WK voetbalLoting

Omstreden WK is laatste kans op glorie voor sterren als Messi, Ronaldo en Modric

Vrijdag is de loting voor de groepsindeling van het WK. Gezien de voorgeschiedenis met arbeidsmigranten is het ongepast om in Qatar van de poule des doods te spreken, terwijl elk eindtoernooi een dergelijke groep heeft.

Willem Vissers
De Argentijn Lionel Messi, 35 in november, krijgt in Qatar een laatste kans op de wereldtitel.  Beeld Getty Images
De Argentijn Lionel Messi, 35 in november, krijgt in Qatar een laatste kans op de wereldtitel.Beeld Getty Images

Loting

Het is het gezelschapsspel na elke loting voor een voetbaltoernooi: het aanwijzen van de poule roep des doods, de groep met de hoogste moeilijkheidsgraad, met twee van de vier landen die na drie groepsduels naar huis moeten. Bij de loting voor het WK in Qatar, vrijdag in Doha, is die benaming in elk geval ongepast.

‘Elke poule bij dit WK is een poule des doods’, refereerde onder meer het actiecomité ‘CancelQatar2022’ aan duizenden immigranten die het afgelopen decennium omkwamen bij de bouw van WK-infrastructuur. Het comité, met cabaretier Freek de Jonge als gezicht, overhandigde deze week 20 duizend handtekeningen aan de KNVB, met het verzoek het WK alsnog te verplaatsen.

De KNVB ziet daarin geen heil en wil alleen kritisch deelnemer zijn. Maar hoe het WK ook verloopt, welke lovende zinnen Fifa-voorzitter Gianni Infantino donderdag ook uitsprak tijdens het congres in Doha, discussie en schaamte blijven bestaan over de corruptie bij de toewijzing, de offers van de immigranten, alsmede kritiek op het landje zonder voetbalcultuur dat van 21 november tot 18 december het WK houdt in acht, goeddeels nagelnieuwe stadions, die na het WK niet meer nodig zijn.

Secretaris-generaal Gijs de Jong van de KNVB sprak in Doha al met de organisatie, onder meer over uitspraken van bondscoach Louis van Gaal, die het ‘belachelijk’ noemde, een WK in Qatar. Van Gaal ontbreekt bij de loting, vanwege een recente besmetting met corona.

Bij de loting vrijdag, vanaf 18.00 uur Nederlandse tijd, zijn als altijd coryfeeën betrokken, onder wie de Braziliaan Cafu, de laatste aanvoerder van een niet-Europees land dat de beker won. Cafu speelde drie finales op rij, in 1994, 1998 en 2002, waarvan hij de eerste en laatste won. Sindsdien is de titel voortdurend naar Europese landen gegaan: Italië, Spanje, Duitsland en Frankrijk.

De Portugees Cristiano Ronaldo staat voor zijn vijfde WK. De 37-jarige vedette hoopt op een afscheid in stijl.  Beeld DeFodi Images via Getty Images
De Portugees Cristiano Ronaldo staat voor zijn vijfde WK. De 37-jarige vedette hoopt op een afscheid in stijl.Beeld DeFodi Images via Getty Images

Sterren

Nooit eerder in de geschiedenis van het WK, in een tijd van voetbal als magneet voor media, was het toernooi zo duidelijk het vermoedelijke afscheid van een generatie, op dit podium althans. Lionel Messi, Cristiano Ronaldo, Luka Modric en mogelijk ook Robert Lewandowski spelen hun laatste WK. De verdere toekomst is aan nieuwe sterren, onder wie de Fransman Kylian Mbappé, die het WK won toen hij 19 was.

Messi is in november 35 jaar. Argentinië beleefde een uitstekende kwalificatiereeks, wat in zijn hart hoop deed oplaaien op een eervol afscheid. In de beschouwingen van menig criticus kan Messi pas aanspraak maken op de officieuze titel beste voetballer aller tijden als hij het WK heeft gewonnen, net als voorganger Diego Maradona in 1986. Qatar is zijn laatste kans, normaliter. Ronaldo is 37 bij de aftrap van het toernooi.

Messi en Ronaldo wonnen de titel van hun continent, in respectievelijk 2021 en 2016. Messi speelde de finale van het WK van 2014 tegen Duitsland, beslist in de verlenging door de fraaie, technisch vaardige treffer van de huidige PSV’er Mario Götze.

Ongeveer vijftien jaar lang werden Messi en Ronaldo beschouwd als de beste voetballers ter wereld, hetgeen in één oogopslag te zien is bij de verdeling van Gouden Ballen. Vanaf 2008 won Messi de traditionele prijs voor de beste voetballer ter wereld zeven keer, Ronaldo vijf maal. De enige die zich tussen de twee wist te wurmen was Luka Modric, met Kroatië finalist in 2018. Hij is tijdens het toernooi 37.

Landen

Bijzonder van het komende WK is dat geen enkele debutant zich wist te plaatsen, hetgeen best jammer is. Een debutant als IJsland, in 2018, geeft het toernooi extra cachet. Alleen Qatar zelf, automatisch gekwalificeerd als gastland, mag voor het eerst meedoen, als groepshoofd in poule A. Nederland is terug van één toernooi weggeweest, nadat het grootste land dat het WK nooit won, met drie verloren finales, ontbrak in Rusland. Dat was een trendbreuk na de tweede plaats in 2010 en de derde plek in 2014.

Luka Modric loodste Kroatië in 2018 naar de WK finale, waarin de ploeg verloor van Frankrijk met 4-2. Hij werd uitgeroepen van het WK en later ook tot beste speler van 2018.  Mordric is 37 wanneer het WK in Qatar begint Beeld Getty Images
Luka Modric loodste Kroatië in 2018 naar de WK finale, waarin de ploeg verloor van Frankrijk met 4-2. Hij werd uitgeroepen van het WK en later ook tot beste speler van 2018. Mordric is 37 wanneer het WK in Qatar begintBeeld Getty Images

Oranje is bij de loting in het Doha Exhibition Convention Center ingedeeld in pot 2. De indeling is gebaseerd op de wereldranglijst, behalve bij de aanwijzing van het gastland als groepshoofd dan. Qatar is normaal gesproken de best te treffen tegenstander uit pot 1, als nummer 51 van de ranglijst. De andere groepshoofden zijn Brazilië, België, wereldkampioen Frankrijk, Argentinië, Engeland, Spanje en Portugal. Van de 32 deelnemende landen zijn er 29 bekend. Van de overige drie komt eentje uit Europa, waar de oorlog in Oekraïne zorgde voor oponthoud bij de kwalificatie.

Afvallers

Italië ontbreekt voor de tweede keer op rij, nadat het niet eens kwam tot de gedroomde finale van de play-off tegen Portugal. Italië verloor van Noord-Macedonië, zodat de kampioen van het sterkste continent niet meedoet. Italië, vier keer wereldkampioen, heeft sinds de finale van 2006 geen knock-outwedstrijd meer gewonnen op het WK.

Italië is met de zesde plaats op de wereldranglijst van de Fifa het hoogst geklasseerde land dat ontbreekt. Brazilië nam de koppositie donderdag over van België, dat ruim drie jaar eerste stond. Andere landen uit de top-30 die het WK (nog) niet haalden: Colombia (17), Wales (18, nog in play-off verwikkeld), Zweden (19), Peru (22, ook nog play-off), Oekraïne (27, play-off), Chili (28) en Nigeria (30), waarmee is aangegeven dat de lijst best een getrouwe weergave is van de werkelijkheid. Afrika heft geregeld een vinger van protest, omdat slechts vijf landen van het gigantische continent mogen meedoen, maar de prestaties zijn niet bijzonder genoeg om het aantal deelnemers uit te breiden.

Dat gebeurt pas bij het volgende WK, in de Verenigde Staten, Mexico en Canada, met voor het eerst 48 landen. Nog nooit bereikte een Afrikaans land de halve finales, al was Ghana daar in 2014 dichtbij, toen het de strafschoppenserie verloor van Uruguay. Opvallend is ook het ontbreken van Algerije, dat met zijn gouden generatie rond Riyad Mahrez wilde oogsten. Algerije won in december het oefentoernooi voor het WK, The Arab Cup, maar faalde in de Afrika Cup en liet zich in de slotfase van de play-off verrassen door Kameroen, al dienden de Algerijnen een kansloos protest in tegen een doelpunt van Kameroen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden