Russische atlete geschenk uit de hemel

'Een beetje', zei Nadezhda Wijenberg-Iljina toen haar werd gevraagd of ze de Nederlandse taal al machtig was. En op de vraag wat de voormalige Russin er begin dit jaar toe had gebracht met een Nederlander te trouwen antwoordde ze via haar tolk: 'de liefde'....

Anderhalve maand geleden ontving Wijenberg-Iljina een Nederlands paspoort. Trots snelde ze langs het bondsbureau van de Nederlandse atletiekunie om het bewijs persoonlijk aan Bert Paauw te overhandigen. 'Aandoenlijk', noemde de directeur van de KNAU haar enthousiasme. Gisteren voldeed ze tijdens de marathon van Eindhoven bovendien ruimschoots (2.28.45) aan de richtprestatie voor de Olympische Spelen, zodat niets de reis naar Sydney in de weg lijkt te staan.

De KNAU mag in haar handen knijpen met een marathonloopster van het kaliber Wijenberg. In Rusland viel ze tussen haar sterke landgenoten nauwelijks op, maar in Nederland is er sinds Carla Beurskens niemand meer geweest die de 42 kilometer binnen de tweeënhalf uur liep. Bij het NK in Eindhoven sloeg ze een gat van bijna zes minuten met de nummer twee Wilma van Onna.

De mogelijkheid om voor Nederland te gaan lopen openbaarde zich zes jaar geleden toen de 35-jarige atlete letterlijk in de armen viel van de Nederlandse ultraloper Ger Wijenberg. In de slotfase van een sprintcross in Breda raakte ze verstrikt in de plastic linten van de afzetting. Ze werd bevrijd door een toevallige toeschouwer en sinds januari 1997 wonen Ger en 'Nadja' samen.

Hoewel het Nederlands nog niet zo vlot, gaat het lopen haar sinds het vertrek uit Rusland steeds beter af. Aanvankelijk trainde ze op schema's van Ad van Hest, de vader van Greg, maar in juli stapte ze over naar de trainingsgroep van de Duitser Volker Wagner. In Detmold traint ze samen met onder anderen Tegla Loroupe. Ook David Ngetich, de winnaar bij de mannen, maakt deel uit van die groep atleten.

Het zijn geheel andere omstandigheden dan Iljina in Rusland gewend was. Ze werd geboren op een boerderij in Verznaja Jandoba, een kolchoz-dorpje 800 kilometer ten oosten van Moskou. Een deel van haar succes dankt ze aan het harde bestaan van vroeg opstaan, koeien melken en de kilometerslange tocht naar school elke dag te voet afleggen.

Zelfs toen haar talent voor lopen werd ontdekt op de meisjesschool in Tsjeboksari was er nauwelijks geld voor deugdelijke loopschoenen. Dankzij de handigheid van haar toenmalige trainer Slava Jegorov, die haar schoenen met stukken fietsband verzoolde, kon ze aan wedstrijden deelnemen. Tijdens haar internationale debuut in Parijs in 1993 vestigde ze een persoonlijk record van 2.30.44 op die 'fietsbanden'.

Twee jaar geleden vestigde ze haar naam toen ze de marathon van Los Angeles won. De titel, en de bijbehorende prijs van 15.000 gulden en een auto, moest ze echter weer inleveren toen bleek dat ze bij een benzinepompstation, op zoek naar het toilet, een stukje van het parcours had afgesneden.

De affaire zorgde echter wel voor bekendheid in Nederland. En nu ze voor haar nieuwe vaderland naar de Spelen kan worden uitgezonden heeft de atletiekunie haar definitief in de armen gesloten. Zelf bleef de slechts 43 kilo lichte atlete stoïcijns onder alle aandacht. 'Ik wist dat ik dit kon', liet ze via haar tolk weten.

Volgens haar manager Volker Wagner kan ze nog wel twee minuten harder. Voor de Spelen definitief in beeld komen zal ze zich eerst aan een medisch onderzoek moeten onderwerpen. Haar geringe gewicht baart hem zorgen. 'Ze heeft te vaak last van maagproblemen. Ze zal iets aan gewicht moeten winnen. Nu heeft ze te weinig weerstand.'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden