Oranje neemt eerste stap naar EK met gemak

Het Nederlands elftal heeft Wit-Rusland in de eerste EK kwalificatiewedstrijd met 3-0 verslagen...

Van onze verslaggever Paul Onkenhout

Soms gedecideerd en soms onwennig, maar uiteindelijk probleemloos stapte Oranje zaterdag over het eerste drempeltje van het voorportaal van het EK 2004.

Verloren werd er echter ook in de Eindhovense openluchtdisco, door de jongste en meest veelbelovende van het stel.

De schrik sloegen Rafael van der Vaart én zijn club Ajax om het hart na een tackle van een Wit-Russische opponent, Ostrovski. Een dag na de keurige overwinning (3-0) bleek dat hij door een knieblessure zes weken is uitgeschakeld.

In die periode speelt Ajax drie wedstrijden in de Champions League, tegen Olympique Lyon, Internazionale en Rosenborg. In week zes wordt het Nederlands elftal in Wenen op de proef gesteld door Oostenrijk.

De bereidheid van de clubs om spelers aan het vaderland af te staan, zal er niet groter door worden. Het geluk bij het ongeluk voor Ajax is dat, mede om Van der Vaart te ontlasten, onlangs een vervanger van kaliber werd aangetrokken, Litmanen.

De Fin maakt vandaag zijn opwachting, zonder twijfel tot grote opluchting van trainer Koeman en de directie. Omdat de financiële reserves op zijn, is plaatsing voor het tweede deel van de Champions League bijna noodzaak.

De relatie tussen de clubs en het Nederlands elftal kenmerkt zich door oplopende spanningen. Bij toerbeurt plaatsen de voorzitters van Ajax, Feyenoord en PSV al jaren kanttekeningen bij de gewoonte dat clubs hun kostbare werknemers voor een kleine vergoeding afstaan. Vreemd is dat niet: te winnen valt er niet veel voor de clubs als Oranje weer eens op pad gaat, hooguit prestige.

Behalve Van der Vaart raakten twee andere spelers uit de Nederlandse competitie geblesseerd in het duel met Wit-Rusland, zijn ploeggenoot Van der Meyde en PSV'er Van Bommel. Feyenoord verloor niet in Eindhoven. De afvaardiging, Bosvelt, Van Hooijdonk en Paauwe, bleef anderhalf uur op de reservebank.

Van der Vaart maakte zich daarvan wel los, in de tweede helft toen bondscoach Advocaat terecht vaststelde dat Oranje een impuls kon gebruiken. De dubbele wissel - Van der Vaart voor Davids, Hasselbaink voor Van Nistelrooij - sorteerde effect. Hasselbaink scoorde onmiddellijk, op aangeven van Kluivert na een aanval die gewiekst was opgezet door Van der Vaart.

Minder dan tien minuten speelde Van der Vaart mee, maar het was genoeg om te laten zien dat de stap naar een vaste plaats in het elftal voor hem nog maar een kleine is. Met bravoure en zonder plankenkoorts daagde hij de Wit-Russen uit, tot een harde tackle hem velde.

Vorig seizoen had een blessure aan de andere knie, de rechter, tot gevolg dat Van der Vaart de halve competitie niet inzetbaar was. Ook toen werd de discussie over de positie van Van der Vaart bij het Nederlands elftal abrupt in de kiem gesmoord.

De blessure van de middenvelder wierp een smet op een wedstrijd, de eerste in kwalificatiegroep 3, waarin het Nederlands elftal niet overtuigde - maar evenmin faalde. Zowel het resultaat als de uitvoering was aanvaardbaar, niet spectaculair, verre van dat zelfs, maar acceptabel genoeg om de uitwedstrijd tegen Oostenrijk volgende maand met enig vertrouwen tegemoet te zien.

Dat neemt niet weg dat de indruk ontstond dat een nationale Nederlandse ploeg op volle toeren minstens twee doelpunten meer zou hebben gemaakt. De voornaamste dissonant was Van Nistelrooij, maar ook Van der Meyde, Van Bommel, Ricksen en - hoewel hij het openingsdoelpunt maakte - Davids exploiteerden hun talent onvolledig.

Voor het grootste deel werd dat gecompenseerd door één speler, uitgerekend de aanvaller met wie Advocaat vorige week een pittig gesprek voerde. De kritiek die Kluivert in Noorwegen had op de speelwijze van Oranje, zal hem zaterdag al snel zijn vergeven door de bondscoach.

Kluivert danste de tegenstander dol, maakte het tweede doelpunt en was bij alle dreigende acties voor het Wit-Russische doel betrokken. Het zal hem sterken in zijn mening dat Van Nistelrooij en hij naast elkaar moeten spelen, zoals zaterdag, in plaats van achter elkaar.

De vraag naar de fysieke conditie van Stam werd wel beantwoord, door de verdediger zelf die de Wit-Russische aanvallers geen schijn van kans gaf. Dat was een meevaller, vooral met het oog op de volgende interland.

Hoe sterk Oranje werkelijk is, kan naar aanleiding van het debuut in groep 3 niet worden gezegd. De start is in ieder geval veelbelovender dan in september 2000, in de eerste interland van Van Gaal als bondscoach. Oranje speelde in Amsterdam gelijk tegen Ierland. Het was de eerste klap en als een aangeslagen bokser vervolgde de ploeg zijn weg, tot de logische knock-out.

Of het Nederlands elftal daarvan volledig is hersteld, is onduidelijk. Advocaat zal zeggen van wel. Zaterdag boekte hij zijn vierde zege in vijf wedstrijden en hield de verdediging de rijen voor de vierde maal op rij gesloten. Zo indrukwekkend als de cijfers zijn, is het spel echter nog niet.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden