Niet alleen loodgieter maar ook voetballer op het hoogste niveau

Een toonbeeld van on verzettelijkheid was verdediger Fred André bij eredivisieclub Telstar. Voor het Nederlands elftal was hij 'niet meedogenloos genoeg'.

In duel met Johan Cruijff. Rechthebbende tegelfoto: Nationaalarchief.Beeld anp

In het jaar dat Fred André in het eerste elftal van Telstar kwam, promoveerde de club uit Velsen prompt naar de eredivisie. Daarna zou André dertien jaar bij Telstar op het allerhoogste niveau actief zijn. Hij stond als centrale verdediger tegenover Cruijff, Kindvall en Van der Kuijlen in een tijd dat 'Telstar uit' voor een van de grote drie een even beladen wedstrijd was als nu FC Utrecht uit.

André was het toonbeeld van onverzettelijkheid van de Witte Leeuwen, zoals de bijnaam van Telstar luidde. Hij was een lokale held die de club trouw bleef en een transfer naar Ajax weigerde omdat hij zijn baan als loodgieter bij Hoogovens niet wilde opgeven.

Loodgieter

Fred André overleed 24 januari op 75-jarige leeftijd in een verzorgingstehuis in Haarlem. Hij was al enige tijd ziek.

Hij werd geboren in Haarlem. Uiteindelijk streek hij met zijn ouders neer in Velsen-Noord, waar de jonge Fred lid werd van VVB, later opgegaan in FC Velsenoord. In 1960 stapte hij over naar VSV, ten zuiden van het Noordzeekanaal, dat toen profspelers onder contract had. Omdat hij met het Nederlands elftal de Olympische Spelen van Tokio in 1964 wilde halen, bleef André amateur. Dat mislukte, waarna hij semiprof werd bij Telstar, een club die tot stand kwam door een fusie van VSV met Stormvogels in IJmuiden.

In de ochtend werkte hij als loodgieter bij Hoogovens ('ik smeerde een keer een wc-bril in met teer, waardoor een Spaanse werknemer met zijn kont vastgeplakt raakte'), in de middag trainde hij bij Telstar onder de meest merkwaardige oefenmeesters. Toon van den Ende liet de spelers bokkesprongen doen, waarbij hij zelf gekleed in een regenjas en met een sigaar in de mond bok stond. Zijn Roemeense opvolger beperkte de oefenstof tot het laten jongleren van de bal van de linker- naar de rechterschouder.

Laatbloeier

André was een laatbloeier. In het seizoen 1973/74 werd Telstar zesde in de eredivisie, toen een van de sterkste competities van Europa. Hij haalde het jaarlijkse sterrenelftal van Voetbal International.

Dat hij niet in het Nederlands elftal kwam, had te maken met de concurrentie op die plek. André moest opboksen tegen spelers als Israel, Laseroms, Eijkenbroek, Mansveld en Hulshoff. Michels overwoog hem in 1974 nog mee te nemen naar het WK. 'Maar ik was niet meedogenloos genoeg', zei hij tegen VI. André was een goedzak. Frans van Essen, een voormalig ploeggenoot bij Telstar, vertelde op de uitvaart: 'Voordat de politiek met de slogan 'Doe Normaal' kwam, riep André dat al.'

Hij maakte nooit ruzie. Dat hij uiteindelijk toch een aanvaring met toenmalig Telstar-voorzitter Ton Zwikstra kreeg over een contractverlenging, had te maken met een salarisverlaging van tweeduizend gulden. André vertrok naar Volendam, waar hij nog drie jaar zou spelen. Telstar degradeerde in 1978 naar de Eerste Divisie, waar de club nu al bijna dertig jaar in de anonimiteit speelt.

Nadat hij op zijn 36ste was gestopt, zou André nog vele jaren trainer zijn: eerst als assistent bij FC Volendam, daarna bij de amateursclubs Zandvoortmeeuwen en DEM in Beverwijk en uiteindelijk nog drie jaar - van 1983 tot 1986 - als hoofdtrainer bij Telstar. Vervolgens keerde hij terug in het amateurvoetbal, waar hij trainer was van onder meer HBC, Lisse, KDO en NFC. In 2004 stopte hij.

Bij Hoogovens was hij allang weg. André had een sportzaak in Beverwijk en was bedrijfsmanager bij een schoenenzaak. De laatste tien jaar was hij vaste klant op de tribune van zijn club Telstar. Zijn beeltenis werd in 2009 op de spelersbus gezet.

André wordt overleefd door zijn vrouw en twee kinderen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden