Opa Foppe is populair bij de vrouwen

Hij is wijs en barst van de ervaring. Assistent-bondscoach Foppe de Haan wijst de vrouwen op de details van het voetbal.

Beeld anp

Voor een opvallende man is Foppe de Haan opvallend onopvallend aanwezig in de technische staf van de nationale vrouwenploeg. De Fries is al opa Foppe genoemd. Hij is de man van verhalen, van observaties, van wijsheid en ervaring. En voor deze keer blijft hij op de achtergrond.

Foppe kijkt, Foppe is mooi afgetraind, gebruind door de buitenlucht en 74 jaarringen. Tijdens trainingen in Zeist staat hij langs de lijn. Beetje wijdbeens, armen vaak gevouwen voor de borst. Korte broek, scherpe blik vanachter zijn brilletje, af en toe wijzend of pratend.

Zo sprak hij dinsdag, twee dagen voor de halve finale van het EK tegen Engeland, kort met Sherida Spitse, de aanvoerder, de middenvelder met de uitstekende traptechniek. Desondanks gaf Foppe haar een advies. Spitse: 'We schoten op doel. Foppe zei: 'Als je de bal iets hoger raakt, daalt-ie wat sneller'. Zulke kleine dingetjes zegt hij.' Dat Spitse zoiets al had kunnen weten op haar 27ste, als specialist in vrije trappen nota bene, relativeert ze snel: 'Het gaat om een heel klein stukje waar ik de bal kan raken.' En bovendien is herhaling de beste leermeester.

De Haan is leermeester pur sang. Het is altijd zijn grootste ambitie geweest: sporters beter maken. Waar kan dat beter dan bij de vrouwenploeg, waar nog zoveel progressie is te boeken? De Haan geniet dus. Na de aanstelling van de vorige bondscoach, Arjan van der Laan, werd hij adviseur van de vrouwenploeg. Toen de KNVB Van der Laan in december ontsloeg, vroeg de nieuwe bondscoach Sarina Wiegman of ze Foppe aan de staf mocht toevoegen, onder meer om zijn ervaring, ook op toernooien.

Tijdens de wedstrijd zit hij op de tribune, met keeperstrainer Erskine Schoenmakers. Vanuit de hoogte is het zicht beter. Wiegman en de andere assistent, Arjen Veurink, zijn de coaches op de bank. In de rust meldt De Haan zich in de kleedkamer voor overleg. Na afloop van de gewonnen kwartfinale tegen Zweden omhelsde hij de spelers aan de rand van het veld. Hij was best emotioneel.

Liet hij daar een traan? Het zat er minimaal tegenaan. Naarmate de jaren vorderen, nemen de emoties bij menigeen toe. 'Typisch een oude man', stamelde hij ruim een jaar geleden, toen hij de belangrijkste club van zijn leven, Heerenveen, nog één keer tijdelijk trainde. Na verloop van tijd zag hij het mooie spel op de linkerflank terugkeren, met dribbelaar Sam Larsson als spil. Hij schoot vol tijdens de persconferentie na het thuisduel met Excelsior, draaiend met zijn tong over de binnenkant van de wang, met tranen als uitvloeisel. 'Ik zat te kijken en dat doet me dan wat', zei hij toen.

Foppe is de liefhebber die op zijn oude dag geen afscheid kan of wil nemen van het veld. Het is zo 'hartstikkene' mooi allemaal. In het najaar verschijnt van den Friese journalist Menno Haanstra een boek over De Haan, met als titel: Foppe de Haan, een leven lang voetbaltrainer. Haanstra: 'Het is geen biografie. Het is vooral een ode aan het vak voetbaltrainer. We hebben nog niet zo heel veel over de vrouwenploeg gesproken, maar Foppe prijst altijd hun ontvankelijkheid en gretigheid.'

De Haan blijft weg van de pers, mede op verzoek van hemzelf. Hij besefte dat hij, zeker in het begin, veel aandacht zou trekken vanwege zijn bekendheid, en dat vindt hij in dit geval niet terecht. Wiegman is de spreekbuis. Slechts af en toe is iets van hem te zien of horen.

Op een filmpje op internet vertelt hij dat hij de vrouwen probeerde te overtuigen iets minder te lopen met de bal. En hij wees geregeld op de veldbezetting. Spitse: 'Hij vindt dat het steeds beter gaat. We laten de bal al meer lopen, want dat is voetbal. Maar dat vind ik zelf ook, dat vooral de bal moet lopen.' De Haan geniet van de toewijding van de vrouwen.

Spits Vivianne Miedema noemde hem al 'een beetje de opa van het team', ook om zijn anekdotes en positieve energie. Hij was twee keer Europees kampioen met Jong Oranje en kan smakelijk vertellen over toernooivoetbal, over spanning en bepaalde situaties.

Hij is populair bij de vrouwen. Na het toernooi wil hij weer reizen. Hij denkt aan Zuid-Afrika, waarmee hij sinds 2005 een liefdesrelatie opbouwde. Alles in nauw overleg natuurlijk met vrouw Geke.

Spitse, net als De Haan van Friese afkomst: 'Voor mij is hij niet de opa van het team. Hij kan ons zowel binnen de staf als in de spelersgroep helpen met wat hij heeft meegemaakt. Hij noemt weleens voorbeelden hoe hij dingen ervoer. Het zijn altijd kleine dingen.'

Assistent trainer Foppe de Haan en coach Sarina Wiegman Beeld anp
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@volkskrant.nl.