedigt en op een bijzonder record jaagt. De Noorse voetballiefhebber kan uitgerekend bij de vijfde ronde van Tata Steel Chess in het Philips Stadion van PSV een opvallende serie bekronen door 110 partijen op rij ongeslagen te blijven.

Magnus Carlsen: ‘Safe spelen zit niet in mijn aard.’ Beeld AFP

Het record is in handen van Sergej Tiviakov, maar de Nederlandse Rus speelde voornamelijk tegen schakers met een lage Elo-rating. Carlsen weigert twee potjes tegen onbeduidende spelers mee te tellen en staat nu op 105. ‘Ik vond 100 partijen zonder nederlaag al mooi, een magisch getal’, zegt Carlsen, in zijn hotel in Wijk aan Zee.

‘Daarna heb ik een paar keer geluk gehad, maar nu wil ik dat record van Tiviakov graag verbeteren. Het zal mijn benadering van het toernooi niet veranderen. Op safe spelen zit niet in mijn aard. Als ik een mooie stelling zie, wil ik de finesses ontdekken. Ik weet bovendien dat ik zelden verlies als ik scherp speel.’

Gave

Evenals in 2014 bezit Carlsen de wereldtitels in klassiek schaken rapid en blitz. Hij bezit de gave om achter het schaakbord te sprinten als Usain Bolt en een 10 kilometer te lopen als Mo Farah. ‘De techniek is hetzelfde, vergelijk mij met de tennisser die op diverse ondergronden moet kunnen spelen.

‘Ik vind rapidpartijen met een half uur bedenktijd het moeilijkste format, omdat het een combinatie is van langzaam en snel schaken. Blitz is relatief eenvoudig, je kunt het of je kunt het niet. Soms is het een kwestie van stukken smijten en intuïtief aanvoelen waar ze heen moeten. Op een WK met 21 ronden moet je in de juiste flow raken en dat is me opnieuw gelukt.’

Beste jaar

2019 was met vijf toernooizege en twee wereldtitels het beste jaar uit zijn carrière. Toch ontdekte Carlsen ook een nieuwe uitdaging. Hoe blijf je ambitieus in de wetenschap dat je alles hebt gewonnen? ‘Ik merkte rond de zomer dat ik minder hongerig werd. Soms had ik geen zin om me voor te bereiden. Dacht ik: als ik dit toernooi niet win, is het geen ramp. Ik was niet scherp en je zag het meteen terug in mijn resultaten.’

Carlsen vond een truc om zichzelf te prikkelen. Hij hoopt in Wijk aan Zee zijn recordaantal titels uit te breiden tot acht. Maar dat getal heeft hij uit zijn geheugen gewist. ‘Ik ben niet naar Wijk aan Zee gekomen om iets op te eisen dat van mij is. Voor mijn gevoel heb ik Tata Steel nog nooit gewonnen, dit is een nieuwe kans.’

Plan B

De Nederlandse grootmeester Anish Giri kondigde aan met een ‘plan B’ te spelen in Wijk aan Zee om niet al zijn openingsvarianten voor het kandidatentoernooi in maart prijs te geven. De winnaar mag Carlsen eind dit jaar uitdagen in een WK-match. Een logische benadering of een vreemde keuze? ‘Het hangt ervan af hoe goed zijn plan B is’, zegt Carlsen, met een minzaam lachje.

Giri en Carlsen zijn tevens rivalen op Twitter, ze treffen elkaar zaterdag in dorpshuis De Moriaan meteen in de openingsronde. Carlsen, provocerend: ‘Het getuigt van weinig respect voor de status van een toernooi als Tata Steel Chess om te verkondigen dat je niet je beste spel wil laten zien. Laat Giri eerst toernooien gaan winnen. Hij won in Shenzhen, zal vast een leuke stad zijn. Maar Shenzhen is niet bekend vanwege zijn sterke schaaktoernooi.’

Voetbalkenner

Slechts één titel lijkt buiten bereik voor Carlsen, hij voerde even de Fantasy Football League aan. De kenner van het Britse voetbal is met zijn team nu teruggevallen. ‘Tottenham Hotspur - Liverpool kan ik net meepikken na de eerste ronde in Wijk aan Zee. Het is vooral een kwestie van geluk door de juiste spelers te kopen.’

De ironie wil dat Carlsen vrijdag tijdens de presentatie van het deelnemersveld bij Tata Steel via een video wordt toegesproken door Ajax-aanvoerder Dusan Tadic. Carlsen, lachend: ‘Leuk dat Dusan me succes wenst, maar ik kan hem niet vergeven dat hij als speler van Southampton een trol was in mijn Fantasy Footballteam. Ik ben blij dat Tadic niet meer in de Engelse Premier League speelt.’

Enkele uren eerder kijkt hij vanuit zijn hotel in Wijk aan Zee uit over de Noordzee. Carlsen wordt dit jaar 30 en constateert dat zijn jeugdigheid is vervangen door ervaring. Soms ziet Carlsen het einde van zijn carrière al voor zich, al wil hij niet dat het licht langzaam dooft. ‘Ik wil graag stoppen als wereldkampioen en niet nadat ik ben onttroond.’

Carlsen acht het niet uitgesloten dat hij al dit jaar zijn laatste WK-match speelt. ‘Je weet het nooit, mijn carrière wordt niet bepaald door het aantal wereldtitels. Het zou goed kunnen dat ik uit de WK-cyclus stap en alleen nog toernooien als Wijk aan Zee speel, want mijn liefde voor het schaken zal nooit verdwijnen.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden