reportageBMX-baan van Gendt

Op een kopie van de Olympische baan oefent Van Gendt de start van de BMX-race

Door niet te springen over de eerste bult maar zijn achterwiel op de grond te houden hoopt Van Gendt zijn tegenstanders op de Spelen in Tokio meteen op achterstand te zetten.

Regerend wereldkampieon Twan van Gendt op de exacte kopie van het eerste gedeelte van de olympische baan die in Tokyo gebruikt zal worden.Beeld Klaas Jan van der Weij

In een weiland in het vlakke Gelderse Ammerzoden springt een vreemde bult in het oog. Liefst acht meter steekt hij boven het ongemaaide gras uit. Het is een raar gezicht, maar wereldkampioen BMX Twan van Gendt staat er met grote tevredenheid bovenop. De gloednieuwe bult is zijn hoogst eigen startheuvel. Die gaat hem goud opleveren in Tokio.

Voor Van Gendt zijn de olympische faciliteiten op het nationale sportcentrum Papendal niet goed genoeg. Hij heeft in een weiland vlakbij zijn huis de start en de eerste 120 meter van de olympische BMX-baan van Tokio laten nabouwen. ‘Er zijn al heel wat mensen uit de buurt komen kijken. Allemaal verbaasden ze zich erover hoe hoog de startheuvel in het echt is’, zegt Van Gendt.

Bij BMX is de start een belangrijke graadmeter voor de krachtsverhoudingen. Het bepaalt voor 75 procent de rest van de race. Wie als eerste met zijn kleine fiets over de eerste bult is, heeft een groot voordeel op het 400 meter lange parcours met haakse kuipbochten en hoge springschansen.

Eigengereid

Ook op Papendal onderkennen ze het belang van een goede start. In overleg met de nationale BMX-selectie legde het nationale sportcentrum een kopie van de eerste bult in Tokio neer. Maar in de ogen van de eigengereide Van Gendt, die in 2018 uit de nationale selectie stapte maar nog wel regelmatig op Papendal traint, leek die onvoldoende op de echte bult in Japan, waar Van Gendt het parcours vorig jaar tijdens het testevent al eens beproefde.

In Tokio wil Van Gendt het verschil op de eerste bult maken. Waar zijn concurrenten over de hindernis springen, is de 28-jarige Brabander van plan die op zijn achterwiel te nemen, alsof hij mee golft op de contouren van de ondergrond. De fietstechniek op het achterwiel brengt een groter risico met zich mee. Maar als hij het goed uitvoert, is Van Gendt ervan overtuigd dat hij als eerste over de bult is.

‘Als je springt verlies je tijd in de lucht’, zegt Van Gendt terwijl hij het verschil laat zien tussen de eerste bult op zijn baan en die op Papendal. ‘Op Papendal is het gat tussen de op- en afloop van de eerste bult te diep waardoor je de bult alleen kunt springen en niet op je achterwiel kunt nemen. Ik kon mijn techniek daar niet trainen.’

Hoe groot het effect kan zijn van de gewaagde manier van fietsen ervoer Van Gendt tijdens de WK in het Belgische Zolder, vorig jaar. Zijn concurrenten sprongen over de eerste bult. Hij durfde het aan om die op zijn achterwiel te nemen. Het leverde hem een tiende van een seconde voorsprong op, een eeuwigheid in een sport waarbij het draait om honderdsten.

‘De WK vormde voor mij het bewijs dat een goede voorbereiding het verschil kan maken’, zegt Van Gendt over zijn wereldtitel. ‘In aanloop naar de WK ben ik drie weken lang drie keer per week naar België gereden om die eerste bult op mijn manier te kunnen nemen. Alleen heb ik niet de mogelijkheid om twee keer per week naar Tokio te vliegen.’

Acht meter hoog

Dus toen zijn sponsors Red Bull en Shimano vroegen of ze in aanloop naar de Spelen nog iets voor hem konden betekenen, opperde Van Gendt bij wijze van grap dat ze een deel van de olympische baan dan maar naar Nederland moesten halen. Drie dagen later zat hij met de gemeente Maasdriel om de tafel om een tijdelijke vergunning voor de acht meter hoge startheuvel aan te vragen. Ook moest een rij bomen gekapt worden.

Om ervoor te zorgen dat zijn privébaan exact dezelfde afmetingen heeft als die in Tokio, liet Van Gendt de Franse olympische parcoursbouwer overkomen naar Ammerzoden. Terwijl ze het op Papendal moesten doen met een aantal schetstekeningen, kon Van Gendt het parcours met behulp van GPS-metingen tot in het kleinste detail nabootsen. Ook in Frankrijk beschikken de BMX’ers over de replica van de eerste bult.

Binnen een week werd de startheuvel opgebouwd en 12 ton puin in de vorm van de olympische BMX-baan neergelegd. Dinsdag test Van Gendt zijn baan naar eigen tevredenheid voor het eerst. ‘Net als tijdens het testevent in Tokio kost het mij moeite om de eerste bult technisch goed over te komen. Het betekent dat de bulten op elkaar lijken, dat is een goed teken’, zegt hij aan de rand van de baan.

Hoe nauw de techniek op het achterwiel luistert, wordt duidelijk als Van Gendt de bult voor de fotograaf een paar keer over moet. Van de zes keer gaat het drie keer fout. ‘Mijn timing is cruciaal’, zegt Van Gendt, die met zestig kilometer per uur van de startheuvel komt. ‘Je moet je stuur precies op het goede moment omhoog trekken en je balans twintig meter weten te bewaren op je achterwiel.’

Ritme onderbroken

De keren dat het niet lukt, trekt hij zijn stuur te vroeg of te laat omhoog. Met zijn voorwiel landt hij op in plaats van over de bult. Zijn ritme is onderbroken, de opgebouwde snelheid verdwenen. ‘Als dat in Tokio gebeurt ben ik gezien, dat is het risico.’

Terwijl de nationale selectie zich op Papendal voorbereid op Tokio, stuurt Van Gendt zijn auto vanaf nu naar een weiland in Ammerzoden. Al zal hij af en toe nog op het nationale sportcentrum trainen. ‘Ik moet ook hele rondes blijven fietsen voor mijn uithoudingsvermogen. Dat kan op Papendal.’

Vaker is hij tot aan de Olympische Spelen te vinden op zijn eigen baan. Dag in, dag uit stort hij zich de komende maanden in een monomane drang goud te winnen in Tokio van de startheuvel om de eerste bult feilloos onder de knie te krijgen. ‘Het is een kwestie van herhalen, herhalen herhalen, zodat ik straks in Tokio niet meer hoef na te denken als ik bovenaan de startheuvel sta.’

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden