REPORTAGE

'Niet alleen het vechten was mooi aan Ali, maar alles'

Vanaf vele muren kijkt Hij toe terwijl in de Amsterdamse vechtschool Kops dertig mannen en vrouwen op zandzakken staan te beuken. Prominent hangt de iconische foto uit 1965, waarop een piepjonge Cassius Clay met trotse woede toeziet hoe hij wereldkampioen Sonny Liston tegen het canvas heeft gewerkt.

Tjerk Gualthérie Van Weezel
Bokstraining op zaterdagmiddag bij Kops, de zaal is vol met verschillende sporters, maar opvallend veel vrouwen doen nu deze training. Ali's beeltenis is aanwezig. Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Bokstraining op zaterdagmiddag bij Kops, de zaal is vol met verschillende sporters, maar opvallend veel vrouwen doen nu deze training. Ali's beeltenis is aanwezig.Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Om de dertig seconden klinkt een piepje door de zaal. Dan mag groep 1 een half minuutje uitblazen en is het de beurt aan groep 2. Of andersom. Zodra trainer Behdad Safavi (38) 'boks' roept, begint het gedreun weer. Steeds vaker laat een van de boksers tussendoor even de handschoenen zakken, totaal verzuurd. De geur van zweet wordt steeds sterker en het luchthappen allengs amechtiger.

Savafi, serieus gezicht boven brede schouders, was een jaar of 12 toen hij Muhammad Ali voor het eerst zag vechten. 'Boksen is een populaire sport in Iran. Na de revolutie in 1978 hebben de Ayatollahs het een tijdje verboden, maar tijdens mijn jeugd was dat alweer voorbij. We keken videobanden met zijn grote wedstrijden.'

Een paar jaar later, toen Savafi net zelf de bokshandschoenen had opgepakt, kwam Ali in levenden lijve naar Teheran. Om de sport te promoten en de belangrijkste heilige plaatsen te bezoeken. 'Iedereen was er vol van.' In Iran, waar ze de poëzie zo'n beetje hebben uitgevonden, konden ze de showman Ali zeer waarderen. 'Praten voor de wedstrijd, praten na de wedstrijd. Niet alleen het vechten was mooi aan hem, maar alles', zegt de bokstrainer.

Dansen als Ali

In 2002 ontvluchtte Savafi zijn geboorteland. In Nederland bokste hij nog een paar jaar succesvol bij de amateurs, voordat hij trainer werd. 'Ik roep vaak tegen mijn leerlingen: dansen als Ali.' Ook het op afstand houden van de tegenstander door steeds jabs uit te delen, rechte stootjes, is zo'n typische techniek van Ali.

Boksen is als sport tegenwoordig populair bij een breed publiek. Dat is ook bij Kops in een blik langs de zandzakken duidelijk. Mannen en vrouwen, jongens en meisje met alle mogelijke accenten en huidskleuren. Ze zien er fit uit, maar de meeste van Savafi's leerlingen hebben die spieren niet nodig om te vechten. Veel van de hoogopgeleiden mijden de spar-trainingen door de week. 'Als je bij een bank werkt kun je niet met een blauw oog aankomen, zeggen ze.'

De echte vechters staan iets verderop in de gym. Bij de gewichten doet John Winter (22) na een zware training samen met een maatje nog wat oefeningetjes. De student bedrijfseconomie, 1,98 en totaal afgetraind, is een beloftevolle mixed matial arts­-beoefenaar. 'Zeg maar kooivechten.' Dat is veel schoppen, worstelen en wurgen. 'Armen breken', vult zijn vriend met een glimlach toe. Maar omdat goed voetenwerk en andere bokstechnieken goed van pas kunnen komen in de kooi, hebben de jongens ook de gevechten van Muhammad Ali bestudeerd.

null Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
null Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
null Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Ali als showman

Het meest bewonderen ze Ali als showman. 'Hij wist zichzelf echt te promoten, dat heb je nodig als je met de sport je geld wil verdienen.' Winter koos mixed matial arts­ omdat de heftige korte gevechten nu commercieel gezien heel populair zijn. Ja, geld is belangrijk voor een vechter, vindt Winter. 'Ik ga mijn hersenen niet voor niets kapot laten slaan.'

Drie wedstrijden heeft hij nu gevochten. Een verloren, twee gewonnen. De volgende is weer in september. 'Natuurlijk ben je bang voordat je de ring in gaat. Je weet dat die andere jongen je gaat slopen. Je hebt die angst ook nodig om het goed te doen.'

null Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
null Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

Niets te verliezen

'De echt goede vechters komen vaak van heel ver', zegt Edith die achter receptie staat. Ze denkt aan Innocent Anyanwu, de succesvolste bokser die Kops de afgelopen jaren heeft voorgebracht. Een Nigeriaanse jongen die op zijn 12de zijn moeder verloor en na vele omzwervingen uiteindelijk via een asielzoekerscentrum bij de boksschool binnen kwam. 'Zulke jongens hebben niets te verliezen en heel veel te winnen, dat gold voor Ali volgens mij ook.'

En dan komt er een massieve donkere jongen binnen. Nog even een waterzak oppikken voor hij naar een gevecht in Groningen gaat. Hij draagt een shirt met grote foto's van Ali. 'Iedereen gecondoleerd', roept hij. 'Ja, jongen. Jij ook.'

null Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant
Beeld Guus Dubbelman / de Volkskrant

'Ali was een kunstwerk. De living Mozart'

De schoonheid en uitstraling van bokser Muhammad Ali verleidden Guus Dubbelman (58) tot het vak van fotografie. Een verslag van acht persoonlijke ontmoetingen. (+)

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met de Volkskrant?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van de Volkskrant rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright @volkskrant.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden