Mark van Bommel.

nieuwsVoetbal

Pijnlijke resultaten en verkeerde keuzes kosten clubicoon Mark van Bommel de kop bij PSV

Mark van Bommel.Beeld BSR Agency

De slechte resultaten in eredivisie en Europa League werden Mark van Bommel fataal. Maandag kreeg de trainer van PSV zijn ontslag.

Ook na de 3-1-nederlaag tegen Feyenoord verkondigde PSV-coach Mark van Bommel dat hij bereid was om ‘tegen de hele wereld te vechten’. Maar de vrije val van zijn ploeg was niet te stuiten. Maandagochtend zegde algemeen directeur Toon Gerbrands het vertrouwen op in de 42-jarige trainer, nu PSV na de uitschakeling in de Europa League ook al tien punten achterstaat op de koplopers Ajax en AZ. ‘Het verval was te groot, deze cijfers zijn PSV onwaardig.’

Ernest Faber, hoofd jeugdopleiding bij PSV, is tot eind dit seizoen aangesteld als interim-coach. De 48-jarige oud-prof wordt bijgestaan door keeperstrainer Ruud Hesp en jeugdtrainer Boudewijn Zenden, die na de komende twee duels met GVVV in de KNVB-beker en PEC Zwolle besluit of hij deze rol wil blijven vervullen. PSV neemt ook afscheid van de staf van Van Bommel, inclusief zijn schoonvader en adviseur Bert van Marwijk.

Directeur Gerbrands heeft clubicoon Van Bommel lang de hand boven het hoofd gehouden, al bagatelliseerde hij de steun vanuit de spelersgroep. ‘Uit mijn ervaring als coach weet ik dat een deel het voor je doet, een ander deel waait met alle winden mee en het derde deel vindt het niks wat je doet.’

Tot hier en niet verder

Nu had de directie geen alternatief meer. ‘We hebben al eerder moeilijke momenten gekend’, vertelde Gerbrands, maandag op trainingscomplex De Herdgang. ‘We hebben er alles aan gedaan om het tij te keren. Het is mijn stijl als directeur om de coach zolang mogelijk te helpen, maar het belang van PSV is groter dan dat van de trainer of de directie. Zondagnacht kwamen we tot de conclusie: tot hier en niet verder.’

Tegen Feyenoord viel spits en topscorer Donyell Malen uit met een knieblessure die hem maanden aan de kant zal houden, terwijl de ploeg eerder al met diverse kwetsuren kampte. Volgens het adagium van Gerbrands tellen excuses niet in de topsport. PSV boekte slechts twee zeges in de laatste twaalf duels, een coach met minder krediet als Van Bommel was al eerder de wacht aangezegd.

Gerbrands: ‘We zaten in een spagaat, we hadden nog een week kunnen wachten. Maar ik ben geen toneelspeler. Ik zou volgende week dezelfde conclusie hebben getrokken als nu. Twee wedstrijden konden het beeld niet meer veranderen. Het is een pijnlijk besluit, we hebben alles met Mark gedeeld. Samen gevochten om uit de malaise te komen, onze nek uitgestoken. Helaas is het niet gelukt.’

Rampjaar

PSV heeft in diverse opzichten een rampjaar achter de rug en vooral de pijnlijke statistiek in uitwedstrijden werd Van Bommel uiteindelijk fataal. Slechts twee punten behaalde PSV in de laatste zeven uitduels, in de Europa League zag Van Bommel hoe zijn team door LASK Linz en Sporting Portugal op de pijnbank werd gelegd.

Steeds meer kwam Van Bommel onder druk te staan en niet alleen door de treurige resultaten. PSV verspeelde vorig seizoen de landstitel, toen Van Bommel in de Johan Cruijff Arena ook bij een 1-1 stand en tegen het met tien man spelende Ajax aan een te defensief concept vasthield. Hij botste met de Mexicaanse sterspeler Lozano en diens landgenoot Gutierréz en rouleerde te vaak met zijn middenlinie.

Dit seizoen verbaasde Van Bommel met zijn keuze om de langdurig revaliderende Ibrahim Afellay te benoemen tot aanvoerder, terwijl de 33-jarige routinier pas vorige week tegen Fortuna Sittard zijn eerste invalbeurt in de eredivisie beleefde. Pablo Rosario worstelde met de last van de aanvoerdersband, waarna rechtsback Denzel Dumfries als captain werd aangesteld.

Blunder

Van Bommel blunderde met keeper Jeroen Zoet, die voor het duel met Willem II tot zijn verbijster tot derde doelman was gedegradeerd. Van Bommel ging door het stof, maar zijn geloofwaardigheid was in het geding. Te nadrukkelijk leunde PSV bovendien op de talentvolle aanvallers Ihattaren, Bergwijn, Gakpo en de zondag uitgevallen Malen. De vier ‘cowboys’ zoals ze door Ajax-coach Erik ten Hag werden genoemd, moesten veel verbloemen.

Toch erkende technisch manager John de Jong dat de directie mede verantwoordelijk is voor het falen van de tweede trainer na Phillip Cocu uit eigen gelederen. Het transferbeleid onder regie van De Jong pakte dramatisch uit. Twee linksbacks moesten de naar Manchester City teruggekeerde Angelino vervangen, maar Lato speelde geen minuut in de eredivisie en Boscagli bleek eveneens een miskoop. Sadilek is een noodoplossing op die positie.

De voor 15 miljoen euro aangetrokken Portugese international Bruma heeft nog niets laten zien. De Duitse verdediger Baumgartl kostte maar liefst 10 miljoen en viel na een hoopvolle start ver terug. De Griekse pinchhitter Mitroglou viel alleen op door zijn enorme baard. ‘Niet alle aankopen voldoen aan mijn verwachtingen’, zei De Jong. ‘We hebben ze wel in samenspraak met Van Bommel gehaald.’

Hoewel de selectie niet in balans is, werd het de weggestuurde coach verweten dat hij PSV niet aan de praat kreeg. De Jong: ‘Na een sterke beginfase raakten we in een neerwaartse spiraal. Toch is de kwaliteit van de spelersgroep goed genoeg. Ik denk dat er niet het maximale uitgehaald is.’

Het krediet Van Bommel was dus toch niet oneindig. Defensieve armoede, mentale kwetsbaarheid, een ploeg die onder druk uit elkaar valt; ook in de confronterende stijl van Louis van Gaal slaagde Van Bommel er niet in om zijn ploeg beter te laten voetballen. Twee overwinningen in twaalf duels en nul prijzen in anderhalf jaar, voor die abominabele reeks moest zelfs het kind van de club de rekening betalen.

Er was al lang gerommel onder Mark van Bommel
Als PSV-trainer in zwaar weer zou Mark van Bommel wel even zonder zijn controledrift kunnen. In aanloop naar het treffen met Heerenveen op 22 november hield hij vol: ‘Er is absoluut niets aan de hand.’

Mark van Bommel wordt snel ouder, ziet verslaggever Willem Vissers. Grijze haren winnen van het bijna zwart van de oorsprong. Grijze baardgroei. Grijs gemoed. Zelfs als bijna alles is verloren en de crisis gierend om zich heen grijpt, blijft de trainer van PSV achter de hand praten.

Begin november was het al overduidelijk: het loopt niet lekker bij PSV. We zetten toen al vier redenen op een rij hoe dat komt.

Een winnaar en een perfectionist. Zo wordt Mark van Bommel, bij PSV als hoofdtrainer de opvolger van Phillip Cocu, door zijn omgeving omschreven. In Eindhoven neemt hij een stevige erfenis over, schreven we vorig jaar bij zijn aantreden.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden