Nieuwsfinanciële onzekerheid

Onzekerheid troef: hoe zal de nieuwe grootheid van Ajax eruitzien?

Ondanks de rijkdom heerst ook bij de grootste club van Nederland financiële onzekerheid. Dat gaat bij Ajax dan onder meer over kampioenspremies, topsponsors, seizoenkaarten en de entree tot de Champions League.

André Onana heeft twee handen nodig om een schot van Heracles spits Cyriel Dekkers uit zijn goal te houden. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Vrijdag, kort nadat de KNVB de competitie besloot door die als niet gespeeld te beschouwen, sprak André Onana met twee journalisten, telefonisch. Als afsluiter van een bijzonder seizoen, rigoureus afgebroken door het coronavirus. ‘Als je ergens aan begint, wil je het ook afmaken’, zei de doelman, alvorens een alternatief afscheidswoord uit te spreken: ‘Ik ben trots en dankbaar voor alles. Het waren vijf geweldige jaren bij Ajax. Maar nu is de tijd gekomen om een stap te zetten. Die afspraak hebben we vorig jaar gemaakt.’

Onana verlengde destijds zijn contract met een jaar, met salarisverhoging als beloning, in de hoop op een transfer deze zomer. Dan zou Ajax een mooie transfersom ontvangen. Maar tegelijk met zijn vertrekwens benoemde hij de onzekerheid, ‘want we weten niet wat er gebeurt deze zomer’.

Barcelona, de club waar hij als jongen in de opleiding zat na zijn komst uit Kameroen, zou geïnteresseerd zijn, net als Chelsea. Maar wie weet wanneer het voetbal weer begint? Met publiek of zonder? Wat zijn de transferbudgetten? Zeker is dat Ajax zijn topspelers niet voor bedragen laat vertrekken die ver onder de marktwaarde van drie maanden geleden liggen. Zeg maar: de periode waarin Hakim Ziyech tekende voor Chelsea, voor 45 miljoen euro transfersom.

Het profvoetbal, afhankelijk van publiek, sponsors en tv, tracht te overleven.  Miljoenenclub Ajax is niet exemplarisch voor die strijd, omdat Ajax niet zal omvallen. De casus is toch interessant, als de in absolute getallen meest geraakte club, met een omzet van bijna 200 miljoen euro vorig seizoen.

Kampioenspremies

Zo is Ajax, in tegenstelling tot sommige andere clubs die zinspelen op loyaliteit van supporters, nog niet begonnen met seizoenkaartverkoop. Normaal gebeurt dat in deze periode. Ajax verkoopt doorgaans ruim 40 duizend abonnementen, die samen met de business- en skyboxen een kleine 15 miljoen euro opleveren voor een half jaar, gesteld dat er volgend kalenderjaar weer voetbal is met publiek. Met de directie van de Arena is al gesproken over de anderhalvemetersamenleving in het stadion, maar te veel factoren zijn onzeker om te beginnen met de kaartverkoop.

Ajax benadert sponsors en leeft mee met de alom gevoelde pijn. Een koffieleverancier uit Noord-Italië. Sportkleding van Adidas, terwijl de sport stilligt. De grootste brouwer van de wereld, InBev, terwijl vrijwel overal de restaurants en cafés gesloten zijn.

Sommige sponsors zijn mogelijk bereid contractueel vastgelegde kampioenspremies te betalen. Ajax is als eerste aangewezen door de KNVB in de ‘eindstand’, maar is officieel geen kampioen. Over de ‘kampioenspremies’ voor de spelers, ongeveer 4 miljoen euro samen, is nog geen besluit gevallen. Ook kortingen op salarissen zijn nog niet afgesproken, zoals bij menig andere topclub in Europa is gebeurd.

De Champions League is slechts een stip aan de horizon. Terwijl de kampioen van Nederland zich eindelijk weer rechtstreeks zou kunnen plaatsen, vooral dankzij prestaties van Ajax zelf, is die kwalificatie afhankelijk van de afloop van de huidige editie, waarvan nog niet eens alle achtste finales zijn afgerond.

Mede door onzekerheid in eigen huis leeft bij Ajax ongenoegen richting andere clubs in Nederland, die qua financiële hulp veel verwachten van de kampioen. Dat is een illusie. Allereerst omdat Ajax moeite heeft om zelf overeind te blijven. Voorts omdat de problemen van de sector te groot zijn voor één club.

Directeur betaald voetbal van de KNVB Eric Gudde voorspelde dat, mocht het voetbal in het hele kalenderjaar 2020 zonder publiek blijven, de schade zeker 300 miljoen euro is, exclusief afgenomen transferopbrengsten. Die 300 miljoen is, grofweg, de helft van de jaaromzet van alle clubs in Nederland samen.

De redding is een zaak van allemaal. Ajax heeft al 2,6 miljoen euro in een solidariteitsfonds gestort voor de zogenoemde veranderagenda. Van verandering is alleen weinig terechtgekomen, omdat clubs het zelden met elkaar eens zijn. Ajax is bereid dat fonds met enkele miljoenen extra te steunen. En dan is er het voorstel van Gudde om 25 procent van de startpremies in de Europese toernooien te verdelen onder andere clubs. Alleen: de entree in de Champions League, goed voor ongeveer 15 miljoen euro, is voor Ajax nog ver weg, terwijl de nood juist nu oploopt.

Zo was Ajax een half jaar geleden de club van financiële superlatieven, met dank  aan de topprestatie in de Champions League vorig seizoen en megatransfers van onder anderen Frenkie de Jong en Matthijs de Ligt. De salarissen van toppers waren opgetrokken naar 4 miljoen euro of meer. Het eigen vermogen bedroeg 210 miljoen, het personeelsbestand benaderde de 400 werknemers, het sponsorbedrag was 35 miljoen en de winst over het vorige seizoen ruim 50 miljoen.

Maar nu? Vrijwel het hele personeelsbestand werkt thuis, tot de technische staf toe. Clubwinkels zijn gesloten. De zzp’ers in de zogenoemde flexibele schil zijn zonder opdrachten. De competitie is voorbij en niemand weet wanneer het voetbal weer begint. Ajax zal een grote club blijven. Maar hoe groot?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden