Op de vuist tijdens de training

Er valt weleens een klap op de voetbaltraining. Profs halen er hun schouders over op. De sport-psycholoog denkt daar anders over: 'Het is beter als je je al op de training leert te beheersen.'

Tijdens het trainingskamp van Feyenoord in Albufeira trapt Tony Vilhena ploegmaat Miquel Nelom in het kruis en krijgt een klap terug. Rick Karsdorp springt tussenbeide. Beeld Gerrit van Keulen

De slaapmaand van het voetbal kende twee ruwe onderbrekingen. Er werd gevochten op de training bij Feyenoord en Chelsea. Feyenoorder Tony Vilhena trapte ploegmaat Miquel Nelom in het kruis en kreeg een klap terug. Het fotootje daarvan vloog direct de wereld over. Ook bij Chelsea was het matten, tussen Diego Costa en Oscar.

Het klinkt als verwerpelijk gedrag, collega's die elkaar te lijf gaan. Verplaats de setting naar een kantoorruimte, een garage of een beursvloer en de ontslagen en sancties vliegen in de rondte. 'Het is geen goede uiting, ook niet voor een sporter', meent de vermaarde sportpsycholoog Rico Schuijers. 'Ik kan me voorstellen dat een profvoetbalploeg als een apenrots is, dat je daarvoor soms een stormingsfase nodig hebt. Maar om iets recht te zetten met geweld, vind ik juist een teken van onmacht.'

Onder veel voetbalprofs en -trainers heerst de opvatting dat vechten op de training erbij hoort. Feyenoord-coach Van Bronckhorst en Chelsea-manager Hiddink reageerden bijna lacherig op de incidenten. Ruud Gullit promoveerde zo'n fysieke broederstrijd zelfs tot 'een teken van betrokkenheid.'

'Bij FC Utrecht was het een periode iedere maand knokken', vertelt oud-speler Alje Schut. 'Schoppen, schelden, duwen, een klap. De trainers van toen, Adelaar en Booy, keken vaak de andere kant op.'

Het was de succesvolste periode van FC Utrecht van de laatste decennia. De bekerfinale werd met 3-0 gewonnen van Feyenoord in de Kuip, diverse spelers maakten promotie. 'Allemaal winnaars hadden we. Jean-Paul de Jong, Stijn Vreven, Dave van den Bergh, Dirk Kuyt, maar ook een reserve als Henny van Schoonhoven vloog erop. Na afloop was er geen wanklank meer en tijdens wedstrijden waren we echt een eenheid. Als Dave van den Bergh dan mot had, sprong Stijn Vreven voor hem in de bres. Terwijl die op de training elkaar altijd in de haren vlogen.'

Vliegende tackles

Bij latere minder succesvolle selecties die Schut bij FC Utrecht meemaakte, verwerden de vechtpartijen op de training tot incidenten. Maar Schut weerspreekt een causaal verband. 'Ik vind het niet per se van scherpte getuigen als er gevochten wordt. Soms gebeurt het juist als er heel slap wordt getraind, als er geen focus is. Dan zit de irritatie vaak veel dieper.'

Toen Schut al weg was bij FC Utrecht vond daar een van de meest memorabele vechtpartijen plaats. Voor het oog van de camera van RTV Utrecht sloeg Anouar Kali, ploegmaat Kristoffer Peterson een kaakbreuk. Daarna wilde de opgefokte middenvelder nog de sussende assistent-trainer Koevermans te lijf. Niet veel later werd Kali getransfereerd. Schut: 'Dat werd ook zo groot doordat het uitgezonden werd. Bij ons stond er tien man langs de lijn. Cameraatjes op telefoons had je nog niet.'

Schut speelde een paar jaar in Zuid-Afrika. 'Daar vlogen de vliegende tackles je om de oren op de training. Maar tot vechten kwam het nooit. De hiërarchie staat vast: jonge spelers hebben respect voor ouderen.'

In Europa komt de matpartij op vrijwel ieder trainingsveld voor, weet Khalid Boulahrouz die in Nederland, Duitsland, Engeland, Spanje, Portugal en Denemarken speelde. 'Zolang er niet vol uitgehaald wordt, moet bijna alles kunnen. Wie zegt dat knokken niet op de training thuishoort, spreekt regelrechte bullshit. Dan heb je waarschijnlijk nooit gevoetbald. Voetbal is emotie. Zeker bij profs.'

Boulahrouz meent dat er vele factoren zijn die tot escalatie kunnen leiden. 'Er speelt zóveel in een groep. Je hebt jongens met verschillende achtergronden, en iedereen zit sowieso in een andere situatie. De een is gefrustreerd omdat-ie niet speelt, de ander vindt dat hij de beste is en dus niet aangeraakt mag worden. Dan zijn er nog jongens die met privédingen rondlopen.'

Groot ego

Voetballers hebben bijna allemaal een groot ego, aldus de 35-voudig international. 'De profvoetballerij is een harde wereld. Je moet van je kunnen afbijten. Ik ben absoluut geen agressief type als mens. Maar ik heb liever wat klootzakken in mijn ploeg, dan alleen maar jaknikkers. Met die laatsten ga je de oorlog niet mee winnen.'

Boulahrouz speelde vorig seizoen nog bij Feyenoord. Hij is niet verbaasd over het opstootje tussen Nelom en Vilhena. 'Nelom is heel rustig, maar laat niet met zich sollen. Tony is een pitbull. Die gaat er altijd voor, schuwt de duels niet. Ik houd daarvan.'

Schuijers snapt de redenering dat ook scherpte getraind moet worden, maar meent toch dat daar andere methodes voor zijn. 'Rugbyers tonen bijvoorbeeld veel meer discipline naar de scheidsrechters en de coach. En gaan er toch ook vol voor. Je helpt je team niet als je een ploeggenoot verwondt. Bovendien: als je in een wedstrijd knokt, krijg je rood. Het is juist beter als je je al op de training leert te beheersen.'

Ontvang elke dag de Volkskrant Avond Nieuwsbrief in uw mailbox, met het nieuws van vandaag, tv-tips voor vanavond, en alvast zes artikelen uit de krant van morgen. Schrijf u hier in.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden