Routinier Van der Wissel moet defensie van Japan slopen

Handbalsters zetten 'joker' in tijdens WK

Nu Nederland de achtste finales heeft gehaald, roept coach Helle Thomsen een routinier op die ze overal in het elftal kwijt kan: Pearl van der Wissel (33). Met haar snelle, creatieve acties moet ze de defensie van Japan slopen.

Pearl van der Wissel. Foto anp

Het lichaam van de 33-jarige Pearl van der Wissel is, naar eigen zeggen, niet meer geschikt voor vele uren van slopend tophandbal. Drie dagen van twee uur handbal verdraagt het lijf niet meer. Dat krijg je met vrouwen die op hun 15de - op 1 juli 1999 - debuteren in het nationale team en zich jaar na jaar op het internationale veld wagen voor deze atletische en soms acrobatische sport.

Nood

Toch keerde Van der Wissel, de in Denemarken spelende routinier, zaterdagmiddag terug in de schoot van de WK-ploeg van Nederland, een gezelschap van superfitte vrouwen. Maandagavond, in Magdeburg, zal zij, de handballer van 217 interlands en 560 goals, haar speelminuten maken in de achtste finale van de wereldtitelstrijd in Duitsland. Tegenstander is Japan.

Wie naar bondscoach Helle Thomsen luistert, weet dat het bij het oproepen van Van der Wissel om een noodverband gaat. 'We hebben een joker nodig', is de opvatting van de uiterst slagvaardige Deense trainer. In de opbouwrij bezit zij de ijzeren Nycke Groot en de meer kwetsbare Estavana Polman in de rol van spelmaker. Groot kampte lang met een beenblessure, Polman beviel in juli van een dochter.

Nog op Lanzarote

'We moeten niet vergeten dat die twee de laatste zes, zeven maanden niet veel wedstrijden hebben gespeeld. Voor mij is het van belang dat ik er een speler bij krijg die ik op alle posities kan inzetten. Die erin kan komen voor één minuut, een tegen een kan spelen en een goal kan maken', was de motivatie van Thomsen voor de onverwachte terugkeer van een van de beste handbalsters uit de Nederlandse geschiedenis.

Donderdag vertoefde Van der Wissel nog op Lanzarote, voor een trainingskamp met haar Deense club Odense. 'Vrijdag kwam ik om een uur 's nachts thuis. Helle appte: pak je tas in, ik hoor zaterdagochtend of de wissel officieel goedgekeurd is. Ik deed een wasje en ben zaterdag zelf in de auto naar Duitsland gereden. Mijn man moest werken. Hij heeft er nog wel snel winterbanden onder gezet.'

Zwarte dag

Van der Wissel beëindigde in 2012 haar interlandcarrière na de op één doelpunt gemiste kwalificatie voor de Olympische Spelen. 'Toen we de Spelen niet haalden, was het echt een zwarte dag en een zwarte maand voor mij. Ik ben op vakantie geweest bij mijn moeder in Spanje en heb daar veel lopen nadenken. Nog eens vier jaar Nederlands team, met alle reizen, ga ik dat trekken? Mijn conclusie was nee.'

Bondscoach Henk Groener trok nadien nog regelmatig aan haar. Ze bleef weigeren, zelfs voor een WK in het 'eigen' Denemarken, waarin Nederland tweede werd. 'Want het team deed het toch hartstikke goed.' Ze had een ander leven gekregen, met meer tijd voor sociale dingen, haar man en het clubbestaan bij Odense, waar ze na een zeer tijdelijke pauze (zomer 2015) al weer twee jaar actief is.

Pearl van der Wissel (links) en Estavana Polman tijdens een training in Magdeburg. Foto André Weening / Orange Pictures

Te veel

Vorig jaar hing Groeners opvolger Thomsen aan de lijn. Weer met de vraag of Van der Wissel zich beschikbaar wilde houden. Dat wilde ze; op afstand. De andere toen geworven routinier, Maura Visser, ging evenwel mee voor het hele toernooi en blonk op dat EK in Zweden uit. Voor het WK van Duitsland moest Visser wegens zwangerschap afzeggen en telefoneerde Thomsen toch nog maar eens met Odense.

'Helle vroeg of ze mij op de lijst mocht zetten, net als vorig jaar. Ik zei: prima. Maar we maakten wel afspraken wanneer ik zou komen. Mijn lichaam kan het fysiek niet aan om vier weken mee te doen met zo'n toernooi. Twee weken voorbereiding, twee weken WK. Dat wordt gewoon te veel. Ik loop al zo lang mee. Vanwege mijn speelstijl mag ik niet drie dagen achter elkaar twee uur lang handbal spelen bijvoorbeeld. Dat zijn de afspraken met de club.

'Ik heb snelle vezels. Bij overbelasting reageert mijn lijf. Het voordeel van mij: ik ben al heel lang in Odense, ik ken de trainer, zij kennen mij. De fysiotherapeut volgt mij al sinds mijn periode bij GOG (2002-2009, red.) en weet wat ik aankan en wat ik niet aankan. Dat betekent niet dat ik minder trainingen heb, maar meer fysieke trainingen dan handbaltrainingen.'

Snel op de benen

Ze is ('echt een verrassing, hoor') naar Magdeburg gekomen 'om te helpen', in een team waarvan zij de meesten nog kent. Keeper Tess Wester en verdediger Kelly Dulfer zijn nieuw. 'Met Angela Malestein en Estavana Polman heb ik nog goed contact.'

Ze kon worden opgeroepen op grond van een regel van de Internationale Handbal Federatie (IHF), waarbij tijdens een WK driemaal een wijziging in de spelersselectie mag worden doorgevoerd. Debutante Angela Steenbakkers, hoekspeler, vertrok; allrounder Van der Wissel kwam. 'Ik kan tot het einde blijven', zegt ze over haar eigen plan.

Pearl van der Wissel in 2010. Foto anp

Japan

Dat ze juist voor de wedstrijd tegen Japan is gehaald is geen toeval. Van der Wissel is van kwikzilver, een creatief type, snel op de benen. Dat zijn eigenschappen om het Japanse 'offensieve' verdedigen te ontmantelen.

Ze zegt bovendien Japan heel goed te kennen. De assistent-coach van Odense, Ulrik Kirkely, is nu hoofdcoach van Japan dat zich voorbereidt op het WK in eigen land (2019) en de Olympische Spelen in Tokio (2020). 'Ik heb oefenwedstrijden gespeeld tegen Japan. Ik weet hoe ze spelen. Met Nederland heb ik ook vaak tegen ze gespeeld.'

Tegen Helle Thomsen zegt ze ook gespeeld te hebben. Toen die coach van het Deense Midtjylland was. Thomsen verbetert: 'Ik speelde al in het tweede van Frederikshavn, zo'n gezelligheidsteam met bier na afloop, toen ik de andere ochtend werd gevraagd met het eerste mee te gaan. Er waren zieken. Het was tegen GOG, met Pearl van der Wissel. We spraken af hoe we haar passeeracties konden pareren. Niet gelukt.'


Vorm Japan groeit op weg naar Tokio 2020

De wereldkampioen van 2013, Brazilië, struikelde al voor de knock-outfase op het WK handbal in Duitsland; het onbeschreven blad Japan ging door vanuit poule C en is maandag in Magdeburg de tegenstander van Nederland in de achtste finales. De winnaar van deze wedstrijd stuit woensdag in de kwartfinale op de triomfator van het duel Roemenië-Tsjechië.

Japan is met Zuid-Korea het enige niet-Europese land onder de laatste zestien van de wereldtitelstrijd. Het team wordt geleid door een Deense coach, Ulrik Kirkely. In 2016 schakelde Nederland in Metz de Japanse vrouwen uit (33-25) voor het olympische toernooi van Rio. Voor Tokio 2020 zijn zij automatisch geplaatst. Coach Kirkely heeft zijn vrouwen 140 dagen per jaar bij elkaar. Er is een groot budget beschikbaar voor de olympische voorbereiding, die via het WK-toernooi van 2019 in eigen land loopt.

In het verleden coachte de Nederlander Bert Bouwer de Japanse vrouwen. Hij slaagde er niet in het handbalteam naar de Spelen van Peking (2008) te loodsen.