Nieuws jan smeekens

Revanche Jan Smeekens op ‘zijn’ 500 meter

De oerkreet na afloop van zijn 500 meter vertelde het hele verhaal. Jan Smeekens had de eerste helft van zijn seizoen verprutst en de vraag rees of het beste er niet gewoon af was bij de 32-jarige sprinter uit Raalte. Niet dus, luidde de conclusie na zijn 500 meter op de NK afstanden in Heerenveen. Met 34,81 – goed voor de tweede plaats achter winnaar Dai Dai Ntab – doet hij weer volop mee.

Jan Smeekens rijdt de 2e tijd in Heerenveen en mag daardoor naar de EK afstanden en WK afstanden. Beeld Klaas Jan van der Weij

Smeekens mag op de EK afstanden (Heerenveen) en WK afstanden (Salt Lake City) nu laten zien wat hij waard is. Het heeft in één klap zijn liefde voor het schaatsen teruggebracht. ‘Dit is zo’n mooie sport’, vertelt hij na afloop in de catacomben, nog met grote ogen van de opwinding. ‘Maar dan moet het wel lukken natuurlijk. Anders is het een frustrerend spelletje.’

Smeekens had het zichzelf in aanloop naar het nationale toernooi in Heerenveen niet makkelijk gemaakt. ‘Geklooi’ met zijn schoenen beheerste zijn voorbereiding op het seizoen. Omdat de WK afstanden in februari op de snelle hooglandbaan in Salt Lake City zijn, had hij deze jaargang voor nieuwe, hardere schoenen gekozen die hem in de bochten meer stabiliteit moesten geven.

Hij raakte er echter maar niet aan gewend. Anderhalve week voor het kwalificatietoernooi voor de wereldbekerwedstrijden, begin november, koos hij weer voor zijn oude schoeisel. Maar ook die verandering kostte tijd. Zo gooide hij maanden weg.

Zijn gebrekkige voorbereiding culmineerde bij het kwalificatietoernooi voor de wereldbeker in Heerenveen in een teleurstellende achtste plaats op de 500 meter (35,23) Voor de eerste keer in veertien schaatsseizoenen had hij zich niet geplaatst voor de wereldbeker.

Was hij het kwijt?

Smeekens werd in 2017 wereldkampioen op de 500 meter, maar stond daarna nog maar zelden op het podium bij internationale wedstrijden. De Olympische Spelen in Zuid-Korea liepen uit op een teleurstelling (10de) en op de WK afstanden, vorig jaar in Inzell, werd hij 10de. Was het voorbij? Was hij het kwijt?

Na zijn mislukte kwalificatie voor de wereldbeker zei Smeekens wat iedere schaatser zegt in een dergelijke situatie. Dat het misschien helemaal niet zo slecht was om een keer niet die wereldbekerwedstrijden te rijden. Kon hij lekker trainen op het vertrouwde ijs van Thialf, exact op de momenten dat het hem uitkwam.’

Bovendien was hij vader geworden van een dochter. Door zijn absentie op de wereldbeker kon hij vaker dan verwacht bij haar zijn. ‘Een onverwacht buitenkansje’, noemde hij dat. Maar vaderhart en schaatshart vochten om voorrang, want ergens voelde het ook niet goed dat hij in Thialf zijn rondjes reed, terwijl zijn ploeggenoten de wereld rondvlogen van Polen tot Japan voor wedstrijden. Zeker voor iemand die schaatsen ziet als een ontdekkingsreis. Hij miste niet alleen de onderlinge strijd, maar ook het reizen, de andere culturen en de sushi.

Natuurlijk had hij druk gevoeld, in aanloop naar de NK afstanden. Smeekens is een pure specialist. Waar andere sprinters in de 1.000 meter altijd nog een ontsnappingsroute hebben, heeft hij zich louter toegelegd op de 500 meter. Zo werd het pompen of verzuipen, al zei hij vrijdagavond dat hij altijd rustig was gebleven. Oók toen hij voor hem Dai Dai Ntab 34,37 zag rijden. ‘Petje af, dat dacht ik wel, maar ik wilde vooral zelf laten zien wat ik kan.’

Mentaal spelletje

Hoe futiel ook, sprinten is een mentaal spelletje. De concurrentie is moordend, de verschillen klein. Eén foutje, één misslag of materiaalpech kan fataal zijn. Zo eindigde Ronald Mulder op de 500 meter op de elfde plaats. De nationaal recordhouder kampte met een kapotte schaats.

Zijn tweelingbroer Michel, eveneens een generatiegenoot van Smeekens, eindigde als negende. Voor hen zit het seizoen er nu op, en het is nog maar de vraag of zijn voldoende perspectief zien om nog twee jaar door te gaan tot de Spelen van Peking. Ronald Mulder wilde er na afloop niet te veel over kwijt. ‘Tot tien minuten geleden ben ik nog niet met deze vraag bezig geweest.’

Smeekens, de man die in 2014 op een haar na olympisch goud won – hij eindige 12 duizendste achter kampioen Michel Mulder – hoeft zich dergelijke vragen nu niet te stellen. Was hij tijdens de kwalificatie voor de wereldbeker nog veel te gehaast van start gegaan, nu was in zijn rit tegen Michel Mulder iedere slag raak. Zijn opening (9,63) was naar tevredenheid. ‘Dan weet je ook dat je geen vervelende kruising krijgt.’ 

Ook na zijn opening bleef hij doen wat hij moest doen en zo kon hij, nadat hij over de finish kwam en een blik op het scorebord had geworpen, triomfantelijk zijn vuisten in de lucht steken. Het was alsof hij wilde zeggen: schrijf me niet af, ik ben er nog.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden