Sprinter Usain Bolt blesseert zich in zijn laatste race aan zijn hamstring.
Sprinter Usain Bolt blesseert zich in zijn laatste race aan zijn hamstring. © AFP

Daar stort Bolt ter aarde. De grootste sprinter aller tijden hinkt naar zijn laatste finish

Usain Bolt heeft de laatste race uit zijn loopbaan wandelend volbracht, op blote voeten. Hij kon niet anders nadat een spier in zijn linker bovenbeen niet bestand bleek tegen het hoge tempo (ruim 40 kilometer per uur) waarmee hij Jamaica als slotloper de gouden medaille trachtte te bezorgen op de 4x100 meter estafette.

Na 21 passen verkrampte Bolt's lichaam plotseling. Hij schoot plots omhoog, terwijl hij links en rechts werd gepasseerd door andere sprinters. Hij hinkte een paar keer op zijn rechterbeen met een van pijn vertrokken gezicht. Er kwam een vloek over zijn lippen. Hij hinkte verder op links en rechts. Toen bracht hij zijn lange lichaam via een noodkoprol op de atletiekbaan tot stilstand. Uit zijn gelaatsuitdrukking sprak afschuw.

In een persverklaring liet de Jamaicaanse teamarts Kevin Jones weten dat Bolt was geveld door acute kramp in zijn linkerhamstring, de lange spier aan de achterzijde van het bovenbeen. 'Maar veel van zijn pijn komt voort uit de teleurstelling over het verlies van de race', aldus Jones. 'De laatste drie weken zijn zwaar voor hem geweest.'

Bolt hoopte in zijn laatste race afscheid te nemen met een gouden medaille voor Jamaica, het tropische eiland dat deze WK atletiek ongewoon teleurstellend presteert op de sprintonderdelen. Er werd niet eenmaal gewonnen. Bolt viel met brons op de 100 meter tegen, de 200 meter sloeg hij over. Elaine Thompson kwam door ziekte niet verder dan de vijfde plaats op de 100 meter en liep evenmin de 200 meter.

Afgezien van een derde plek voor de vrouwen op de 4x100 meter werd er geen medaille gewonnen op de sprint. Voorheen was vier- of vijfmaal goud geen uitzondering. Alleen hordenloper Omar McLeod wist met de zege op de 110 meter horden voor een lichtpunt te zorgen.

Toen Bolt begon aan de laatste 100 meter uit zijn loopbaan leek hij met Christian Coleman te gaan uitmaken wie zich de beste sprintnatie mocht noemen: Jamaica of Amerika. Sinds 2008 is dat duel altijd gewonnen door Jamaica. Onder leiding van Bolt werd driemaal olympisch goud veroverd en viermaal WK-goud. (Een van de olympische prijzen (uit 2008) moest Jamaica inleveren vanwege een positieve dopingtest van ploeglid Nesta Carter.)

Vijf jaar geleden, tijdens de Zomerspelen van Londen, verbeterde Bolt als slotloper het wereldrecord tot 36,84. Die tijd was al buiten bereik toen hij zaterdagavond het stokje van ploeggenoot Yohan Blake kreeg aangereikt. Zowel Groot-Brittannië, in 37,47 de latere winnaar, als Amerika hadden een voorsprong. Bolt had wel een laatste kans om te laten zien waarom hij tien jaar lang is gevreesd.

Na een paar seconden was het voorbij. Terwijl de Britten hun eerste wereldtitel op de estafette in extase vierden, werd Bolt getroost door zijn ploeggenoten. Hij weigerde in de rolstoel plaats te nemen. Nadat hij bekomen was van de schrik deed hij zijn spikes voor de laatste maal uit. Hij strompelde omringd door zijn maten naar de eindstreep. Het stokje bleef achter op de baan: er werd voor Jamaica geen tijd geregistreerd. 

Over de oorzaak van de verkrampte hamstring werd na de race veelvuldig gespeculeerd. Hoewel lichamelijke slijtage bij de 30-jarige Bolt een oorzaak kan zijn, kunnen ook de koele omstandigheden een rol hebben gespeeld. Verschillende sprinters klaagden over het feit dat ze met afgekoelde spieren aan de race waren begonnen. Ze moesten na hun warming up circa 40 minuten wachten op het startschot.

'Dat was te gek', zei Yohan Blake. '40 minuten! Wachten, warming up, wachten, warming up. Dat zou niet moeten kunnen. Het is niet goed.' Ook Justin Gatlin, de wereldkampioen 100 meter, was kritisch. 'We raakten al onze warmte kwijt, als ons zweet, en toen stonden we daar in de kou'. Het was zaterdagavond laat minder dan 20 graden in Londen.

De acute blessure van Bolt, die nooit eerder een belangrijke race hoefde te onderbreken, verhinderde dat hij langdurig afscheid kon nemen van het Britse publiek. Hij dook na het passeren van de finish meteen de catacomben in en liet niets meer van zich horen. Ineens was de grootste sprinter aller tijden weg, voorgoed verdwenen, een levende herinnering.